Mətn (transkript)
Model yelkəni kəsəndə usta transportiri kənara qoyur. Bucaqlar yenə də düz çıxır. Yelkən emalatxanasında yaxtanın böyük yelkəni divardan asılıb, masada isə onun iyirmi dəfə kiçik modeli dayanıb. Usta modelə yelkən kəsir: böyük yelkənin dəqiq kiçik surətini. Belə üçbucaqlar oxşardır: bucaqları bərabərdir, tərəfləri mütənasibdir. Bunu yoxlamağın üç qısa yolu var. Birincisi böyük yelkənin özündədir. Böyük yelkəndə rəngli zolaq var, aşağı kənara paraleldir. Zolaq yuxarıda kiçik üçbucaq kəsir. Başdakı bucaq iki üçbucaq üçün ortaqdır. Zolaq paralel olduğundan uclarındakı bucaqlar aşağı künclərdəkilərə bərabərdir. İki bucaq bərabərdirsə, üçbucaqlar oxşardır: bu, BB əlamətidir. Dor boyunca kənar on iki metrdir, zolaq başdan dörd metr aşağıdadır. Kiçik üçbucaq üç dəfə kiçikdir. Aşağı kənar doqquz metrdir, zolaq isə üç metr. Modeldə dor ağacı ilə aşağı tir arasındakı bucaq böyük yaxtadakı kimidir. Model yelkənin dor boyunca kənarı altmış santimetrdir, aşağı kənarı qırx beş santimetr. Böyük yelkənin bu iki tərəfi iyirmi dəfə uzundur. İki tərəf mütənasibdir, aralarındakı bucaq bərabərdir: bu, TBT əlamətidir. Bucaq məhz bu iki tərəfin arasında olmalıdır. Kənardakı bucaqla üçüncü künc iki yerə düşə bilər. Bu yolda transportir lazımdır, usta isə başqa yol seçir. Əvvəlcə şagirdin yelkəninə baxaq: altmış, qırx beş və yetmiş iki santimetr. İlk iki tərəf iyirmi dəfə kiçikdir. Böyük yelkənin arxa kənarı on dörd metrdir, onun iyirmidə biri yetmiş santimetrdir. Üçüncü nisbət pozulur: arxa künc sürüşür, bucaqlar dəyişir. Deməli, üç nisbətin üçü də bərabər olmalıdır. Usta isə üç tərəfi kəsir: altmış, qırx beş və yetmiş santimetr. Hər tərəf böyük yelkənin uyğun tərəfindən iyirmi dəfə kiçikdir. Üç tərəf mütənasibdirsə, üçbucaqlar oxşardır: bu, TTT əlamətidir. Bucaqlar özü bərabər çıxır. Transportir buna görə kənarda qalır. Oxşarlığı yazanda hərflərin sırası vacibdir. Baş başa, ön künc ön küncə, arxa künc arxa küncə uyğundur. Belə yazırıq: A, B, C üçbucağı K, L, M üçbucağına oxşardır. Model yelkəni iyirmi dəfə böyüdək: böyük yelkənin üstünə tam oturur. İki bucaq. İki tərəf və aralarındakı bucaq. Ya da üç tərəf. Bu üç yoldan biri kifayətdir. Usta transportiri kənara qoyur, bucaqlar isə yenə də düz çıxır.