Saf dövri onluq kəsri tanımaq

Saf dövri onluq kəsri tanımaq

Aşağıdakı dövri onluq kəsrlərdən hansı saf dövri onluq kəsrdir? 5,2(7); 0,0(3); 5,(27); 3,14(2); 12,6(15).

1 · Əsas fikir

Nəyi bilmək lazımdır

Yadda saxla

Dövr vergüldən dərhal sonra başlayırsa, kəsr saf dövri onluq kəsrdir: 2,(5); 0,(37); 12,(524). Vergül ilə dövr arasında bir və ya bir neçə rəqəm varsa, kəsr qarışıq dövri onluq kəsrdir: 8,7(5); 0,02(63). Tam hissə növə təsir etmir.

Saf və qarışıq dövri kəsr

Yalnız vergül ilə mötərizə arasına baxılır: boşdursa saf, rəqəm varsa qarışıq.

2 · Həll

Addım-addım

1. Hər kəsrdə vergül ilə açılan mötərizə arasına baxırıq.
2. 5,2(7): arada 2 var. 0,0(3): arada 0 var. 3,14(2): arada 1 və 4 var. 12,6(15): arada 6 var — bunların hamısı qarışıqdır.
3. 5,(27): vergüldən dərhal sonra mötərizə açılır — dövr vergüldən dərhal başlayır.

Saf dövri onluq kəsr: 5,(27)

Yoxlama. 5,(27) = 5,272727... — vergüldən sonra birinci rəqəmdən başlayaraq «27» təkrarlanır, dövrdən əvvəl rəqəm yoxdur.

3 · Diqqət

Digər variantlar niyə səhvdir

• 5,2(7) = 5,2777...: 2 dövrə daxil deyil, ona görə qarışıqdır.
• 0,0(3) = 0,0333...: tam hissənin 0 olması kəsri saf etmir; vergüldən sonrakı 0 dövrdən əvvəl gəlir.
• 3,14(2) və 12,6(15): dövrdən əvvəl rəqəmlər var — qarışıqdır.

Səhv düşüncə: «tam hissə 0-dırsa kəsr saf olur» və ya «tam hissə varsa saf ola bilməz». Hər iki halda yalnız vergüldən sonrakı yazılış həlledicidir.

Mənbə: «Riyaziyyat» — 7-ci sinif üçün dərslik, «Dövri onluq kəsrlər», səh. 35–37. Tapşırıqdakı ədədlər bu sual üçün seçilib.