Aydanın 12, atasının 36 yaşı var. Neçə ildən sonra atasının yaşı Aydanın yaşından 2 dəfə çox olacaq?
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Hər iki yaş t il artır
Əsas fikir
Mətnli məsələni tənlik qurmaqla həll edirik: naməlum kəmiyyətlərdən birini x ilə işarə edirik, qalan kəmiyyətləri şərtə görə x ilə ifadə edirik, şərtdə bərabər olan iki ifadəni bərabərləşdirib tənlik qururuq.
Tənliyi həll edib tapılan ədəd həmişə sualın cavabı olmur: x ilə hansı kəmiyyəti işarə etdiyimizə baxıb sualın soruşduğu kəmiyyəti tapırıq və cavabı məsələnin şərtində yoxlayırıq.
t il sonra: Aydan 12 + t, ata 36 + t; «2 dəfə çox» → 2 · (12 + t)
2 · Addım-addım həll
Tənlik quraq və həll edək
Həllİndi: Aydan 12, ata 36. t il sonra ata = 2 · Aydan. t = ?
- Məsələni anla: indi Aydan 12, ata 36 yaşındadır. Atanın yaşının Aydanınkından 2 dəfə çox olacağı vaxt lazımdır.
- Plan qur: t ildən sonra Aydan 12 + t, ata 36 + t yaşında olacaq — hər ikisi t il böyüyür.
- Tənlik qur: 36 + t = 2 · (12 + t).
- Həll et: 36 + t = 24 + 2t; 36 − 24 = 2t − t; t = 12.
- Sualın cavabı: 12 ildən sonra.
- Cavab: 12 ildən sonra
İndiki və t il sonrakı yaşlar
| İndi | t il sonra | |
|---|---|---|
| Aydan | 12 | 12 + t |
| Ata | 36 | 36 + t |
3 · Yoxla
Cavabı məsələnin şərtində yoxlayırıq
12 ildən sonra Aydan 12 + 12 = 24, ata 36 + 12 = 48 yaşında olacaq: 48 = 2 · 24 ✓. Dərsliyin cavabı: 12 il.
4 · Diqqət
Tipik səhvlər
Səhv düşüncə
36 = 2 · (12 + t)
Ata da t il böyüyür.
Düzgün
36 + t = 2 · (12 + t)
t = 12.
Digər cavablar niyə səhvdir
- 6 ildən sonra — İllər yalnız Aydanın yaşına əlavə edilib: 36 = 2 · (12 + t). Amma t il sonra ata da t il böyüyür: 36 + t.
- 24 ildən sonra — 36 − 12 = 24 — bu, ata ilə qızın yaş fərqidir; həm də 12 ildən sonra Aydanın olacağı yaşdır, sual isə neçə il keçəcəyini soruşur.
- 18 ildən sonra — 36 : 2 = 18 — atanın indiki yaşının yarısı; bunun keçən illərə aidiyyəti yoxdur.
- Bu heç vaxt olmayacaq — İndi ata Aydandan 3 dəfə böyükdür, amma yaş fərqi (24) dəyişmir, nisbət isə azalır: 12 ildən sonra 48 = 2 · 24.