a, b, c və d mənfi ədədlərdir; a < b, c < a və b < d olduğu məlumdur.
Bu dörd ədədi «<» işarəsi ilə artan sırada yazın.
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Keçidlilik və tərs ədədlər
Əsas fikir
Dərslikdəki xassələr («Bərabərsizliklərin xassələri»):
- Keçidlilik: a > b və b > c olarsa, a > c.
- Doğru bərabərsizliyin hər iki tərəfinə eyni ədədi əlavə etdikdə və ya çıxdıqda doğru bərabərsizlik alınır: a > b olarsa, a + c > b + c və a − c > b − c.
- Hər iki tərəfi eyni müsbət ədədə vurduqda və ya böldükdə işarə saxlanılır; eyni mənfi ədədə vurduqda və ya böldükdə işarə əksinə dəyişir: c < 0 və a > b olarsa, ac < bc və ac / < bc / .
Eyni işarəli ədədlərin tərsləri: x < y və x, y eyni işarəlidirsə (xy > 0), hər iki tərəfi müsbət xy ədədinə bölürük: xxy / < yxy / , yəni 1y / < 1x / . Deməli, 1x / > 1y / — tərslərə keçəndə sıra əksinə dönür. Dərslik: «a > b > 0 olarsa, onda 1a / < 1b / ».
2 · Addım-addım həll
Həll yolu
TapşırıqMənfi ədədlərin tərsləri: sıra
a, b, c və d mənfi ədədlərdir; a < b, c < a və b < d olduğu məlumdur.
1a / , 1b / , 1c / , 1d /
Bu dörd ədədi «<» işarəsi ilə artan sırada yazın.
- Keçidlilik: c < a və a < b olduğundan c < a < b; b < d və hamısı mənfidir: c < a < b < d < 0.
- Bütün ədədlər eyni işarəlidir (mənfi), ona görə istənilən ikisinin hasili müsbətdir. Xassə: x < y, xy > 0 olarsa, 1x / > 1y / .
- Zəncirin hər həlqəsinə tətbiq edirik: 1c / > 1a / > 1b / > 1d / .
- Artan sırada: 1d / < 1b / < 1a / < 1c / .
- Cavab: 1/d < 1/b < 1/a < 1/c.
3 · Yoxlama
Cavabı yoxlayaq
c = −4, a = −3, b = −2, d = −1 (şərtlər ödənir): 1d / = −1, 1b / = −0,5, 1a / ≈ −0,33, 1c / = −0,25; −1 < −0,5 < −0,33 < −0,25 ✓.
4 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
- 1/c < 1/a < 1/b < 1/dƏdədlərin sırası tərslərdə saxlanılıb. Eyni işarəli ədədlərin tərsləri əks sırada olur: c = −4, a = −3 olsa, 1c / = −0,25 və 1a / ≈ −0,33, yəni 1c / > 1a / .
- 1/d < 1/c < 1/b < 1/aŞərt səhv oxunub: sıra a < b < c < d kimi götürülüb. Halbuki c < a — ən kiçik ədəd c‑dir.
- 1/a < 1/b < 1/c < 1/dHəm sıra a < b < c < d kimi səhv qurulub, həm də tərslərə keçəndə sıra dəyişdirilməyib.
- Qiymətlər verilmədən sıranı müəyyən etmək olmazKonkret qiymət lazım deyil: keçidlilikdən c < a < b < d < 0 alınır, tərslər haqqında xassə isə belə istənilən dörd ədəd üçün eyni sıranı verir.