Audio dərslər

3.4 Hesabi kvadrat kökün xassələriaz-AZ

• 14:35

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:35

  Mütənasib parçalar: çəpinə kəsilən tort

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: mütənasib parçalar. İki parçanın nisbəti onların uzunluqlarının nisbətidir. Mütənasib parçalar haqqında teorem (Fales teoreminin ümumiləşməsi): bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər tərəflər üzərində mütənasib parçalar ayırır; paralellər parçaları uzada bilər, amma nisbəti saxlayır, fərqi yox. Teorem iki ixtiyari düz xətt üçün də doğrudur və Fales teoremindən bərabər zolaqlara bölməklə alınır. Tərs teorem: təpədən başlamaqla mütənasib parçalar ayıran kəsənlər paraleldir; bərabər qalıqlar paralellik demək deyil. Üçbucağın medianları bir nöqtədə kəsişir və təpədən başlayaraq ikinin birə nisbətində bölünür; bu nöqtə ağırlıq mərkəzidir. Tənbölənin xassəsi: tənbölən qarşı tərəfi qonşu tərəflərin nisbətində bölür, median kimi yarıya yox. Parçanı verilmiş nisbətdə şüa, pərgar və paralel xətlə bölmək. Hekayə: Röya şirniyyat sexində anasına kömək edir; qat-qat tort çəpinə kəsilir, krem iki santimetrdən üç olur, biskvit səkkizdən on iki; peçenyedə krem xətləri; xəmir zolağı.

  3.39 Mütənasib parçalaraz-AZ

• 12:26

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·12:26

  Üçbucağın elementləri: qarlı tarlada üç iz

  7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: üçbucağın elementləri — tənbölən, median və hündürlük. Qarlı üçbucaq tarlada üç dostun qarşıdakı yola dik yeriməsi hekayəsi ilə hündürlüklərin kəsişmə nöqtəsinin itibucaqlı üçbucaqda daxildə, düzbucaqlıda düz bucağın təpəsində, korbucaqlıda isə xaricdə, uzantıların kəsişməsində olması izah olunur. Bucağın tənböləninin pərgar və xətkeşlə qurulması addım-addım və niyə işlədiyi, üçbucağın tənböləni, qövs işarəsi, yarım bucağı ikiqat artırmaq tələsi; median, tərəfin ortasının tapılması, cizgi işarəsi, medianların kəsişməsi və ağırlıq mərkəzi, sapla asma təcrübəsi; hündürlüyün günyə ilə çəkilməsi, katetlərin hündürlük olması. Tənbölənlər və medianlar həmişə daxildə görüşür. Düstursuz, şəkilsiz izah.

2.29 Üçbucağın elementləri: tənbölən, median, hündürlükaz-AZ