Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

Tək funksiya ilə qurulmuş ifadə

Tək funksiya daxil olan ifadə ilə verilmiş yeni funksiyanın qarşı arqumentdəki qiymətini tapmaq: verilən qiymətdən naməlum funksiya qiymətini tapmaq, tək funksiyanın tərifini tətbiq etmək və ifadəni qarşı arqumentdə addım-addım hesablamaq. Onuncu sinif funksiyalar bölməsi, buraxılış imtahanı tipli tapşırıq.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

f(x) bütün ədəd oxunda təyin olunmuş tək funksiyadır və g(x) = x² · f(x) + 3. g(2) = 11 olarsa, g(−2)-ni tapın. Cavabı ədəd şəklində yazın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Cüt və tək funksiya

Əsas fikir

Dərslikdən. Təyin oblastı x = 0 nöqtəsinə nəzərən simmetrik olan funksiyalara baxılır: x təyin oblastındadırsa, −x də oradadır. «Təyin oblastından götürülmüş ixtiyari x üçün f(−x) = f(x) olarsa, f(x)-ə cüt funksiya deyilir»; «f(−x) = −f(x) olarsa, f(x)-ə tək funksiya deyilir».

  • Cüt funksiyanın qrafiki ordinat oxuna nəzərən simmetrikdir: (x; y) qrafikdədirsə, (−x; y) də qrafikdədir.
  • Tək funksiyanın qrafiki koordinat başlanğıcına nəzərən simmetrikdir: (x; y) qrafikdədirsə, (−x; −y) də qrafikdədir; tək funksiya x = 0-da təyin olunubsa, f(0) = 0.
  • Təyin oblastı x = 0-a nəzərən simmetrik deyilsə və ya hər iki bərabərlik pozulursa, funksiya nə tək, nə də cütdür.

Tərifdən çıxan nəticə. f cüt, g tək olarsa, h(x) = f(x) · g(x) üçün h(−x) = f(x) · (−g(x)) = −h(x): cüt və tək funksiyanın hasili təkdir; iki tək funksiyanın hasili isə cütdür. Hər dəfə yeni funksiya üçün h(−x) yazılıb sadələşdirilir.

Tək funksiyanın qrafiki

Tək funksiya: (x; y) və (−⁠x; −⁠y) nöqtələri koordinat başlanğıcına nəzərən simmetrikdir.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqTək funksiya ilə qurulmuş ifadə

f(x) bütün ədəd oxunda təyin olunmuş tək funksiyadır və g(x) = x² · f(x) + 3. g(2) = 11 olarsa, g(−⁠2)-ni tapın. Cavabı ədəd şəklində yazın.

  1. g(2) = 2² · f(2) + 3 = 4f(2) + 3 = 11, buradan f(2) = 2.
  2. f təkdir: f(−⁠2) = −f(2) = −⁠2.
  3. g(−⁠2) = (−⁠2)² · f(−⁠2) + 3 = 4 · (−⁠2) + 3 = −⁠5.
  4. Cavab: −5

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Yoxlama: h(x) = x² · f(x) cüt və tək funksiyanın hasili kimi təkdir, deməli g(2) + g(−⁠2) = h(2) + h(−⁠2) + 6 = 6; 11 + (−⁠5) = 6 ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 11g cüt funksiya kimi götürülüb. x² · f(x) təkdir, ona görə g(−⁠2) ≠ g(2).
  • −11g tək funksiya kimi götürülüb: g(−⁠2) = −g(2). Sabit toplanan 3 işarəsini dəyişmir, g tək deyil (g(0) = 3 ≠ 0).
  • −8Bu, yalnız x² · f(x) hissəsinin x = −⁠2-dəki qiymətidir; +3 əlavə olunmayıb.
  • 1x² vuruğu unudulub: g(−⁠2) = f(−⁠2) + 3 = −⁠2 + 3. Düzgünü (−⁠2)² · f(−⁠2) + 3.