Kəmiyyətlərin nisbəti · Yolun zamana nisbəti — sürət

1 · Əsas fikir

Sürət — yolun zamana nisbəti

Qayda

Müxtəlifadlı kəmiyyətlərin nisbəti yeni kəmiyyət yaradır. Vahid zamanda gedilən yol sürəti göstərir: yolu zamana bölürük. Yol metrlə, zaman saniyə ilə olduqda sürətin vahidi m/san-dir.

v = s : t

2 · Həll

Addım-addım həll

TapşırıqYolun zamana nisbəti — sürət

Metro qatarı 1800 m məsafəni 2 dəqiqəyə sabit sürətlə qət edir. Qatarın sürətini m/san ilə tapın.

1. Sürət m/san ilə soruşulur, ona görə zamanı saniyəyə çeviririk: 2 dəq = 2 · 60 = 120 san.
2. Yolu zamana bölürük: v = 1800 m : 120 san.
3. 1800 : 120 = 15, deməli qatar hər saniyədə 15 m gedir: v = 15 m/san.

Cavab: 15 m/san

İkili ədəd oxu: 1800 m — 120 san, hər 30 saniyədə 450 m; sürət 15 m/san

Hər 30 saniyədə 450 m: 1 saniyəyə 1800 : 120 = 15 m düşür.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

Tərsinə yoxlayaq: 15 m/san sürətlə 120 saniyədə 15 · 120 = 1800 m yol gedilir — verilən məsafə.

4 · Diqqət

Digər cavablar niyə səhvdir

Səhv yol

1800 : 2 = 900 m/san

Zaman dəqiqədə qalıb — bu, 900 m/dəq-dir, m/san yox.

Düzgün yol

1800 : 120 = 15 m/san

Əvvəl 2 dəq = 120 san, sonra yol zamana bölündü.

• 900 m/san — zaman saniyəyə çevrilməyib: 1800 : 2 = 900 metr hər dəqiqəyə düşür (900 m/dəq), saniyəyə yox.
• 30 m/san — 2 dəqiqə əvəzinə 1 dəqiqə (60 san) götürülüb: 1800 : 60 = 30.
• 3600 m/san — yol zamana bölünmək əvəzinə ona vurulub: 1800 · 2 = 3600.
• 7,5 m/san — 2 dəqiqə səhvən 240 saniyə sayılıb: 1800 : 240 = 7,5; 2 dəqiqə = 120 saniyədir.