Audio dərslər

3.23 Trapesiyaaz-AZ

• 14:41

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:41

  Üçbucaqların oxşarlıq əlamətləri: telefonla üç qutu

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: üçbucaqların oxşarlıq əlamətləri. Bucaq-Bucaq (BB) əlaməti: bir üçbucağın iki bucağı digər üçbucağın iki bucağına bərabərdirsə, üçbucaqlar oxşardır; bir cüt bərabər bucaq azdır. TBT əlaməti: iki tərəf mütənasib və bu tərəflər arasındakı bucaqlar bərabərdirsə, üçbucaqlar oxşardır; bucaq iki tərəfin arasında olmalıdır, iki mütənasib tərəf tək başına azdır; konqruyentlikdəki TBT-dən fərqi. TTT əlaməti: üç tərəf mütənasibdirsə, oxşardır; tərəfləri qısadan uzuna sıralayıb cüt-cüt müqayisə etmək, hər namizədi ayrıca yoxlamaq. Əlamət seçmək: ortaq bucaq, çarpaz kəsişən parçalarda qarşılıqlı bucaqlar, üçüncü tərəfə paralel xətt, trapesiyanın diaqonalları — oturacaqların yanındakı üçbucaqlar oxşardır, yan üçbucaqlar adətən yox. Oxşarlığı yazanda təpələri bərabər bucaqlara görə cütləmək. Hekayə: Şəbnəm küçədə telefonla danışır, Vüsal rəsm otağının anbarında bayraqcıq qutularının ölçülərini oxuyur; hansı qutular nümunəyə oxşardır.

  3.41 Üçbucaqların oxşarlıq əlamətləriaz-AZ

• 14:35

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:35

  Mütənasib parçalar: çəpinə kəsilən tort

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: mütənasib parçalar. İki parçanın nisbəti onların uzunluqlarının nisbətidir. Mütənasib parçalar haqqında teorem (Fales teoreminin ümumiləşməsi): bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər tərəflər üzərində mütənasib parçalar ayırır; paralellər parçaları uzada bilər, amma nisbəti saxlayır, fərqi yox. Teorem iki ixtiyari düz xətt üçün də doğrudur və Fales teoremindən bərabər zolaqlara bölməklə alınır. Tərs teorem: təpədən başlamaqla mütənasib parçalar ayıran kəsənlər paraleldir; bərabər qalıqlar paralellik demək deyil. Üçbucağın medianları bir nöqtədə kəsişir və təpədən başlayaraq ikinin birə nisbətində bölünür; bu nöqtə ağırlıq mərkəzidir. Tənbölənin xassəsi: tənbölən qarşı tərəfi qonşu tərəflərin nisbətində bölür, median kimi yarıya yox. Parçanı verilmiş nisbətdə şüa, pərgar və paralel xətlə bölmək. Hekayə: Röya şirniyyat sexində anasına kömək edir; qat-qat tort çəpinə kəsilir, krem iki santimetrdən üç olur, biskvit səkkizdən on iki; peçenyedə krem xətləri; xəmir zolağı.

• 10:14

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·10:14

  Çoxhədli və onun standart şəkli: qumbaradakı əskinaslar

  7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: çoxhədli və onun standart şəkli. Çoxhədlinin birhədlilərin cəmi kimi tanınması, hədlərin öz işarəsi ilə ayrılması, birhədli, ikihədli və üçhədli adları, hərfi məxrəcdə olan ifadənin çoxhədli olmaması; oxşar hədlərin islahı, gizlənmiş oxşar hədlər və işarə səhvləri; standart şəkil və hədlərin dərəcəsi azalan sıra ilə düzülməsi. Çoxhədlinin dərəcəsinin yalnız standart şəkildən oxunması, baş əmsal və sərbəst hədd anlayışları, çoxhədlinin qiymətinin hesablanması və rəqəmlərlə yazılmış ədədin onluq mərtəbələrin çoxhədlisi kimi görülməsi, ailə qumbarasındakı əskinasların sayılması hekayəsi ilə sözlə izah olunur.

3.39 Mütənasib parçalaraz-AZ

2.22 Çoxhədli və onun standart şəkliaz-AZ