Audio dərslər

Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:35

Mütənasib parçalar: çəpinə kəsilən tort

8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: mütənasib parçalar. İki parçanın nisbəti onların uzunluqlarının nisbətidir. Mütənasib parçalar haqqında teorem (Fales teoreminin ümumiləşməsi): bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər tərəflər üzərində mütənasib parçalar ayırır; paralellər parçaları uzada bilər, amma nisbəti saxlayır, fərqi yox. Teorem iki ixtiyari düz xətt üçün də doğrudur və Fales teoremindən bərabər zolaqlara bölməklə alınır. Tərs teorem: təpədən başlamaqla mütənasib parçalar ayıran kəsənlər paraleldir; bərabər qalıqlar paralellik demək deyil. Üçbucağın medianları bir nöqtədə kəsişir və təpədən başlayaraq ikinin birə nisbətində bölünür; bu nöqtə ağırlıq mərkəzidir. Tənbölənin xassəsi: tənbölən qarşı tərəfi qonşu tərəflərin nisbətində bölür, median kimi yarıya yox. Parçanı verilmiş nisbətdə şüa, pərgar və paralel xətlə bölmək. Hekayə: Röya şirniyyat sexində anasına kömək edir; qat-qat tort çəpinə kəsilir, krem iki santimetrdən üç olur, biskvit səkkizdən on iki; peçenyedə krem xətləri; xəmir zolağı.

3.39 Mütənasib parçalaraz-AZ

Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·7:20

Kəmiyyətin dəyişməsinin faizlə ifadəsi · Dinləmə dərsi

6-cı sinif riyaziyyatı üçün dinləmə dərsi: mağazada iki manat bahalaşan kitab və velosiped hekayəsi ilə kəmiyyətin dəyişməsinin faizlə ifadəsi izah olunur. Dinləyici qiymət fərqini tapıb onu ilkin qiymətə bölməklə və yüz faizə vurmaqla dəyişmə faizini hesablamağı, qiymətin neçə faiz bahalaşdığını və ya ucuzlaşdığını, fərqi yeni qiymətə bölmək səhvini, müxtəlif vahidləri eyni vahidə gətirməyi, yeni qiymətin ilkin qiymətin neçə faizi olduğunu tənasüblə tapıb yüz faizlə fərqini hesablamağı, endirim faizini, ardıcıl iyirmi faiz artım və iyirmi faiz endirimin qiyməti geri qaytarmadığını və bank hesabında sadə faiz artımını (hər il ilkin məbləğin eyni faizi qədər artım, sonrakı qiymət ilkin qiymətlə artımın cəmidir) öyrənir. Nisbətin faizlə ifadəsini bilən şagirdlər üçündür.