Cədvəldə martın ilk yeddi günündə şəhərdə günorta havanın temperaturu verilmişdir: x — ayın günü, y — temperatur (°C).
| x | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| y | 9 | 11 | 9 | 12 | 11 | 9 | 14 |
y-in x-dən asılılığı funksiyadır. Bu funksiyanın qiymətlər çoxluğu neçə elementdən ibarətdir? Cavabı ədədlə yazın.
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Cədvəldən D(f) və E(f)
Əsas fikir
Cədvəllə verilmə. Cədvəlin bir sətrində arqumentin, digər sətrində isə funksiyanın uyğun qiymətləri göstərilir. Cədvəl y-i x-in funksiyası kimi verir, əgər eyni x qiymətinin altında heç vaxt müxtəlif y qiymətləri durmursa. Müxtəlif x-lərə eyni y-in uyğun gəlməsi isə icazəlidir.
Təyin oblastı və qiymətlər çoxluğu. «Arqumentin ala bildiyi bütün qiymətlər çoxluğuna funksiyanın təyin oblastı deyilir. Arqumentin bu qiymətlərinə uyğun asılı dəyişənin aldığı bütün qiymətlər funksiyanın qiymətlər çoxluğunu əmələ gətirir.» İşarələr: D(f) və E(f).
Dərslikdəki taxıl məhsulu nümunəsində yeddi il üçün yeddi qiymət yazılıb, amma qiymətlər çoxluğu {2; 3; 4; 5} — dörd elementdir: təkrarlanan qiymətlər çoxluqda bir dəfə yazılır.
2 · Addım-addım həll
Həll yolu
TapşırıqTemperatur cədvəlinin qiymətlər çoxluğu
Cədvəldə martın ilk yeddi günündə şəhərdə günorta havanın temperaturu verilmişdir: x — ayın günü, y — temperatur (°C).
| x | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| y | 9 | 11 | 9 | 12 | 11 | 9 | 14 |
y-in x-dən asılılığı funksiyadır. Bu funksiyanın qiymətlər çoxluğu neçə elementdən ibarətdir? Cavabı ədədlə yazın.
- Təyin oblastı — arqumentin bütün qiymətləri: D(f) = {1; 2; 3; 4; 5; 6; 7}.
- y sətrindəki qiymətlər: 9, 11, 9, 12, 11, 9, 14.
- Çoxluqda hər element bir dəfə yazılır: E(f) = {9; 11; 12; 14}.
- Elementlərin sayı: 4.
- Cavab: 4
3 · Yoxlama
Cavabı yoxlayaq
Hər qiymətin hansı günlərdə alındığını yazaq: 9 — 1, 3, 6-cı günlər; 11 — 2, 5-ci günlər; 12 — 4-cü gün; 14 — 7-ci gün. Bütün yeddi gün dörd qrupa bölündü (3 + 2 + 1 + 1 = 7), deməli başqa qiymət yoxdur.
4 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
- 77 — cədvəldəki bütün yazıların (günlərin) sayıdır, yəni təyin oblastının elementlərinin sayı. Qiymətlər çoxluğunda təkrarlanan qiymət bir dəfə sayılır.
- 69-dan 14-ə qədər bütün tam ədədlər sayılıb (9, 10, …, 14). Lakin 10 və 13 heç bir gündə alınmayıb; çoxluğa yalnız alınan qiymətlər daxildir.
- 2Yalnız bir dəfə rast gələn qiymətlər (12 və 14) sayılıb. Təkrarlanan 9 və 11 də funksiyanın qiymətləridir, sadəcə bir dəfə yazılır.
- 1414 — ən böyük qiymətdir, elementlərin sayı deyil.