Audio dərslər

3.26 Rasional ifadələrin sadələşdirilməsiaz-AZ

• 14:35

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·14:35

  Mütənasib parçalar: çəpinə kəsilən tort

  8-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: mütənasib parçalar. İki parçanın nisbəti onların uzunluqlarının nisbətidir. Mütənasib parçalar haqqında teorem (Fales teoreminin ümumiləşməsi): bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər tərəflər üzərində mütənasib parçalar ayırır; paralellər parçaları uzada bilər, amma nisbəti saxlayır, fərqi yox. Teorem iki ixtiyari düz xətt üçün də doğrudur və Fales teoremindən bərabər zolaqlara bölməklə alınır. Tərs teorem: təpədən başlamaqla mütənasib parçalar ayıran kəsənlər paraleldir; bərabər qalıqlar paralellik demək deyil. Üçbucağın medianları bir nöqtədə kəsişir və təpədən başlayaraq ikinin birə nisbətində bölünür; bu nöqtə ağırlıq mərkəzidir. Tənbölənin xassəsi: tənbölən qarşı tərəfi qonşu tərəflərin nisbətində bölür, median kimi yarıya yox. Parçanı verilmiş nisbətdə şüa, pərgar və paralel xətlə bölmək. Hekayə: Röya şirniyyat sexində anasına kömək edir; qat-qat tort çəpinə kəsilir, krem iki santimetrdən üç olur, biskvit səkkizdən on iki; peçenyedə krem xətləri; xəmir zolağı.

  3.39 Mütənasib parçalaraz-AZ

• 9:24

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·9:24

  İçki avtomatı və funksiya: funksiyanın verilməsi

  7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: funksiyanın verilməsi. Məktəb dəhlizindəki içki avtomatı ilə başlayır: eyni düymə hər dəfə eyni içkini verməlidir, iki düymənin eyni içkini verməsi isə qaydanı pozmur. Sərbəst (asılı olmayan) və asılı dəyişən, funksional asılılıq qatarın vaxtı və getdiyi məsafə nümunəsi ilə izah olunur. Funksiyanın tərifi: sərbəst dəyişənin hər qiymətinə asılı dəyişənin yalnız bir qiyməti uyğun gəlir; ox təsviri, təkrarlanan qiymət səhvi, sabit funksiya, şagird və doğum ayı nümunəsi və onun tərsi. y = f(x) yazılışı və oxunuşu, arqument və funksiyanın qiyməti, f(3)-ün mənası. Funksiyanın üç verilmə üsulu: düstur (qiymətin və verilmiş qiymətə görə arqumentin tapılması), cədvəl və ya ədədlər cütü (qatarların hərəkət cədvəli, hər cədvəlin düsturu olmur) və qrafik (günün uzunluğunun il boyu dəyişməsi).

• 11:14

  Audio dərs·DİM · Riyaziyyat·11:14

  Düzbucaqlı koordinat sistemi

  6-cı sinif üçün dinləmə dərsi: düzbucaqlı (Dekart) koordinat sistemi. Absis və ordinat oxları, koordinat başlanğıcı, koordinat cütündə absis və ordinatın sırası, nöqtənin koordinatlarını perpendikulyarlarla oxumaq və koordinatlarına görə nöqtəni qeyd etmək, dörd rüb və onların işarələri, oxlar üzərindəki nöqtələr dəniz sahilində gizlədilmiş qutu hekayəsi ilə sözlə izah olunur; Rene Dekartın bu sistemi inkişaf etdirməsindən də bəhs edilir. Tam ədədləri və ədəd oxunu bilən şagird üçündür.

2.36 Funksiyanın verilməsiaz-AZ