Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçim

Həllin koordinatı və düz xəttin əmsalı

Tənliklər sisteminin həlli olan ədədlər cütünün naməlum koordinatını parametrsiz tənlikdən tapmaq, hər tapılan qiymət üçün digər tənlikdən parametri hesablamaq, bütün halları nəzərə almaq və nəticəni yazılı əsaslandırmaq. Çevrə və düz xətt tənliklərindən ibarət sistem, doqquzuncu sinif cəbri, qəbul imtahanı tipli çoxaddımlı tapşırıq.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

(2; m) cütü

{x2+y2=13y=kx+1\begin{cases} x^2 + y^2 = 13 \\ y = kx + 1 \end{cases}

tənliklər sisteminin həllidir. k-nın ala biləcəyi bütün qiymətlərin cəmini tapın. Həllinizi əsaslandırın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

İkidəyişənli tənliklər. Tənliklər sistemi

Əsas fikir

Dərslikdən və ilkin bilikdən.

  • «Sistemin tənliklərinin hər birinin həlli olan (x₀; y₀) cütünə sistemin həlli, belə cütlər çoxluğuna isə sistemin həllər çoxluğu deyilir.»
  • Cütün bir koordinatı naməlumdursa, onu əvvəlcə parametrsiz tənlikdən tapırıq; tapılan hər qiymət üçün o biri tənlik ayrıca yoxlanılır.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqHəllin koordinatı və düz xəttin əmsalı

(2; m) cütü x² + y² = 13y = kx + 1 tənliklər sisteminin həllidir. k-nın ala biləcəyi bütün qiymətlərin cəmini tapın. Həllinizi əsaslandırın.

  1. Cüt sistemin həllidirsə, birinci tənliyi ödəyir: 2² + m² = 13 → m² = 9 → m = 3 və ya m = −3.
  2. m = 3 olduqda ikinci tənlikdən: 3 = 2k + 1 → k = 1.
  3. m = −3 olduqda: −3 = 2k + 1 → 2k = −4 → k = −2.
  4. Hər iki halda sistemin həlli alınır, ona görə k-nın mümkün qiymətləri 1 və −2-dir; onların cəmi 1 + (−2) = −1.
  5. Cavab: k-nın qiymətlərinin cəmi −1

x² + y² = 13 çevrəsi və (0; 1) nöqtəsindən keçən iki düz xətt

x = 2 olduqda çevrə üzərində iki nöqtə var: (2; 3) və (2; −3). Hər biri üçün (0; 1) nöqtəsindən keçən öz düz xətti alınır: k = 1 və k = −2.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

k = 1: (2; 3) — 4 + 9 = 13 ✓, 3 = 2 + 1 ✓. k = −2: (2; −3) — 4 + 9 = 13 ✓, −3 = −4 + 1 ✓. Şəkildə: absisi 2 olan iki çevrə nöqtəsi və hər birindən keçən öz düz xətti.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 1Yalnız m = 3 götürülüb (k = 1). m² = 9 tənliyinin iki kökü var: m = 3 və m = −3.
  • −2Yalnız m = −3 götürülüb (k = −2), ya da qiymətlər toplanmayıb, vurulub: 1 · (−2) = −2.
  • 3m tapılıb, amma soruşulan k-dır: m = 3 cavab kimi yazılıb.
  • 0m-in qiymətləri toplanıb: 3 + (−3) = 0. Soruşulan k-nın qiymətlərinin cəmidir.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Koordinatları parametrdən asılı olan həll

    Koordinatları parametrdən asılı olan ədədlər cütünün tənliklər sisteminin həlli olması şərtini araşdırmaq: cütü bir tənlikdə yerinə yazıb parametrə görə kvadrat tənlik almaq, tapılan hər qiyməti digər tənlikdə yoxlamaq və yalnız hər iki tənliyi ödəyən qiymətləri saxlamaq; nəticəni yazılı əsaslandırmaq. Doqquzuncu sinif cəbri, qəbul imtahanı tipli çoxaddımlı tapşırıq.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Verilmiş həllə görə parametrlər

    Tənliklər sisteminin verilmiş həllinə görə naməlum əmsalları tapmaq: ədədlər cütünü sistemin hər bir tənliyində yerinə yazmaq, mənfi ədədin kvadratını və hasilin işarəsini düzgün hesablamaq, alınan birdəyişənli tənliklərdən əmsalları tapmaq və tələb olunan ifadəni hesablamaq. Qeyri-xətti tənliklərdən ibarət sistem, doqquzuncu sinif cəbri.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Qrafiklər OY oxu üzərində kəsişir: parametri tapmaq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik mənası: sistemin tənliklərinin qrafikləri OY oxu üzərində kəsişirsə, kəsişmə nöqtəsinin absisi sıfırdır. Birinci tənlikdən bu nöqtəni tapıb onu parametrli ikinci tənlikdə yerinə yazmaqla parametrin qiymətini hesablamaq; işarə və bölmə səhvlərini, ordinatı parametrlə qarışdırmağı ayırd etmək öyrədilir; birməchullu tənlik həll edə bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.41 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Sistemin həlli olan cüt

    Tənliklər sisteminin həlli anlayışı: ədədlər cütünün sistemin həlli olması üçün onun sistemin hər bir tənliyini ödəməli olduğunu bilmək, cütü hər tənlikdə yerinə yazaraq yoxlamaq, ədədlərin sırasına və işarələrinə diqqət etmək. Biri ikidərəcəli, digəri birdərəcəli tənlikdən ibarət sistem, doqquzuncu sinif cəbri.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Sonsuz sayda kök: k və m parametrləri

    İki parametrli xətti tənliklər sistemi: sistemin sonsuz sayda kökü olması şərtindən (uyğun əmsalların və sərbəst hədlərin nisbətləri bərabər) iki naməlum əmsalı tapmaq. Məlum nisbəti tapıb onu digər nisbətlərə bərabər tutmaq, mənfi ədədlərin nisbətini və proporsiyanı həll etmək bacarığını inkişaf etdirir; 7-ci sinif, yüksək çətinlik.

    2.40 İkidəyişənli xətti tənliklər sistemi

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Koordinatları şərti ödəyən nöqtələr

    Tərs mütənasiblik funksiyasının qrafiki üzərində koordinatları əlavə şərti ödəyən nöqtələri tapmaq: qrafikin keçdiyi nöqtəyə görə əmsalı müəyyən etmək, koordinatlar arasındakı şərti düz xəttin tənliyi kimi yazmaq, alınan tənliyi kvadrat tənliyə gətirib həll etmək və tapılan həlləri hər iki şərtlə yoxlamaq. Çoxaddımlı, yazılı əsaslandırma tələb edən tapşırıq; 8-ci sinif şagirdi üçün.