Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçim

İrrasional tənliklər · İki radikallı tənlik

İki kvadrat kök daxil olan irrasional tənliyin həlli: bir radikalı ayırmaq, iki dəfə kvadrata yüksəltmək, kvadrat tənliyə gəlmək və hər iki kökü ilkin tənlikdə yoxlamaq. Cəmin kvadratı düsturunun düzgün tətbiqi və kökləri fərqinin kökü ilə qarışdırmamaq bacarığı; köklərin cəmini tapmaq.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Tənliyin köklərinin cəmini tapın.

2x+7−x=2\sqrt{2x+7}-\sqrt{x}=2
Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Bir radikalı ayırın, iki dəfə kvadrata yüksəldin

Qayda

İki radikal olduqda birini tənliyin bir tərəfində tək saxlayıb kvadrata yüksəldirik. Qalan radikalı yenidən ayırıb ikinci dəfə kvadrata yüksəldirik. Hər kvadrata yüksəltmədən sonra yoxlama vacibdir.

(a + b)² = a² + 2ab + b²

2 · Həll

Addım-addım həll

Tapşırıqİki radikallı tənlik

√2x + 7 − √x = 2 tənliyinin köklərinin cəmini tapın.

  1. Təyin oblastı: x ≥ 0 (onda 2x + 7 > 0 da ödənir).
  2. Radikalı ayırırıq: √2x + 7 = 2 + √x. Sağ tərəf müsbətdir.
  3. Kvadrata yüksəldirik: 2x + 7 = 4 + 4√x + x ⇒ x + 3 = 4√x.
  4. Yenidən kvadrata yüksəldirik (x + 3 > 0): x² + 6x + 9 = 16x ⇒ x² − 10x + 9 = 0 ⇒ x₁ = 1, x₂ = 9.
  5. Hər iki kök yoxlamadan keçir (aşağıda), cəm: 1 + 9 = 10.

Köklərin cəmi 10

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

x = 1: √9 − √1 = 3 − 1 = 2 ✓. x = 9: √25 − √9 = 5 − 3 = 2 ✓. Yoxlama kökləri həmişə atmır — burada hər ikisi qalır.

4 · Diqqət

Köklərin fərqi fərqin kökü deyil

Səhv yol

√2x + 7 − √x = √x + 7

√a − √b ≠ √(a − b): məsələn, √25 − √9 = 2, amma √16 = 4.

Düzgün yol

√2x + 7 = 2 + √x

Bir radikalı ayırıb kvadrata yüksəltmək düzgün yoldur.

Digər cavablar niyə səhvdir

  • 9 — yalnız böyük kök götürülüb və ya köklərin hasili (1 · 9) yazılıb.
  • 1 — yalnız kiçik kök götürülüb; x = 9 da tənliyi ödəyir.
  • 8 — köklərin fərqi (9 − 1) yazılıb.
  • −3 — √a − √b = √(a − b) səhvi: x + 7 = 4 ⇒ x = −3; üstəlik √(−3) mənasızdır.