Audio dərslər

3.41 Üçbucaqların oxşarlıq əlamətləriaz-AZ

• 15:14

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·15:14

  Oxşar dördbucaqlılar və üçbucaqlar: şüşə emalatxanasında iki pəncərə

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: oxşar dördbucaqlılar və oxşar üçbucaqlar. Oxşar fiqurlar formaca eynidir, ölçüləri fərqli ola bilər; bütün kvadratlar və bütün dairələr oxşardır. Oxşar çoxbucaqlıların tərifi: uyğun bucaqları konqruyent, uyğun tərəfləri mütənasibdir; yalnız bucaqların bərabərliyi (müxtəlif düzbucaqlılar) və yalnız tərəflərin mütənasibliyi (romb və kvadrat) tək başına azdır. Uyğun tərəflər konqruyent bucaqların qarşısındakı tərəflərdir; oxşarlıq işarəsi və təpələrin sırası uyğun təpələri göstərir. Oxşarlıq əmsalı k uyğun tərəflərin nisbətidir, istiqaməti ilə deyilir: böyükdən kiçiyə və kiçikdən böyüyə. Hər tərəfə eyni ədədi əlavə etmək formanı dəyişir, eyni ədədə vurmaq saxlayır. Oxşar çoxbucaqlıların perimetrlərinin nisbəti oxşarlıq əmsalına bərabərdir. Üçbucağın bir tərəfinə paralel düz xətt ondan oxşar üçbucaq ayırır; əmsal bütöv tərəflə hesablanır. Hekayə: şüşə emalatxanasında Gülnar və gənc köməkçi Tərlan müştəri üçün kiçik pəncərə şüşəsinə oxşar böyük şüşə seçir; çıraq üçün rəngli romb və üçbucaq şüşələr, şüşəkəsənlə paralel kəsik, taxta çərçivə və «Oxşardırmı?» oyunu.

  3.40 Oxşar dördbucaqlılar, oxşar üçbucaqlaraz-AZ

• 12:55

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·12:55

  Hesabi kvadrat kökün xassələrinin tətbiqi: kalkulyatorsuz gecə

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: hesabi kvadrat kökün xassələrinin tətbiqi. Vuruğun kök işarəsi altından çıxarılması (ən böyük tam kvadrat vuruğu tapmaq) və vuruğun kök işarəsi altına salınması (müsbət vuruq kvadratı ilə daxil olur, mənfi vuruqda işarə kökün qarşısında qalır, hərfdə işarə şərti). Kvadrat kökləri müqayisə etmək, ifadənin hansı iki ardıcıl tam ədəd arasında olduğunu və tam hissəsini tapmaq. Oxşar köklər (oxşar radikallar) və onların toplanması; köklərin cəmi cəmin kökünə bərabər deyil. Köklü kəsrin ixtisarı. Məxrəcin irrasionallıqdan azad edilməsi: surət və məxrəci kökə və ya qoşma irrasional vuruğa vurmaq; qoşma ifadələrin hasili kvadratlar fərqi ilə rasional ədəd verir. Kalkulyatorsuz təxmini hesablama, gecə qatarında hekayə.

• 10:14

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·10:14

  Çoxhədli və onun standart şəkli: qumbaradakı əskinaslar

  7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: çoxhədli və onun standart şəkli. Çoxhədlinin birhədlilərin cəmi kimi tanınması, hədlərin öz işarəsi ilə ayrılması, birhədli, ikihədli və üçhədli adları, hərfi məxrəcdə olan ifadənin çoxhədli olmaması; oxşar hədlərin islahı, gizlənmiş oxşar hədlər və işarə səhvləri; standart şəkil və hədlərin dərəcəsi azalan sıra ilə düzülməsi. Çoxhədlinin dərəcəsinin yalnız standart şəkildən oxunması, baş əmsal və sərbəst hədd anlayışları, çoxhədlinin qiymətinin hesablanması və rəqəmlərlə yazılmış ədədin onluq mərtəbələrin çoxhədlisi kimi görülməsi, ailə qumbarasındakı əskinasların sayılması hekayəsi ilə sözlə izah olunur.

3.5 Hesabi kvadrat kökün xassələrinin tətbiqiaz-AZ

2.22 Çoxhədli və onun standart şəkliaz-AZ