Funksiyanın qiymətinə görə arqumenti tapmaq: f(x) = 2,5x − 6

Funksiyanın verilmiş qiymətinə görə arqumentin tapılması: f(x) = c bərabərliyini birməchullu tənlik kimi həll etmək, nəticəni düsturda yerinə yazaraq yoxlamaq. Tapşırıq arqumentlə funksiyanın qiymətini qarışdırmamağı və bir qiymətə bir neçə arqumentin uyğun gələ biləcəyini göstərir; xətti tənlik həll etməyi bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

f(x) = 2,5x − 6 funksiyasının qiyməti 9-a bərabərdir. Arqumentin qiymətini tapın.

İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Qiymət verilib — arqumenti tənlikdən tapırıq

Əsas fikir

Funksiya – X çoxluğundan hər bir x elementinə Y çoxluğunun yeganə y elementini qarşı qoyan uyğunluqdur (qaydadır).

y = f(x) yazılışında x asılı olmayan dəyişəndir — arqument, y asılı dəyişəndir — funksiyanın qiyməti.

«Funksiyanın qiyməti 9-dur» o deməkdir ki, f(x) = 9. Düsturu 9-a bərabər yazıb alınan tənliyi x-ə görə həll edirik.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqFunksiyanın qiymətinə görə arqumenti tapmaq: f(x) = 2,5x − 6

f(x) = 2,5x − 6 funksiyasının qiyməti 9-a bərabərdir. Arqumentin qiymətini tapın.

Funksiyanın qiyməti 9-dur, yəni f(x) = 9: 2,5x − 6 = 9.
−6-nı sağ tərəfə keçiririk (işarəsi dəyişir): 2,5x = 9 + 6 = 15.
Hər iki tərəfi 2,5-ə bölürük: x = 15 : 2,5 = 6.
Cavab: x = 6

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Tapılan arqumenti düsturda yerinə yazırıq: f(6) = 2,5 · 6 − 6 = 15 − 6 = 9 — verilmiş qiymət alınır.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

16,5Bu, f(9)-dur: 2,5 · 9 − 6 = 16,5. Sualda 9 arqument deyil, funksiyanın qiymətidir; x tənlikdən tapılmalıdır.
1,2−6 bərabərliyin o biri tərəfinə keçəndə işarəsi dəyişir: 2,5x = 9 + 6 = 15. 2,5x = 9 − 6 = 3 yazanda x = 1,2 alınır.
37,52,5x = 15 bərabərliyindən x-i tapmaq üçün 15-i 2,5-ə bölmək lazımdır, vurmaq yox: 15 · 2,5 = 37,5.
9,6Əvvəlcə 9-u 2,5-ə bölüb sonra 6 əlavə etmək olmaz: 9 : 2,5 + 6 = 9,6. Əvvəl −6 köçürülür, sonra bölünür.