Şəkil və oxşar çərçivə

1 · Əsas fikir

Oxşar düzbucaqlıların tərəfləri mütənasibdir

Əsas fikir

Oxşar çoxbucaqlılar. Dərslik: «Uyğun bucaqları konqruyent, uyğun tərəfləri mütənasib olan çoxbucaqlılar oxşar çoxbucaqlılardır.»

Düzbucaqlıların bütün bucaqları 90°-dir, ona görə iki düzbucaqlının oxşar olması üçün uyğun tərəflərin mütənasib olması kifayətdir: uzun ↔ uzun, qısa ↔ qısa.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqŞəkil və oxşar çərçivə

Ölçüləri 20 sm × 12 sm olan düzbucaqlı şəkil çərçivəyə salınıb. Çərçivənin xarici kənarı da düzbucaqlıdır və şəkillə oxşardır, onun uzun tərəfi 25 sm-dir. Çərçivənin xarici kənarının qısa tərəfini tapın.

1. Şəkil və çərçivənin xarici kənarı oxşar düzbucaqlılardır: uzun tərəflər bir-birinə, qısa tərəflər bir-birinə uyğundur.
2. Uzun tərəflərdən oxşarlıq əmsalı: 25 : 20 = 1,25. Xarici kənarın hər tərəfi şəklin uyğun tərəfindən 1,25 dəfə uzundur.
3. Qısa tərəf: 12 · 1,25 = 15 sm.
4. Cavab: 15 sm

Düzbucaqlı şəkil və onu əhatə edən çərçivə; şəkil 20 sm × 12 sm, çərçivənin xarici uzun tərəfi 25 sm

Xarici kənar 25 sm × 15 sm: 25 : 20 = 15 : 12 = 1,25.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

25 : 15 = 5 : 3 və 20 : 12 = 5 : 3 — tərəflərin nisbətləri eynidir ✓. Şəkil ortadadırsa, çərçivənin eni yanlarda (25 − 20) : 2 = 2,5 sm, yuxarıda və aşağıda (15 − 12) : 2 = 1,5 sm-dir: oxşar çərçivə hər yerdə eyni enli olmur.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

• 17 smQısa tərəfə də 5 sm əlavə olunub, sanki çərçivənin eni hər yerdə eynidir. Onda 25 : 17 ilə 20 : 12 bərabər olmaz və düzbucaqlılar oxşar olmaz.
• 9,6 smƏmsal tərsinə tətbiq olunub: 12 : 1,25 = 9,6. Xarici kənar şəkildən böyükdür, qısa tərəfi 12 sm-dən uzun olmalıdır.
• 31,25 smƏmsal xarici uzun tərəfə tətbiq olunub: 25 · 1,25. Axtarılan qısa tərəf şəklin qısa tərəfinə uyğundur: 12 · 1,25.
• 14,5 smUzun tərəfin artımının yarısı (2,5 sm) qısa tərəfə əlavə olunub. Oxşarlıqda tərəflər eyni ədəd qədər yox, eyni dəfə artır.