Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçimFiqur (SVG)

Qruplaşdırılmış diaqram və proqnoz

Qruplaşdırılmış sütunlu diaqramın oxunması və seçimdən külliyyata keçid: iki parametrə görə verilmiş say məlumatından lazım olan qrupu tapmaq, payın hansı bütövə görə hesablandığını düzgün seçmək və təsadüfi seçimin nəticəsini tənasüblə bütün abunəçilərə tətbiq edib təxmini say vermək. Rabitə operatorunun sorğusu üzrə real həyat situasiyası; buraxılış və qəbul imtahanı üslubunda çoxaddımlı tapşırıq.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Mətn

Rabitə operatoru təsadüfi seçilmiş 250 abunəçidən tarifini (A və ya B) və telefondan əsasən nə üçün istifadə etdiyini soruşmuşdur. Hər abunəçi yalnız bir cavab verib. Nəticələr diaqramda verilmişdir.

Qruplaşdırılmış sütunlu diaqram: üfüqi oxda istifadə məqsədi (Zəng, İnternet, Mesaj), hər birində A tarifi (mavi) və B tarifi (narıncı) sütunu; şaquli oxda abunəçilərin sayı 0-dan 90-a qədər 10 addımla. A: zəng 40, internet 50, mesaj 20. B: zəng 30, internet 80, mesaj 30.

Operatorun 40 000 abunəçisi var və seçim onları düzgün təmsil edir. B tarifində olub telefondan əsasən internet üçün istifadə edən abunəçilərin təxmini sayını tapın. Cavabı nəfərlə yazın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Diaqramdan seçimə, seçimdən külliyyata

Əsas fikir

Külliyyat və seçim. Dərslik: «Biz geniş diapazonda dəyişən məlumata külliyyat (və ya populyasiya), külliyyatdan seçilmiş kiçik qrupa isə seçim deyəcəyik. Seçim nümunələrə görə aparılmış tədqiqatın nəticələri külliyyata (populyasiyaya) tətbiq edilir, nəticə çıxarılır və proqnoz verilir.»

Proqnoz. Seçim külliyyatı təmsil edirsə, seçimdəki pay (faiz) bütün külliyyatda da təxminən eyni olur: axtarılan say = pay · külliyyatın sayı. Dərslik bunu tənasüblə edir (tapşırıq 4: 2000 tələbə, seçim 40, «Bəli» 12).

Pay həmişə proqnozun aid olduğu bütövə görə tapılır: külliyyat bütün abunəçilərdirsə, bütöv də bütün seçimdir.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqQruplaşdırılmış diaqram və proqnoz

Rabitə operatoru təsadüfi seçilmiş 250 abunəçidən tarifini (A və ya B) və telefondan əsasən nə üçün istifadə etdiyini soruşmuşdur. Hər abunəçi yalnız bir cavab verib. Nəticələr diaqramda verilmişdir.

Operatorun 40 000 abunəçisi var və seçim onları düzgün təmsil edir. B tarifində olub telefondan əsasən internet üçün istifadə edən abunəçilərin təxmini sayını tapın. Cavabı nəfərlə yazın.

  1. Seçimdə 40 + 50 + 20 + 30 + 80 + 30 = 250 abunəçi var ✓. B tarifinin internet sütunu (narıncı) 80-dir.
  2. Proqnoz bütün 40 000 abunəçi üçündür, deməli pay bütün seçimə görə: 80 : 250 = 0,32 = 32%.
  3. Proqnoz: 0,32 · 40 000 = 12 800 nəfər.
  4. Cavab: 12 800

Lazım olan sütun

Lazım olan sütun — B tarifi, internet: 80 abunəçi; bütün seçim 250-dir.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Tənasüb: 80 : 250 = 12 800 : 40 000 = 0,32 ✓. Bütün qrupların proqnozları: 6 400, 8 000, 3 200, 4 800, 12 800, 4 800; cəmi 40 000 ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 20 800İnternet istifadəçilərinin hamısı (50 + 80 = 130) götürülüb. Sual yalnız B tarifindəkilər haqqındadır: 80 nəfər.
  • 22 400B tarifinin bütün abunəçiləri (30 + 80 + 30 = 140) götürülüb. Onlardan yalnız internet üçün istifadə edənlər lazımdır: 80.
  • 8 000A tarifinin internet sütunu (50) oxunub. B tarifi narıncı sütundur: 80.
  • ≈ 22 85780 yalnız B tarifinə (140) bölünüb: 80 : 140 · 40 000. Bu, B tarifindəkilər arasında pay olardı və B tarifinin abunəçi sayı məlum olsaydı işləyərdi. 40 000 bütün abunəçilərdir, ona görə pay bütün seçimə (250) görə tapılır.