Mətn
Hündürlüyü 24 m olan binanın damından qarşıdakı hündür binanın dibinə eniş bucağı 45°, zirvəsinə isə yüksəliş bucağı 30°-dir. Binalar şaquli, yer üfüqidir. Hündür binanın hündürlüyünü tapın.
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Üfüqi xətt iki üçbucaq yaradır
Əsas fikir
Yüksəliş və eniş bucağı (dərslik). «Yüksəliş və eniş bucaqları müşahidəçidən obyektə çəkilmiş baxış xətti ilə üfüqi xəttin əmələ gətirdiyi bucaqlardır.» Obyekt yuxarıdadırsa, bu yüksəliş bucağı, aşağıdadırsa, eniş bucağıdır.
Üfüqi xətt yerə (dəniz səthinə) paraleldir, ona görə eniş bucağı aşağıdakı nöqtədən baxanda alınan yüksəliş bucağına bərabərdir (paralel düz xətlərdə daxili çarpaz bucaqlar).
Triqonometrik nisbətlər (dərslik). «İti bucağın sinusu bu bucağın qarşısındakı katetin hipotenuza nisbətinə deyilir», kosinusu — bitişik katetin hipotenuza, tangensi — qarşı katetin bitişik katetə nisbətinə.
- sin α = qarşı katet : hipotenuz
- cos α = bitişik katet : hipotenuz
- tan α = qarşı katet : bitişik katet
Xüsusi bucaqlar (30°, 60°, 90° və 45°, 45°, 90° üçbucaqlarından):
sin 30° = cos 60° = 1/2 sin 60° = cos 30° = √3/2 sin 45° = cos 45° = √2/2 tan 30° = √3/3 tan 45° = 1 tan 60° = √3
2 · Addım-addım həll
Həll yolu
TapşırıqQarşıdakı binanın hündürlüyü
İki bina arasında eniş və yüksəliş bucaqları
Hündürlüyü 24 m olan binanın damından qarşıdakı hündür binanın dibinə eniş bucağı 45°, zirvəsinə isə yüksəliş bucağı 30°-dir. Binalar şaquli, yer üfüqidir. Hündür binanın hündürlüyünü tapın.
- Damdakı M nöqtəsindən hündür binaya üfüqi MK xəttini çəkək. K yerdən 24 m hündürdədir və şəkil iki düzbucaqlı üçbucağa bölünür.
- Aşağı üçbucaq: eniş bucağı 45°, qarşı katet 24 m (K-dan binanın dibinə). tan 45° = 24 : MK → MK = 24 m (binalar arası).
- Yuxarı üçbucaq: yüksəliş bucağı 30°, bitişik katet MK = 24 m. Yuxarı hissə 24 · tan 30° = 24 · √3/3 = 8√3 m. H = 24 + 8√3 m (≈ 37,9 m).
- Cavab: 24 + 8√3 m
İki bina arasında eniş və yüksəliş bucaqları
MK = 24 m; yuxarı hissə 8√3 m; H = 24 + 8√3 m.
3 · Yoxlama
Cavabı yoxlayaq
8√3 : 24 = √3/3 = tan 30° ✓; 24 : 24 = 1 = tan 45° ✓. H ≈ 37,9 m > 24 m — zirvə damdan yuxarıdadır ✓.
4 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
- 24 + 24√3 mYuxarı hissə 24 · tan 60° kimi hesablanıb. Yüksəliş bucağı 30°-dir: 24 · tan 30° = 8√3 m.
- 8√3 mBu, hündür binanın yalnız damın səviyyəsindən yuxarıdakı hissəsidir; aşağıdakı 24 m də əlavə edilməlidir.
- 24 − 8√3 mYuxarı hissə çıxılıb. Zirvə damdan yuxarıdadır (yüksəliş bucağı), ona görə hissələr toplanır.
- 36 mYuxarı hissə 24 · sin 30° = 12 m kimi hesablanıb. Binalar arasındakı 24 m bitişik katetdir — tangens lazımdır.