Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualEkspertTək seçim

Bölmə qruplaşdırma qanununa tabe deyil

Rasional ədədlər üzərində əməllərin xassələri: toplama və vurma yerdəyişmə və qruplaşdırma qanunlarına tabedir, bölmə isə tabe deyil, ona görə bölmə və vurma olan ifadədə mötərizənin yeri qiyməti dəyişir. Qarışıq ədəd, adi kəsr və mənfi onluq kəsrlə iki ifadə hesablanır, işarələr təyin olunur və nəticələr müqayisə edilir. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri; ekspert səviyyə.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

A və B ifadələri eyni ədədlərdən və eyni əməllərdən ibarətdir, yalnız mötərizənin yeri fərqlidir. A − B fərqini tapın.

A=−214:(34⋅(−1,5))A=-2\frac{1}{4}:\left(\frac{3}{4}\cdot(-1{,}5)\right)
B=(−214:34)⋅(−1,5)B=\left(-2\frac{1}{4}:\frac{3}{4}\right)\cdot(-1{,}5)
Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Bölmədə mötərizənin yeri vacibdir

Əsas fikir

Toplama və vurma üçün qruplaşdırma qanunu ödənir: (a · b) · c = a · (b · c). Bölmə üçün isə ödənmir: a ədədini b · c hasilinə bölmək a-nı əvvəlcə b-yə, sonra c-yə bölmək deməkdir, c-yə vurmaq deyil.

a : (b · c) = (a : b) : c ≠ (a : b) · c

Dərslik çalışma 13-də (74 / : (45 / · 25 / ) və (74 / : 45 / ) · 25 / ) məhz bunu müqayisə etdirir.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqBölmə qruplaşdırma qanununa tabe deyil

A = −214 / : (34 / · (−1,5)), B = (−214 / : 34 / ) · (−1,5), A − B = ?

  1. A, mötərizə: 34 / · (−1,5) = 34 / · (−32 / ) = −98 / .
  2. A = −94 / : (−98 / ) = −94 / · (−89 / ) = 2.
  3. B, mötərizə: −94 / : 34 / = −94 / · 43 / = −3.
  4. B = (−3) · (−1,5) = 4,5.
  5. A − B = 2 − 4,5 = −2,5.
  6. Cavab: −2,5

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

A-nı ardıcıl bölmə kimi də yaza bilərik: a : (b · c) = (a : b) : c, onda A = (−3) : (−1,5) = 2 — eyni nəticə. B-də isə −3 ədədi −1,5-ə vurulur: 4,5. A ≠ B, fərq −2,5.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 0A = B sayılıb. Mötərizənin yeri dəyişəndə bölmənin nəyə aid olduğu da dəyişir; bölmə qruplaşdırma qanununa tabe deyil, ona görə A = 2, B = 4,5 alınır.
  • −6,5A-da işarə səhvdir: −94 / : (−98 / ) iki mənfi ədədin qismətidir və müsbətdir (2), burada −2 götürülüb: −2 − 4,5 = −6,5.
  • 6,5B-də işarə səhvdir: (−3) · (−1,5) = 4,5 müsbətdir, burada −4,5 götürülüb: 2 − (−4,5) = 6,5.
  • −4A-da bölünənin tərsi götürülüb: (−98 / ) · (−49 / ) = 12 / hesablanıb, onda 12 / − 4,5 = −4. Bölərkən bölünən dəyişmir, bölənin tərsinə vurulur.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Əməllərin ardıcıllığı: kəsrlər və onluq kəsrlər

    Rasional ədədlərlə ifadənin qiymətinin əməllərin ardıcıllığına riayət etməklə hesablanması: əvvəlcə mötərizə, sonra vurma və bölmə soldan sağa, sonda toplama və çıxma. Qarışıq ədəd, adi kəsr və onluq kəsr eyni yazılışa gətirilir, mənfi ədədə bölmə tərsinə vurma ilə aparılır, hər addımda işarə təyin olunur. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər; çətin səviyyəli çoxaddımlı hesablama.

    2.12 Rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Ədədin əksi və tərsi

    Rasional ədədin əksi və tərsi: əks ədədlə cəm sıfırdır, tərs ədədlə hasil birdir, tərs ədəd işarəni saxlayır, sıfırın tərsi yoxdur. Mənfi qarışıq ədəd düzgün olmayan kəsrə çevrilir, sonra əksi və tərsi tapılıb toplanır. Sıfırın və birin toplamada və vurmada xassələri də yoxlanılır. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri; orta səviyyə.

    2.12 Rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Bölmə: bölənin tərsinə vurmaq

    Rasional ədədlərin bölünməsi: bölünən bölənin tərsinə vurulur, qarışıq ədəd əvvəlcə düzgün olmayan kəsrə çevrilir, mənfi ədədin tərsi də mənfidir və qismətin işarəsi hasildəki kimi təyin olunur. Sıfıra bölmək olmaz. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər; adi kəsrlər və qarışıq ədədlərlə orta səviyyəli hesablama sualı.

    2.12 Rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Mənfi ədədin çıxılması

    Rasional ədədlərin çıxılması: iki ədədin fərqini tapmaq üçün azalanın üzərinə çıxılanın əksi gəlinir, ona görə mənfi ədədi çıxmaq müsbət ədəd əlavə etmək deməkdir. Onluq kəsrlə qarışıq ədədi eyni yazılışa gətirmək və çıxmanın yerdəyişmə qanununa tabe olmaması da işlənir. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər; əsas səviyyəli hesablama sualı.

    2.12 Rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri

  • SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim

    Beş formada yazılmış mənfi ədədlər

    Adi kəsr, saf və qarışıq dövri onluq kəsr və sonlu onluq kəsr şəklində yazılmış mənfi ədədlərin artma sırası ilə düzülməsi: kəsrləri onluq kəsrə çevirmək, bərabər ədədləri tanımaq, dövrün yerinə görə modulları mərtəbə-mərtəbə müqayisə etmək və işarəni nəzərə almaq. 7-ci sinif rasional ədədlər, ekspert səviyyə.

    2.10 Rasional ədədlərin müqayisəsi

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Paylama qanunu: ortaq vuruğu mötərizə xaricinə çıxarmaq

    Paylama qanununun rasional ədədlərə tətbiqi: ədədi cəmə və fərqə vurmaq, həmçinin qanunu tərsinə oxuyub ortaq vuruğu mötərizə xaricinə çıxarmaq. Mənfi işarəni vuruğa keçirib ortaq vuruğu görmək, eyni məxrəcli qarışıq ədədləri toplamaq və mənfi vuruğu mötərizəyə paylayarkən işarələri qorumaq işlənir. 7-ci sinif, rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri; çətin səviyyə.

    2.12 Rasional ədədlər üzərində əməllər və xassələri