Audio dərslər

3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsiaz-AZ

• 10:45

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·10:45

  Xəzinə və iki çevrə: üç tərəfinə görə üçbucaq

  7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: üç tərəfinə görə üçbucağın pərgar və xətkeşlə qurulması. Xəzinə tapmacası ilə başlayır: palıddan və quyudan verilmiş məsafədə olan yer iki çevrənin kəsişməsidir. Pərgarın uzunluğu ölçmədən köçürməsi, çevrənin hər nöqtəsinin mərkəzdən radius qədər uzaqda olması izah olunur. Dərslikdəki beş addım sözlə qurulur: düz xətt, A nöqtəsi, a parçası qədər qövslə B nöqtəsi, A mərkəzli b radiuslu və B mərkəzli c radiuslu qövslər, kəsişmə nöqtəsi C, artıq xətlərin silinməsi; tam çevrə əvəzinə qövs kifayətdir. Mərkəzləri qarışdırmaq səhvi, ikinci kəsişmə nöqtəsinin eyni üçbucağı verməsi, qövslərin çatmadığı və düz xətt üzərində toxunduğu hallarda üçbucağın alınmaması, bərabərtərəfli və bərabəryanlı üçbucağın qurulması, müxtəlif vahidlərin bir vahidə gətirilməsi, eyni üç tərəfin həmişə eyni üçbucağı verməsi və damların niyə üçbucaq şəklində olduğu danışılır.

  2.27 Üç tərəfinə görə üçbucağın qurulmasıaz-AZ

• 8:28

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·8:28

  Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi

  6-cı sinif üçün kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi mövzusunda dinləmə dərsi: bütöv kəmiyyəti verilən nisbətdə hissələrə bölmək üçün nisbətin hədlərini toplayıb bərabər hissələrin sayını tapmaq, bir hissəyə düşən kəmiyyəti hesablamaq və onu hər həddə vurmaq (birinci üsul), bir hissəni x ilə işarə edib tənlik qurmaq (ikinci üsul) hekayə şəklində izah olunur. Dərs bürünc heykəl üçün mis və qalayın doqquzun birə nisbəti, iyirmi kiloqram buğdanın ikinin üçə nisbətində iki qaba paylanması, qırx iki metr lentin bir, iki və dörd nisbətində bölünməsi, beton qarışığı və göbələk məsələsi ilə üç hədli nisbəti, nisbətin bütövün hissəsi ilə qarışdırılması səhvini və hissələrdən biri verildikdə bir hissənin tapılmasını göstərir; tarix guşəsində qızıl nisbətdən danışılır. Nisbət anlayışını keçmiş şagirdlər üçündür.

1.7 Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi