Boş xanaya əmsal: 4y − □y + y = −3y

1 · Əsas fikir

Sol tərəfin əmsalı sağ tərəfin əmsalına bərabər olmalıdır

Əsas fikir

Oxşar toplananları toplamaq üçün onların əmsalları toplanır və alınan nəticə hərfi hissənin qarşısında yazılır. Buna oxşar toplananların islahı deyilir. Əmsal toplananın qarşısındakı işarə ilə birlikdə götürülür.

Hərfi hissəsi fərqli olan toplananlar (məsələn, 5c və −8d) və sabitlər bir-biri ilə birləşmir.

Bərabərlik dəyişənin istənilən qiymətində doğru olsun deyə, sol tərəfdə islahdan sonra alınan əmsal sağ tərəfdəki əmsala bərabər olmalıdır.

4y − □y + y = (4 − □ + 1) · y, və 4 − □ + 1 = −3 olmalıdır

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

Həll4y − □y + y = −3y

1. Sol tərəfdəki toplananların hamısı oxşardır (hərfi hissə y). Əmsalları işarələri ilə yazırıq: 4, −□ və 1 (y = 1 · y).
2. İslahdan sonra sol tərəf (4 − □ + 1) · y = (5 − □) · y olur.
3. Sağ tərəf −3y-dir, ona görə 5 − □ = −3 olmalıdır.
4. 5-dən hansı ədədi çıxsaq −3 alınar? 5 − 8 = −3. Xanaya 8 yazılır.
5. Cavab: Xanaya 8 yazılmalıdır: 4y − 8y + y = −3y

Toplananlar 4y, −8y, +y bir qrupdadır; (4 − 8 + 1) · y = −3y

Xanaya 8 yazdıqda əmsallar 4, −8 və 1-dir; onların cəmi −3-dür.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

Yerinə yazıb yoxlayırıq: 4y − 8y + y = (4 − 8 + 1) · y = −3y ✓. Məsələn, y = 5 olduqda sol tərəf 20 − 40 + 5 = −15, sağ tərəf −3 · 5 = −15 ✓.

4 · Diqqət

Tipik səhvlər

Səhv düşüncə

4 − □ = −3

+y unudulub: onun əmsalı 1-dir.

Düzgün

4 − □ + 1 = −3

Bütün əmsallar işarələri ilə.

Digər cavablar niyə səhvdir

• 7 — Sonuncu y nəzərə alınmayıb (əmsalı 0 sayılıb): 4 − 7 = −3. Amma y = 1 · y, onda 4 − 7 + 1 = −2 olardı.
• 2 — Sağ tərəfin işarəsi itib: 4 − □ + 1 = 3 həll edilib. Sağ tərəfdə −3y var, əmsal −3-dür.
• −8 — Xananın qarşısındakı «−» nəzərə alınmayıb: 4 + □ + 1 = −3. Xananın əmsalı çıxılır: 4 − □ + 1 = −3.
• 6 — +y toplananı çıxılıb: 4 − □ − 1 = −3. y-in əmsalı +1-dir, o əlavə olunur.