Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçimMətn

Nisbət · Qarışığı nisbətə uyğunlaşdırmaq

Nisbətin həyati tətbiqi: qatıq və su qarışığını verilmiş 1 : 2 nisbətinə uyğunlaşdırmaq üçün ekvivalent nisbət qurmaq və çatışmayan miqdarı tapmaq. 6-cı sinif nisbət mövzusunun çətin səviyyəli məsələsi; ekvivalent nisbətlər və hissə–bütöv ayrımına əsaslanır.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Mətn

Ayran hazırlamaq üçün hər 1 stəkan qatığa 2 stəkan su qarışdırmaq lazımdır. Lalə 3 stəkan qatığa 4 stəkan su qarışdırdı.

Ayranın bu nisbətdə alınması üçün qarışığa daha neçə stəkan su əlavə edilməlidir?

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Nisbəti saxlamaq

Qayda

Resept nisbəti 1 : 2 «hər 1 stəkan qatığa 2 stəkan su» deməkdir. Qatıq neçə dəfə çox olarsa, su da o qədər dəfə çox olmalıdır: hər iki hədd eyni ədədə vurulur.

1 : 2 = (1 · 3) : (2 · 3) = 3 : 6

2 · Həll

Addım-addım həll

TapşırıqQarışığı nisbətə uyğunlaşdırmaq

Hər 1 stəkan qatığa 2 stəkan su lazımdır. Lalə 3 stəkan qatığa 4 stəkan su qarışdırdı. Daha neçə stəkan su əlavə edilməlidir?

  1. Qatıq 1 stəkandan 3 stəkana, yəni 3 dəfə çoxdur.
  2. Su da 3 dəfə çox olmalıdır: 2 · 3 = 6 stəkan. Ekvivalent nisbət: 1 : 2 = 3 : 6.
  3. Qarışıqda artıq 4 stəkan su var. Çatışmayan: 6 − 4 = 2 stəkan.

Cavab: 2 stəkan su

3 stəkan qatığa 6 stəkan su: 4 stəkan var, 2 stəkan əlavə olunur

Su qatığın 2 misli olmalıdır: 6 stəkan; 4-ü var, 2-si əlavə edilir.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

Su əlavə ediləndən sonra qatıq : su = 3 : (4 + 2) = 3 : 6; ƏBOB 3-ə bölsək, 1 : 2 — resept nisbəti alınır.

4 · Diqqət

Digər cavablar niyə səhvdir

Səhv yol

4 − 3 = 1 stəkan

Fərq nisbəti göstərmir: su qatıqdan 1 stəkan artıq yox, qatığın 2 misli olmalıdır.

Düzgün yol

3 · 2 − 4 = 2 stəkan

Su qatığın 2 misli: 6 stəkan lazımdır, 4-ü var, daha 2 stəkan.

  • 6 — 3 stəkan qatığa lazım olan suyun hamısıdır; qarışıqda artıq 4 stəkan su var.
  • 1 — mövcud su ilə qatığın fərqidir (4 − 3); nisbət fərqlə deyil, vurma ilə saxlanır.
  • 4 — mövcud su ikiqat edilib: 4 · 2 = 8 stəkan su lazım sanılıb, 8 − 4 = 4; halbuki 2-yə vurulmalı olan qatığın miqdarıdır (3 · 2 = 6).
  • 9 — hazır ayranın ümumi miqdarıdır (3 + 6).

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Nisbət · Ekvivalent nisbətdə məchul hədd

    Ekvivalent nisbətdə naməlum həddi tapmaq: sonrakı həddin neçə dəfə artdığını müəyyən edib əvvəlki həddi eyni ədədə vurmaq. 6-cı sinif nisbət mövzusu; ekvivalent nisbət qaydasının tətbiqi, toplama ilə vurmanı qarışdırma səhvinin aradan qaldırılması.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Nisbət · Ekvivalent olmayan nisbəti tanımaq

    Ekvivalent nisbətləri tanımaq: nisbətin hər iki həddini eyni ədədə vurmaq və ya bölmək nisbəti saxlayır, hər iki həddə eyni ədədi əlavə etmək isə saxlamır. 6-cı sinif nisbət mövzusu; ekvivalentliyi sadə şəklə gətirməklə yoxlamaq və tipik «toplama» səhvini tanımaq.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Nisbət · Hədlərin sırasını düzgün yazmaq

    Nisbətin yazılışında hədlərin sırasını təyin etmək: «a-nın b-yə nisbəti» ifadəsində birinci deyilən kəmiyyət əvvəlki, ikinci deyilən sonrakı hədd olur. 6-cı sinif, nisbət mövzusunun başlanğıc səviyyəli sualı; meyvələrin sayı əsasında hissə ilə hissənin müqayisəsi, tərs nisbət və hissə ilə bütövün qarışdırılmasından qorunmaq.

  • Audio dərsDİM · Riyaziyyat8:28

    Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi

    6-cı sinif üçün kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi mövzusunda dinləmə dərsi: bütöv kəmiyyəti verilən nisbətdə hissələrə bölmək üçün nisbətin hədlərini toplayıb bərabər hissələrin sayını tapmaq, bir hissəyə düşən kəmiyyəti hesablamaq və onu hər həddə vurmaq (birinci üsul), bir hissəni x ilə işarə edib tənlik qurmaq (ikinci üsul) hekayə şəklində izah olunur. Dərs bürünc heykəl üçün mis və qalayın doqquzun birə nisbəti, iyirmi kiloqram buğdanın ikinin üçə nisbətində iki qaba paylanması, qırx iki metr lentin bir, iki və dörd nisbətində bölünməsi, beton qarışığı və göbələk məsələsi ilə üç hədli nisbəti, nisbətin bütövün hissəsi ilə qarışdırılması səhvini və hissələrdən biri verildikdə bir hissənin tapılmasını göstərir; tarix guşəsində qızıl nisbətdən danışılır. Nisbət anlayışını keçmiş şagirdlər üçündür.

    1.7 Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi

  • SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim

    Verilən nisbətdə bölmə · İki nisbətdən üç hədli nisbət

    İki hədli iki nisbəti ortaq kəmiyyətə görə üç hədli nisbətdə birləşdirmək və kəmiyyəti bu nisbətdə bölmək: ortaq kəmiyyətin hədlərini ekvivalent nisbətlərlə bərabərləşdirmək. 6-cı sinif, yüksək çətinlik, DİM tipli çoxaddımlı məsələ; kitabxanadakı kitabların sayı, ekvivalent nisbətlər və üç paya bölmə.

    1.7 Kəmiyyətin verilən nisbətdə bölünməsi

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Müxtəlif vahidli kəmiyyətlərin nisbəti

    Nisbət anlayışı: müxtəlif uzunluq vahidləri ilə verilmiş iki kəmiyyəti əvvəlcə eyni vahidə çevirmək, sonra onların nisbətini tələb olunan ardıcıllıqla yazıb hədləri ortaq bölənə bölməklə ən sadə şəkilə gətirmək. Gündəlik həyat konteksti; metr və santimetr arasında çevirməni bilən səkkizinci sinif şagirdi üçün «Nisbət, tənasüb, miqyas» dərsinə aid tapşırıq.

    3.38 Nisbət, tənasüb, miqyas