Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçimMətn

Festival yağışsız ilk gündə

Hava proqnozu situasiyasında ehtimal: bir neçə günün hava şəraitinə aid hadisəni günlər üzrə ardıcıl nəticələrə ayırmaq, əks hadisənin ehtimalını tapmaq, hasil qaydasını tətbiq etmək və həlli şaxələnmə diaqramı ilə yazılı əsaslandırmaq. Cədvəldən məlumat oxuyan səkkizinci sinif şagirdi üçün real həyat situasiyasına əsaslanan çoxaddımlı tapşırıq.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Mətn

GünYağış ehtimalı
Cümə0,6
Şənbə0,5
Bazar0,2

Açıq havada keçiriləcək festival üçün cümə, şənbə və bazar günləri nəzərdə tutulub. Festival bu günlərdən yağışsız olan ilk gündə keçiriləcək. Hava proqnozuna görə yağış ehtimalları cədvəldə verilib; günlərin havasını bir-birindən asılı olmayan hadisələr hesab edin. Festivalın məhz bazar günü keçirilməsi ehtimalını tapın. Cavabı onluq kəsr şəklində yazın və həllinizi əsaslandırın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

«İlk yağışsız gün bazardır» — üç günün nəticələrinin hasili

Əsas fikir

Asılı olmayan hadisələr. Dərslik: «Bir hadisənin baş verməsi digər hadisənin baş verməsi imkanlarına təsir etmirsə, belə hadisələrə asılı olmayan hadisələr deyilir.» «Asılı olmayan iki və daha çox hadisənin ehtimalı bu hadisələrin ehtimalları hasilinə bərabərdir»: P(A və B) = P(A) · P(B), üç hadisə üçün P(A, B və C) = P(A) · P(B) · P(C).

Əks hadisə. Hadisənin baş verməsi və baş verməməsi ehtimallarının cəmi 1‑ə bərabərdir: P(heç olmasa biri) = 1 − P(heç biri).

Şaxələnmə diaqramı. Hər budağa həmin mərhələnin ehtimalı yazılır. Bir yolun ehtimalı onun budaqlarındakı ehtimalların hasilidir; hadisəyə bir neçə yol uyğun gəlirsə (onlar eyni vaxtda baş verə bilməz), yolların ehtimalları toplanır.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqFestival yağışsız ilk gündə

Açıq havada keçiriləcək festival üçün cümə, şənbə və bazar günləri nəzərdə tutulub. Festival bu günlərdən yağışsız olan ilk gündə keçiriləcək. Hava proqnozuna görə yağış ehtimalları cədvəldə verilib; günlərin havasını bir-birindən asılı olmayan hadisələr hesab edin. Festivalın məhz bazar günü keçirilməsi ehtimalını tapın. Cavabı onluq kəsr şəklində yazın və həllinizi əsaslandırın.

GünYağış ehtimalı
Cümə0,6
Şənbə0,5
Bazar0,2
  1. Festival bazar günü keçirilirsə: cümə yağışlı, şənbə yağışlı, bazar yağışsızdır.
  2. P(cümə yağışlı) = 0,6; P(şənbə yağışlı) = 0,5; P(bazar yağışsız) = 1 − 0,2 = 0,8.
  3. Günlərin havası asılı olmadığından P = 0,6 · 0,5 · 0,8 = 0,24.
  4. Cavab: 0,24

Şaxələnmə diaqramı: Y — yağışlı, Q — quru gün; cümə Y, şənbə Y, bazar Q yolu seçilib

Y — yağışlı, Q — quru (yağışsız) gün. Cümə Y (0,6) → şənbə Y (0,5) → bazar Q (0,8): 0,24.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Bütün hallar: cümə 0,4; şənbə 0,6 · 0,5 = 0,3; bazar 0,24; heç keçirilmir 0,6 · 0,5 · 0,2 = 0,06. Cəmi 0,4 + 0,3 + 0,24 + 0,06 = 1 ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 0,8Yalnız bazar gününün yağışsız olması nəzərə alınıb. Festival bazar günü keçirilirsə, cümə və şənbə yağışlı olmalıdır.
  • 0,06Bu, hər üç günün yağışlı olması ehtimalıdır (0,6 · 0,5 · 0,2) — onda festival heç keçirilmir.
  • 0,16Cümə üçün yağışsız gün ehtimalı (0,4) götürülüb. Cümə yağışsız olsa, festival cümə keçirilərdi; bazar üçün cümə yağışlı olmalıdır (0,6).
  • 0,94Bu, festivalın ümumiyyətlə keçirilməsi ehtimalıdır: 1 − 0,06. Sual məhz bazar gününü soruşur.