Audio dərslər

3.17 Dördbucaqlılaraz-AZ

• 14:35

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:35

  Mütənasib parçalar: çəpinə kəsilən tort

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: mütənasib parçalar. İki parçanın nisbəti onların uzunluqlarının nisbətidir. Mütənasib parçalar haqqında teorem (Fales teoreminin ümumiləşməsi): bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər tərəflər üzərində mütənasib parçalar ayırır; paralellər parçaları uzada bilər, amma nisbəti saxlayır, fərqi yox. Teorem iki ixtiyari düz xətt üçün də doğrudur və Fales teoremindən bərabər zolaqlara bölməklə alınır. Tərs teorem: təpədən başlamaqla mütənasib parçalar ayıran kəsənlər paraleldir; bərabər qalıqlar paralellik demək deyil. Üçbucağın medianları bir nöqtədə kəsişir və təpədən başlayaraq ikinin birə nisbətində bölünür; bu nöqtə ağırlıq mərkəzidir. Tənbölənin xassəsi: tənbölən qarşı tərəfi qonşu tərəflərin nisbətində bölür, median kimi yarıya yox. Parçanı verilmiş nisbətdə şüa, pərgar və paralel xətlə bölmək. Hekayə: Röya şirniyyat sexində anasına kömək edir; qat-qat tort çəpinə kəsilir, krem iki santimetrdən üç olur, biskvit səkkizdən on iki; peçenyedə krem xətləri; xəmir zolağı.

  3.39 Mütənasib parçalaraz-AZ

• 7:23

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·7:23

  Nisbətin faizlə ifadəsi · Dinləmə dərsi

  6-cı sinif riyaziyyatı üçün dinləmə dərsi: oyuncaq sexindəki iki lentin hekayəsi ilə nisbətin faizlə ifadəsi izah olunur. Dinləyici faizin yüzdə bir hissə olduğunu xatırlayır, bir ədədin digərinin neçə faizini təşkil etdiyini iki üsulla tapır: nisbəti adi kəsr kimi yazıb məxrəci yüz olan kəsrə gətirməklə və qısa şərt ilə düz mütənasiblikdən istifadə etməklə; nisbəti yüzə vurub faiz işarəsi yazmaq qaydasını və iki ədədin faiz nisbəti terminini öyrənir. Yüz faizin kim olduğunu soruşmağı, faizin yüzdən böyük ola biləcəyini, duzlu su qarışığında hissənin hissəyə və bütövə faiz nisbətinin fərqini, sözlə təsvir olunan ikiqat şkala və sütunlu diaqramdan faiz oxumağı mənimsəyir. Nisbət və kəsr anlayışlarını bilən şagirdlər üçündür.

1.12 Nisbətin faizlə ifadəsi