m düz xətti üzərində AC = 5 sm parçası ayrılıb. Mərkəzləri A və C nöqtələrində olan, radiusları 8 sm olan iki çevrə çəkilib və onların m-dən yuxarıdakı kəsişmə nöqtəsi B ilə işarə edilib.
ABC üçbucağının perimetri neçə santimetrdir?
İzahı göstər
1 · Əsas fikir
Bərabəryanlı üçbucaq: oturacaq və iki bərabər radius
Əsas fikir
Dərslik çalışması 1-də (Şəkil 7 b, səh. 114) bərabəryanlı üçbucaq belə qurulur: əvvəl m düz xətti üzərində oturacaq ayrılır, sonra onun hər iki ucundan eyni radiuslu iki qövs çəkilir. Kəsişmə nöqtəsi üçüncü təpədir.
Bir çevrənin bütün nöqtələri mərkəzdən eyni məsafədədir — radius qədər. Bu sualda oturacaq AC-dir, qövslərin mərkəzləri A və C, kəsişmə nöqtəsi isə B-dir. B mərkəzi A olan qövsün üzərində olduğundan AB radiusa bərabərdir, mərkəzi C olan qövsün üzərində olduğundan CB də radiusa bərabərdir.
Radius hər iki qövsdə eynidir, ona görə iki yan tərəf radiusa bərabər alınır.
2 · Addım-addım həll
Həll yolu
TapşırıqBərabəryanlı üçbucağın perimetri
AC = 5 sm; mərkəzləri A və C olan çevrələrin radiusu 8 sm; B — kəsişmə nöqtəsi. P(ABC) = ?
- AC oturacaqdır: AC = 5 sm.
- B mərkəzi A olan 8 sm radiuslu çevrənin üzərindədir: AB = 8 sm.
- B mərkəzi C olan 8 sm radiuslu çevrənin də üzərindədir: CB = 8 sm.
- Perimetr: P = AB + CB + AC = 8 + 8 + 5 = 21 sm.
- Cavab: P = 21 sm
Oturacağı 5 sm, yan tərəfləri 8 sm olan bərabəryanlı üçbucaq
Hər iki qövsün radiusu 8 sm-dir: AB = CB = 8 sm, oturacaq AC = 5 sm.
3 · Yoxlama
Cavabı yoxlayaq
Üçbucaq bərabəryanlıdır (AB = CB = 8 sm), oturacağı 5 sm-dir. Çevrələr kəsişir: 8 + 8 = 16 > 5. Perimetr 2 · 8 + 5 = 21 sm.
4 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
- 13 sm13 = 5 + 8 — yalnız iki tərəf toplanıb. B nöqtəsi hər iki çevrənin üzərindədir, ona görə 8 sm-lik tərəf iki dənədir: AB və CB.
- 18 sm18 = 5 + 5 + 8 — təkrarlanan tərəf səhv seçilib. İki dəfə işlənən radiusdur (8 sm), oturacaq (5 sm) bir dəfədir.
- 24 sm24 = 3 · 8 — üçbucaq bərabərtərəfli sayılıb. Amma AC oturacağı 5 sm-dir, radius deyil.
- 32 sm32 = 4 · 8 — m-in hər iki tərəfindəki kəsişmə nöqtələri ilə alınan dördbucaqlının perimetridir. Sual yalnız yuxarıdakı B nöqtəsi ilə qurulan ABC üçbucağı haqqındadır.