Audio dərslər

3.41 Üçbucaqların oxşarlıq əlamətləriaz-AZ

• 11:58

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·11:58

  Rasional tənliklərlə məsələ həlli: alma bağında üç saat

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: rasional tənliklərin tətbiqi ilə məsələ həlli. İş məsələləri: bütün iş bir götürülür, hər iştirakçının bir saatlıq payı tapılır və paylar toplanır; vaxtları toplamaq və ya ortalamaq səhvdir, birgə vaxt ən sürətlinin vaxtından azdır. Dərsliyin planı: məchulu seçmək, qalan kəmiyyətləri onunla ifadə etmək, şərtdən rasional tənlik qurmaq, dəyişənin mümkün qiymətlərini tapmaq, kvadrat tənliyə gətirib həll etmək, hər kökü iki dəfə yoxlamaq — məxrəc sıfır olmamalı və kök məsələnin şərtinə uyğun olmalıdır. Axın məsələsi: axın istiqamətində sürət öz sürəti ilə axın sürətinin cəmi, axına qarşı fərqi; durğun sudakı sürət axın sürətindən böyük olmalıdır, müsbət amma axından kiçik kök atılır. Kökün atılma səbəbləri: mənfi vaxt və ya sürət, natural olmayan say, başqa kəmiyyəti mənfi edən kök. Hekayə: Arzu və qardaşı Rüstəm alma bağında son cərgəni yığır, yük maşını üç saata gəlir; şirə zavodunda iki pres; Rüstəm kayakla çayda üzür.

  3.37 Rasional tənliklərin tətbiqi ilə məsələ həlliaz-AZ

• 8:58

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·8:58

  Tam ədədlərin vurulması və bölünməsi

  6-cı sinif üçün tam ədədlərin vurulması və bölünməsi mövzusunda dinləmə dərsi: müsbət ədədin mənfi ədədə hasilinin mənfi ədədin təkrar toplanması və ədəd oxunda sola addımlar kimi izahı, modulların vurulması və işarə qaydası, iki mənfi ədədin hasilinin niyə müsbət olduğu, mənfi birə vurmanın ədədi əksinə çevirməsi, çox vuruqda mənfi vuruqların cüt və ya tək sayına görə hasilin işarəsi, bölmənin vurmanın tərs əməli kimi eyni işarə qaydasına tabe olması, sıfıra vurma, sıfırın bölünməsi və sıfıra bölmənin niyə təyin olunmadığı. Gəmi lövbəri, temperaturun düşməsi, borcun bərabər bölünməsi və dalğıcın enməsi hekayələri ilə. Tam ədədləri, modulu və toplanmanı bilən şagirdlər üçündür.

• 8:28

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·8:28

  Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi

  6-cı sinif üçün kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi mövzusunda dinləmə dərsi: bütöv kəmiyyəti verilən nisbətdə hissələrə bölmək üçün nisbətin hədlərini toplayıb bərabər hissələrin sayını tapmaq, bir hissəyə düşən kəmiyyəti hesablamaq və onu hər həddə vurmaq (birinci üsul), bir hissəni x ilə işarə edib tənlik qurmaq (ikinci üsul) hekayə şəklində izah olunur. Dərs bürünc heykəl üçün mis və qalayın doqquzun birə nisbəti, iyirmi kiloqram buğdanın ikinin üçə nisbətində iki qaba paylanması, qırx iki metr lentin bir, iki və dörd nisbətində bölünməsi, beton qarışığı və göbələk məsələsi ilə üç hədli nisbəti, nisbətin bütövün hissəsi ilə qarışdırılması səhvini və hissələrdən biri verildikdə bir hissənin tapılmasını göstərir; tarix guşəsində qızıl nisbətdən danışılır. Nisbət anlayışını keçmiş şagirdlər üçündür.

1.19 Tam ədədlərin vurulması və bölünməsi

1.7 Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi