Tənliklər sistemi verilib:
Tənliklər sistemindən xy hasilini tapın.
İzahı göstər
Loqarifmik tənliklər sistemi · izah
Loqarifmdən qüvvətə keçid
2x + y = 12,x − log2y = 1
Tənliklər sistemindən xy hasilini tapın.
1 · Əsas fikir
Nəyə əsaslanırıq?
Yadda saxla
Loqarifmik tənlikdən y-i birbaşa ifadə etmək olur: log2y = c ⇔ y = 2c. Bu ifadəni üstlü tənlikdə yerinə yazsaq, tək məchullu üstlü tənlik alınır.
2 · Həll
Addım-addım həll
HəllTəyin oblastından cavaba qədər
- Təyin oblastı: y > 0.
- İkinci tənlikdən log2y = x − 1, deməli y = 2x−1 = 2x : 2.
- Birinci tənlikdə yerinə yazaq: 2x + 2x : 2 = 12, yəni 2x · (1 + 1/2) = 12.
- 2x = 8 = 23, buradan x = 3; onda y = 22 = 4 > 0.
- Hasil: xy = 3 · 4 = 12. xy = 12
3 · Yoxlama
Cavabı ilkin sistemdə yoxlayaq
23 + 4 = 12 ✓; 3 − log24 = 3 − 2 = 1 ✓.
4 · Diqqət
Tipik səhvlər
Səhv
y = 2x+1
log2y = x − 1 olduğuna görə üst x − 1-dir, x + 1 yox.
Düzgün
y = 2x−1
x − log2y = 1 bərabərliyində log2y-i bir tərəfdə saxlayırıq: log2y = x − 1.
Digər variantlar niyə səhvdir?
- 7Bu x + y cəmidir.
- 8Köməkçi məchul 2x = 8 tapılıb, x və y yox.
- 16Üstdə işarə səhvi: y = 2x+1 götürüləndə x = 2, y = 8 alınır.
- 24x ədədi y-ə yox, 2x-ə vurulub: 3 · 8.
Mənbə: DİM, «Riyaziyyat. Test toplusu» (2019, 2023, 2025), II hissə, «Üstlü və loqarifmik tənliklər sistemi». Tapşırıqdakı ədədlər bu sual üçün seçilib.