1,24(3) ədədini adi kəsrə çevirmək

• 2.8
• 7-ci sinif
• Dövri onluq kəsrin adi kəsrə çevrilməsi

1,24(3) ədədini adi kəsrə çevirmək

1,24(3) ədədini ixtisar olunmayan adi kəsr şəklində yazın.

1 · Əsas fikir

Dövri kəsri adi kəsrə necə çeviririk?

Qayda

Saf dövri kəsr (dövr vergüldən dərhal sonra başlayır): tam hissə olduğu kimi qalır, surətə dövr edən ədəd, məxrəcə dövrdəki rəqəmlərin sayı qədər «9» yazılır.

0,(8) = 89 /

Qarışıq dövri kəsr (dövrdən əvvəl rəqəm var): surətdə vergüldən sonrakı ədəddən dövrə qədərki ədəd çıxılır; məxrəcə əvvəlcə dövrün rəqəmləri sayı qədər «9», sonra dövrə qədərki rəqəmlərin sayı qədər «0» yazılır.

0,12(3) = 123 − 12900 / = 37300 /

1,24(3) ədədinin adi kəsrə çevrilməsi

1,24(3): surətdə 243 − 24; məxrəcdə bir «9» (dövr 1 rəqəm) və iki «0» (dövrə qədər 2 rəqəm).

2 · Həll

Addım-addım həll

Sual1,24(3) ədədini adi kəsrə çevirmək

1,24(3) ədədini ixtisar olunmayan adi kəsr şəklində yazın.

1. Hissələri ayırırıq: tam hissə 1, dövrə qədərki ədəd 24 (2 rəqəm), dövr 3 (1 rəqəm).
2. Surət: vergüldən sonrakı ədəd 243-dən dövrə qədərki ədəd 24-ü çıxırıq: 243 − 24 = 219.
3. Məxrəc: bir «9» və iki «0» — 900. Tam hissə qalır: 1,24(3) = 1219900 / .
4. İxtisar (ƏBOB = 3): 219900 / = 73300 / . Düzgün olmayan kəsr: 173300 / = 300 + 73300 / = 373300 / . 1,24(3) = 173300 / = 373300 /

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

1,24 = 372300 / , qalan hissə 1300 / = 0,00333... Cəmi 1,24 + 0,00333... = 1,24333... = 1,24(3). Cavab doğrudur.

4 · Diqqət

Tipik səhvlər

Səhv

1,24(3) = 12199000 /

Vergüldən sonrakı bütün rəqəmlər üçün «0» yazılıb.

Düzgün

1,24(3) = 1219900 /

«9» dövrün, «0» yalnız dövrə qədərki rəqəmlərin sayı qədərdir.

Digər cavablar niyə səhvdir?

• 127100 / — bu 1243900 / -dür: 24 çıxılmayıb. 127100 / = 1,27.
• 403330 / — bu 1219990 / -dır: «9» və «0» sayları dəyişdirilib (iki «9», bir «0»). 403330 / = 1,2(21).
• 406333 / — bu 1219999 / -dur: məxrəcdə yalnız «9» yazılıb, «0» unudulub. 406333 / = 1,(219).
• 30733000 / — bu 12199000 / -dir: üç «0» yazılıb. 30733000 / = 1,024(3).