Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçim

Sonsuz sayda kök: k və m parametrləri

İki parametrli xətti tənliklər sistemi: sistemin sonsuz sayda kökü olması şərtindən (uyğun əmsalların və sərbəst hədlərin nisbətləri bərabər) iki naməlum əmsalı tapmaq. Məlum nisbəti tapıb onu digər nisbətlərə bərabər tutmaq, mənfi ədədlərin nisbətini və proporsiyanı həll etmək bacarığını inkişaf etdirir; 7-ci sinif, yüksək çətinlik.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

k və m-in hansı qiymətlərində aşağıdakı sistemin sonsuz sayda kökü var?

{kx−4y=103x−2y=m\begin{cases} kx - 4y = 10 \\ 3x - 2y = m \end{cases}

Bu qiymətlər üçün k + m cəmini tapın.

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Sonsuz sayda kökün şərti

Əsas fikir

Sistemi ümumi şəkildə yazırıq:

a₁, b₁, a₂, b₂ — əmsallar, c₁, c₂ — sərbəst hədlərdir. Uyğun əmsalların nisbəti köklərin sayını göstərir:

  • a₁/a₂ ≠ b₁/b₂ — yeganə (bir) kök var; qrafiklər bir nöqtədə kəsişir.
  • a₁/a₂ = b₁/b₂ ≠ c₁/c₂ — kök yoxdur; qrafiklər paraleldir.
  • a₁/a₂ = b₁/b₂ = c₁/c₂ — sonsuz sayda kök var; qrafiklər üst-üstə düşür.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqSonsuz sayda kök: k və m parametrləri

k və m-in hansı qiymətlərində aşağıdakı sistemin sonsuz sayda kökü var?

Bu qiymətlər üçün k + m cəmini tapın.

  1. Sonsuz sayda kök üçün a₁/a₂ = b₁/b₂ = c₁/c₂ olmalıdır.
  2. Tam məlum olan nisbət y əmsallarınınkıdır: −4/−2 = 2.
  3. x əmsalları: k/3 = 2, buradan k = 6.
  4. Sərbəst hədlər: 10/m = 2, buradan m = 10 : 2 = 5.
  5. k + m = 6 + 5 = 11.
  6. Cavab: k = 6, m = 5, k + m = 11

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

k = 6, m = 5 olduqda sistem 6x − 4y = 10 və 3x − 2y = 5 olur. Birinci tənlik ikincinin 2 mislidir — eyni düz xətt, sonsuz sayda kök. Məsələn, (1; −1): 6 + 4 = 10 və 3 + 2 = 5.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 2610/m = 2 bərabərliyindən m = 10 : 2 = 5 alınır. m = 10 · 2 = 20 götürülsə, nisbət 10/20 = 0,5 olur, 2 yox.
  • −11(−4)/(−2) = 2 — iki mənfi ədədin nisbəti müsbətdir. −2 götürülsə, k = −6 və m = −5 alınır.
  • 6,5Nisbət a₁/a₂ = k/3 kimi qurulur. 3/k = 2 yazılsa, k = 1,5 alınır; doğrusu k/3 = 2, k = 6.
  • 30k = 6 və m = 5 düz tapılıb, amma cəm əvəzinə hasil hesablanıb: 6 · 5 = 30.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Kökü olmayan sistem: a-nın qiyməti

    Parametrli ikidəyişənli xətti tənliklər sistemi: sistemin kökü olmaması şərtindən (uyğun əmsalların nisbətləri bərabər, sərbəst hədlərin nisbəti fərqli) naməlum əmsalı tapmaq. Nisbətləri düzgün sırada qurmaq, mənfi ədədlərin nisbətini hesablamaq və sərbəst hədlərlə yoxlamaq bacarığını məşq etdirir; əmsalların nisbəti ilə köklərin sayını təyin etməyi öyrənən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.40 İkidəyişənli xətti tənliklər sistemi

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Yeganə kökü olan sistem: m-in qiymətləri

    Parametrli xətti tənliklər sisteminin yeganə kökü olması şərti: x və y əmsallarının nisbətlərinin fərqli olmasından parametrin buraxılmalı qiymətini tapmaq və cavabı «≠» ilə yazmaq. Yeganə kök, kökün olmaması və sonsuz sayda kök şərtlərini bir-birindən ayırmağı öyrədir; kəsrlərlə işləyə bilən və əmsalların nisbəti qaydasını öyrənən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.40 İkidəyişənli xətti tənliklər sistemi

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Əmsallar bərabər olsun

    Parametrli məsələ: parametr daxil olan üçhədli ikihədliyə vurulur, hasildə x² və x hədlərini verən cütlər seçilir, əmsallar parametrlə ifadə edilir və onların bərabərliyindən parametr tapılır. Yerinə qoyma ilə yoxlama verilir; əmsalı sıfıra bərabər etmək, bir hasili unutmaq və işarə xətası kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; yüksək səviyyə.

    2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Kitabxanaya gələn kitablar: cəm və fərq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sistemi qurmaqla məsələ həlli: iki kəmiyyətin cəmi və fərqi verildikdə x + y və x − y tənliklərini yazmaq, sistemi toplama üsulu ilə həll etmək və cavabı şərtlə yoxlamaq. Soruşulan naməlumu seçməyi və yarımçıq qalan addımları (2x-də dayanmaq) tanımağı məşq etdirir; 7-ci sinif.

    2.44 İkidəyişənli xətti tənliklər sistemi qurmaqla məsələ həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Üst-üstə düşmənin mümkün olub-olmadığını araşdırmaq

    Parametrli iki xətti funksiyanın qrafiklərinin üst-üstə düşməsinin araşdırılması: bucaq əmsallarının və sərbəst əmsalların bərabərliyindən iki şərt qurmaq və onların eyni bir parametr qiymətində ödənmədiyini göstərmək. Tapşırıq yalnız bir şərtlə kifayətlənməyi, iki fərqli qiyməti birlikdə cavab saymağı və tənliyi işarə səhvi ilə həll etməyi ayırd etməyi öyrədir; birməchullu tənlik həll edə bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.38 Xətti funksiyaların qrafiklərinin qarşılıqlı vəziyyəti

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Toplayıb x + y cəmini tapmaq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sistemində tənlikləri tərəf-tərəfə toplayıb x + y cəmini birbaşa tapmaq: x və y-in əmsalları çarpaz bərabər olduqda (5 və 2, 2 və 5) cəm tənliyi 7(x + y) şəklinə düşür. Toplama üsulunun başqa bir tətbiqi, cəmi fərq və hasildən ayırmaq və nəticəni sistemi tam həll edərək yoxlamaq; buraxılış imtahanı tipli 7-ci sinif tapşırığı.

    2.43 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin toplama üsulu ilə həlli