Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

Ardıcıl iki dönmə

Fiqurların çevrilməsi, dönmə: koordinat başlanğıcı ətrafında eyni istiqamətdə ardıcıl iki dönmədən sonra nöqtənin koordinatlarını tapmaq. Hər dönməni qayda ilə ardıcıl tətbiq etmək, mərkəzi simmetriyanın da dönmə olduğunu xatırlamaq, eyni mərkəz və istiqamətdə dönmə bucaqlarının toplandığını görmək və nəticəni bir dönmə ilə yoxlamaq. İki addımlı tapşırıq; 8-ci sinif şagirdi üçün.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

A(−4; 1) nöqtəsi koordinat başlanğıcı ətrafında saat əqrəbinin hərəkəti istiqamətində 90° döndərilir, sonra alınan nöqtə eyni mərkəz ətrafında eyni istiqamətdə daha 180° döndərilir. Son alınan nöqtənin koordinatlarını tapın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Dönmələr ardıcıl tətbiq olunur

Əsas fikir

Saat əqrəbi istiqamətində 90° (koordinat başlanğıcı ətrafında): «Koordinatlar (x; y) → (y; −x) kimi dəyişir».

180°: «Mərkəzi simmetriya, müstəvinin simmetriya mərkəzi ətrafında 180° dönməsidir»: (x; y) → (−x; −y). 360° dönmədə hər nöqtə yerində qalır.

Eyni mərkəz ətrafında eyni istiqamətdə ardıcıl iki dönmə bir dönmə kimidir: bucaqlar toplanır.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqArdıcıl iki dönmə

A(−4; 1) nöqtəsi koordinat başlanğıcı ətrafında saat əqrəbinin hərəkəti istiqamətində 90° döndərilir, sonra alınan nöqtə eyni mərkəz ətrafında eyni istiqamətdə daha 180° döndərilir. Son alınan nöqtənin koordinatlarını tapın.

  1. Birinci dönmə, saat əqrəbi istiqamətində 90°: (x; y) → (y; −x). A(−4; 1) → (1; −(−4)) = (1; 4).
  2. İkinci dönmə, 180°: (x; y) → (−x; −y). (1; 4) → (−1; −4).
  3. Cavab: (−1; −4)

A nöqtəsinin ardıcıl iki dönməsi

A → A₁ (90°) → A₂ (daha 180°): A₂(−1; −4) nöqtəsi A₁-ə O nöqtəsinə nəzərən simmetrikdir.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Başqa yol: iki dönmə birlikdə saat əqrəbi istiqamətində 90° + 180° = 270° dönmədir, bu isə əks istiqamətdə 90° dönmə ilə eynidir: (x; y) → (−y; x), A(−4; 1) → (−1; −4) ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • (1; 4)Bu, yalnız birinci dönmənin (90°) nəticəsidir. Alınan nöqtəni daha 180° döndərmək lazımdır: (1; 4) → (−1; −4).
  • (4; −1)Bu, yalnız 180° dönmənin nəticəsidir; birinci 90° dönmə unudulub.
  • (−1; 4)180° dönmədə hər iki koordinatın işarəsi dəyişir, burada yalnız absisin işarəsi dəyişib: (1; 4) → (−1; −4).
  • (1; −4)180° dönmədə yalnız ordinatın işarəsi dəyişdirilib — bu, absis oxuna nəzərən simmetriyadır. Hər iki işarə dəyişməlidir: (−1; −4).