Mətn
AB parçası α müstəvisinə perpendikulyardır və onu C nöqtəsində kəsir; AC = 5, CB = 9. α müstəvisində CD = 12 olan D nöqtəsi götürülmüşdür. ABD üçbucağının perimetrini tapın. Cavabı ədədlə yazın.
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Müstəvini kəsən perpendikulyar
Əsas fikir
Dərslikdən (tərif). Müstəvini (α) kəsən düz xətt (l) müstəvi üzərində olan və kəsişmə nöqtəsindən keçən ixtiyari düz xəttə perpendikulyardırsa, onda bu düz xətt müstəviyə perpendikulyardır və bu l ⊥ α kimi yazılır.
Hesablama üçün. MO ⊥ α və O ∈ α olarsa, müstəvinin istənilən X nöqtəsi üçün MO ⊥ OX, yəni MOX üçbucağı O təpəsində düzbucaqlıdır: MX² = MO² + OX² (Pifaqor teoremi).
2 · Addım-addım həll
Həll yolu
TapşırıqMüstəvini kəsən perpendikulyar parça və üçbucağın perimetri
AB parçası α müstəvisinə perpendikulyardır və onu C nöqtəsində kəsir; AC = 5, CB = 9. α müstəvisində CD = 12 olan D nöqtəsi götürülmüşdür. ABD üçbucağının perimetrini tapın. Cavabı ədədlə yazın.
- AB ⊥ α, CD isə α-da C-dən keçir. Tərifə görə AB ⊥ CD, yəni ACD və BCD üçbucaqları C-də düzbucaqlıdır.
- AD² = AC² + CD² = 25 + 144 = 169, AD = 13.
- BD² = BC² + CD² = 81 + 144 = 225, BD = 15.
- C nöqtəsi AB parçasının üzərindədir: AB = AC + CB = 5 + 9 = 14.
- P = AB + AD + BD = 14 + 13 + 15 = 42.
- Cavab: 42
Müstəviyə perpendikulyar AB parçası və müstəvinin D nöqtəsi
CD α-dadır və C-dən keçir: AC ⊥ CD, BC ⊥ CD. ACD və BCD üçbucaqları C-də düzbucaqlıdır.
3 · Yoxlama
Cavabı yoxlayaq
Üçbucaq bərabərsizliyi: 13 + 14 > 15 ✓. CD ABD üçbucağının AB-yə çəkilmiş hündürlüyüdür; Heron düsturu ilə sahə √(21 · 8 · 7 · 6) = 84 = ½ · 14 · 12 ✓ — tərəflər uyğundur.
4 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
- 52AD və BD toplamaqla tapılıb: AD = 5 + 12 = 17, BD = 9 + 12 = 21. AC ⊥ CD və BC ⊥ CD olduğundan Pifaqor teoremi tətbiq olunur: AD = 13, BD = 15.
- 28Yalnız AD + BD = 13 + 15 = 28 tapılıb; perimetrə AB = 14 tərəfi də daxildir.
- 32AB = 9 − 5 = 4 götürülüb. A və B müstəvinin müxtəlif tərəflərindədir (parça müstəvini kəsir), AB = 5 + 9 = 14.
- 84Üçbucağın sahəsi tapılıb: ½ · AB · CD = ½ · 14 · 12 = 84. Sual perimetri soruşur.