Verilən nisbətdə bölmə · Bir paya görə bütövü tapmaq

1 · Əsas fikir

Bir pay məlumdursa

Qayda

Kəmiyyət a : b nisbətində bölünübsə və b həddinə uyğun pay məlumdursa: bir hissə = məlum pay : b. Sonra bütöv = (a + b) · bir hissə.

bir hissə = məlum pay : öz həddi

2 · Həll

Addım-addım həll

TapşırıqBir paya görə bütövü tapmaq

Albalı və şəkər 3 : 2 nisbətində götürülür; 1,2 kq şəkər götürülüb. Albalı və şəkərin birlikdə kütləsi neçə kiloqramdır?

1. Şəkərə nisbətin ikinci həddi uyğundur: 2 hissə = 1,2 kq.
2. Bir hissə: 1,2 : 2 = 0,6 kq.
3. Bütün qarışıq 3 + 2 = 5 hissədir: 5 · 0,6 = 3 kq. Albalı: 3 · 0,6 = 1,8 kq.
4. Tənliklə: bir hissə x; 2x = 1,2, x = 0,6; 3x + 2x = 5x = 3.

Cavab: 3 kq

5 bərabər xana: albalı 3 xana, şəkər 2 xana = 1,2 kq; hər xana 0,6 kq

Şəkərin 1,2 kq-ı 2 xanadır, ona görə hər xana 0,6 kq-dır.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

1,8 + 1,2 = 3 kq; 1,8 : 1,2 = 18 : 12 = 3 : 2 — nisbət düzgündür.

4 · Diqqət

Digər cavablar niyə səhvdir

Səhv yol

1,2 : 3 = 0,4

Şəkər ikinci həddə — 2 hissəyə uyğundur, 3 hissə albalınındır.

Düzgün yol

1,2 : 2 = 0,6

Məlum pay öz həddinə bölünür: 5 · 0,6 = 3 kq.

• 1,8 kq — bu, yalnız albalının kütləsidir (3 · 0,6); sual albalı ilə şəkərin birlikdə kütləsini soruşur.
• 0,6 kq — bu, bir hissənin kütləsidir; bütöv 5 belə hissədir.
• 2 kq — 1,2 kq şəkər 3-ə bölünüb (bir hissə 0,4 sayılıb); şəkərə nisbətin ikinci həddi — 2 hissə uyğundur.
• 6 kq — 1,2 kq şəkər bir hissə sayılıb (1,2 · 5); əslində 1,2 kq iki hissədir.