Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

Kəsilməzlik üçün parametr

Hissə-hissə verilmiş funksiyanın kəsilməzliyi: qrafiki qələmi vərəqdən ayırmadan çəkmək mənasını sərhəd nöqtəsində tətbiq etmək, buradan parametr üçün şərt alıb həll etmək və nəticəni hər iki düsturla yoxlamaq. Onuncu sinif, parametrli test tapşırığı.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Funksiya verilmişdir:

f(x)={ax+1,x<2x2+a,x≥2f(x)=\begin{cases} ax+1, & x<2 \\ x^2+a, & x\ge 2 \end{cases}

a-nın hansı qiymətində bu funksiya kəsilməzdir, yəni qrafikini qələmi vərəqdən ayırmadan çəkmək olar? Cavabı tam ədəd kimi yazın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Kəsilməzlik: hissələr görüşür

Əsas fikir

Dərslikdən. Təyin oblastının müxtəlif aralıqlarında müxtəlif düsturlarla verilən funksiyalara hissə-hissə verilmiş funksiyalar deyilir.

Qələmi «vərəqdən ayırmadan» qrafiki çəkmək olursa, funksiya kəsilməz adlanır. Hissələr sərhəd nöqtəsində eyni qiymət alırsa, qrafik orada qırılmır.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqKəsilməzlik üçün parametr

Funksiya verilmişdir:

f(x) =ax + 1,x < 2x² + a,x ≥ 2

a-nın hansı qiymətində bu funksiya kəsilməzdir, yəni qrafikini qələmi vərəqdən ayırmadan çəkmək olar? Cavabı tam ədəd kimi yazın.

  1. Düsturlar x = 2-də dəyişir. Sol hissənin x = 2-dəki qiyməti: a · 2 + 1 = 2a + 1 (qrafik bu nöqtəyə yaxınlaşır).
  2. Sağ hissənin qiyməti: f(2) = 2² + a = 4 + a.
  3. Qrafik qırılmasın deyə bu qiymətlər bərabər olmalıdır: 2a + 1 = 4 + a ⇒ a = 3.
  4. Cavab: 3

a = 3 olduqda kəsilməz qrafik

a = 3 olduqda y = 3x + 1 və y = x² + 3 hissələri (2; 7) nöqtəsində görüşür.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

a = 3: sol hissə 3 · 2 + 1 = 7, sağ hissə 2² + 3 = 7 ✓. a = 1 olsaydı: 3 və 5 — qrafik qırılardı.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 1İkinci düsturda işarə səhv götürülüb: 2a + 1 = 4 − a ⇒ a = 1. Düzgünü: 2² + a = 4 + a.
  • 5Tənlik səhv həll edilib: 2a + 1 = 4 + a ⇒ a = 4 + 1. Düzgünü: 2a − a = 4 − 1 ⇒ a = 3.
  • −3Son addımda işarə səhvi: a = 3 əvəzinə −3. a = −3 olduqda sol hissə x = 2-də −5, sağ hissə 1 verir — qrafik qırılır.
  • 1,5Sağ tərəfdəki a unudulub: 2a + 1 = 4 ⇒ a = 1,5. x = 2-də sağ hissənin qiyməti 2² + a = 4 + a-dır.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Qrafikə görə hissə-hissə düstur

    Qrafiki verilmiş hissə-hissə funksiyanın düsturunu yazmaq: sınıq xəttin hər şüası üçün iki tor nöqtəsinə görə bucaq əmsalını və sərbəst həddi tapmaq, düsturun dəyişdiyi sərhəd nöqtəsini qrafikin sındığı yerdən müəyyən etmək və şərtləri yazmaq. Onuncu sinif, hissə-hissə verilmiş funksiyalar üzrə test tapşırığı.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    f(x) > 0 bərabərsizliyinin tam həlləri

    Hissə-hissə verilmiş funksiya ilə bərabərsizliyi hissələr üzrə həll etmək: hər hissədə xətti və ya kvadrat bərabərsizliyi həll edib həllini həmin hissənin şərti ilə kəsişdirmək, nəticələri birləşdirmək, bərabərsizlik işarəsinə görə uc nöqtələrə diqqət yetirmək və tam həlləri saymaq. Onuncu sinif, buraxılış imtahanı tipli test tapşırığı.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Qrafikdə rəngli və rəngsiz dairəciklər

    Hissə-hissə verilmiş funksiyanın qiymətlərini qrafikdən oxumaq: qrafik hissələrinin uc nöqtələrində rəngli dairəciyin nöqtənin qrafikə daxil olduğunu, rəngsiz dairəciyin daxil olmadığını bilmək və koordinat torundan nöqtənin ordinatını oxumaq. Onuncu sinif, qrafiklə verilmiş hissə-hissə funksiyanın qiymətlərini oxumaq və toplamaq üzrə test tapşırığı.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Qrafik və f(x) = a tənliyinin kökləri

    Qrafiki verilmiş funksiya üçün parametrli tənliyin köklərinin sayını araşdırmaq: qrafiki monoton hissələrə ayırmaq, ekstremumları və uc qiymətləri oxumaq, üfüqi düz xəttin qrafiklə kəsişmələrini parametrə görə saymaq. Onuncu sinif riyaziyyatı, funksiyanın xassələri, ekstremumlar və monotonluq; qəbul səviyyəli qrafikli test tapşırığı, cavab ədəd kimi də yazıla bilər.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Sərhəd nöqtəsində funksiyanın qiyməti

    Hissə-hissə verilmiş funksiyanın qiymətini verilmiş arqumentlərdə hesablamaq: hər arqumentin hansı aralığa düşdüyünü yoxlamaq, sərhəd nöqtəsinin ciddi və ya qeyri-ciddi bərabərsizlik işarəsinə görə hansı şərtə aid olduğunu müəyyən etmək və yalnız həmin sətrin düsturundan istifadə etmək. Onuncu sinif, hissə-hissə verilmiş funksiyalar üzrə test tapşırığı.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Üst-üstə düşmənin mümkün olub-olmadığını araşdırmaq

    Parametrli iki xətti funksiyanın qrafiklərinin üst-üstə düşməsinin araşdırılması: bucaq əmsallarının və sərbəst əmsalların bərabərliyindən iki şərt qurmaq və onların eyni bir parametr qiymətində ödənmədiyini göstərmək. Tapşırıq yalnız bir şərtlə kifayətlənməyi, iki fərqli qiyməti birlikdə cavab saymağı və tənliyi işarə səhvi ilə həll etməyi ayırd etməyi öyrədir; birməchullu tənlik həll edə bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.38 Xətti funksiyaların qrafiklərinin qarşılıqlı vəziyyəti