Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçimMətn

Araşdırma məsələləri · Bonus kartla alış

Gündəlik həyatdan araşdırma məsələsi: mağaza aksiyasında bonus kartın verilmə və istifadə şərtlərinə görə alışı bir və ya bir neçə hissəyə bölmək, hər variantda xərclənən pulu hesablayıb müqayisə etmək və ən sərfəli yolu seçmək. Şərti dəqiq oxumaq, variantları sistemli yoxlamaq və seçimi əsaslandırmaq bacarığı; 7-ci sinif.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Mətn

Kamranın almaq istədiyi məhsullar
MəhsulQiymət (manat)
Telefon475
Qulaqlıq45
Telefon örtüyü25

Kamran üç məhsulun hamısını almaq istəyir. O, məhsulları bir alışda və ya iki ayrı alışda ala bilər. Bonus kart yalnız sonrakı alışda işlədilə bilər.

Kamran üç məhsulun hamısını almaq üçün ən azı neçə manat pul xərcləməlidir?

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Variantları sistemli yoxlamaq

Əsas fikir

Kart iki şərtlə fayda verir: birinci alış 500 manatdan çox olmalıdır və kart sonrakı alışda ən çox 50 manatlıq malı ödəyir. Ona görə alışı bölməyin bütün yollarını yoxlayırıq.

xərc = birinci alış + (ikinci alış − kartın ödədiyi hissə)

2 · Həll

Addım-addım həll

MəsələBonus kartla alış

Kamran üç məhsulun hamısını almaq üçün ən azı neçə manat pul xərcləməlidir?

  1. Hamısı birdən: 475 + 45 + 25 = 545 manat (kart sonradan işə yaramır).
  2. Telefon + qulaqlıq = 520 > 500 → kart verilir; örtük (25 manat) kartla alınır. Xərc: 520 manat.
  3. Telefon + örtük = 500, 500-dən çox deyil → kart yoxdur; qulaqlığa 45 manat. Xərc: 545 manat.
  4. Qulaqlıq + örtük = 70 və ya telefon təklikdə 475 — heç biri 500-dən çox deyil, kart yoxdur. Xərc yenə 545 manat.
  5. Ən az xərc: telefon və qulaqlığı birlikdə almaq, sonra örtüyü kartla götürmək — 520 manat.

Cavab: 520 manat

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayırıq

Ümumi qiymət 545 manatdır və kart ən çox 50 manat qənaət verə bilər. Ondan da az qənaət alınır, çünki kart yalnız sonrakı alışda işləyir: 545 − 520 = 25 manat qənaət, örtüyün qiyməti qədər. Kartla qulaqlığı almaq (45 manat qənaət) mümkün deyil: onda birinci alış telefon + örtük = 500 olur, bu isə kart qazandırmır.

4 · Diqqət

Tipik səhv və digər cavablar

Səhv düşüncə

500 ⇒ kart var

«500-dən çox» şərtini 500 ödəmir.

Düzgün

520 > 500 ⇒ kart var

Kart üçün birinci alış 500 manatı aşmalıdır.

Digər cavablar niyə səhvdir

  • 545 manat — Üç məhsul bir alışda alınıb: 475 + 45 + 25 = 545. Kart qazanılır, amma almağa heç nə qalmır, ona görə qənaət olmur.
  • 500 manat — Telefon və örtük birlikdə 500 manatdır. Aksiya «500 manatdan çox» deyir, 500 isə 500-dən çox deyil: kart verilmir və qulaqlığa 45 manat ödənilir (cəmi 545).
  • 495 manat — 50 manat 545-dən çıxılıb, sanki kart elə həmin alışda işlədilir. Kart yalnız sonrakı alışda işləyir.
  • 475 manat — Sanki telefonun özü kart qazandırır və kart iki aksesuarı (45 + 25 = 70 manat) ödəyir. Amma 475 < 500, kart verilmir; olsaydı belə, 50 manatlıq kart 70 manatı ödəməzdi.

Mənbə: Riyaziyyat 7-ci sinif dərsliyi, 10.5 «Araşdırma məsələləri» (səh. 215–217) əsasında tərtib edilmiş orijinal tapşırıq.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Mağaza çarxı: neçə alıcı hədiyyə qazanar

    Ehtimalın hesablanması: real həyat situasiyasında — mağaza aksiyasında — çarxın təkrar fırladılmasının bütün eyniimkanlı nəticələrini cədvəllə saymaq, şərtə uyğun əlverişli halları seçmək, nəzəri ehtimalı tapmaq və onu iştirakçıların sayına vuraraq gözlənilən nəticəni proqnozlaşdırmaq; proqnozun təxmini xarakteri və həllin cədvəllə yazılı əsaslandırılması; 8-ci sinif.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Mağazanın satış cədvəli və bonus

    Real həyat situasiyasında qruplaşdırılmış tezlik cədvəlini oxumaq: «az» şərtindən naməlum tezliyi, tezliklərin cəmindən digər naməlum tezliyi tapmaq, «ən azı» şərtinə uyğun siniflərin günlərini toplamaq və pul məbləğini hesablamaq. Doqquzuncu sinif, tezlik paylanması cədvəli; mağazanın gündəlik satışı və kassir bonusu üzrə yazılı əsaslandırma tələb edən situasiya tapşırığı.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Kitabların qiyməti: hansı tənlik uyğundur?

    Asan tapşırıq: alış-veriş məsələsində naməlum qiyməti x ilə işarə edib şərtə uyğun tənliyi seçmək — əvvəlki pul, xərclənən pul və qalan pul arasındakı əlaqəni tənlik şəklində yazmaq; «3 dəfə» ilə «3 əlavə» fərqini görmək. 6-cı sinif riyaziyyatı; dəyişəni olan ifadə yazmağı bilən şagird üçün.

    1.31 Tənlik qurmaqla məsələ həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Nisbət və daxili birtərəfli bucaqlar

    7-ci sinif həndəsə sualı: kəsənlə kəsişən iki ixtiyari düz xətt üçün bir kəsişmə nöqtəsində qonşu bucaqların nisbəti, digər nöqtədə isə bir bucaq verilir. Şagird nisbətə görə qonşu bucaqları tapır, qarşılıqlı və qonşu bucaqlar vasitəsilə daxili birtərəfli bucaqları hesablayır və onların cəmini müəyyən edir. Nisbətlə işləməyi və bucaq cütlərini bilən şagird üçün orta səviyyəli çoxaddımlı tapşırıq.

    2.16 İki düz xəttin üçüncü ilə kəsişməsindən alınan bucaqlar

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Kəsrli tənliklər sistemi

    Kəsrli əmsalları olan xətti tənliklər sistemini əvəzetmə üsulu ilə həll etmək: tənliyin hər iki tərəfini ortaq məxrəcə vuraraq kəsrdən azad etmək, sonra dəyişəni ifadə edib yerinə yazmaq, kökü tapmaq və ilkin kəsrli tənlikdə yoxlamaq. Sağ tərəfi vurmağı unutmaq səhvini hədəfləyir; 7-ci sinif.

    2.42 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin əvəzetmə üsulu ilə həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Araşdırma məsələləri · Alış-verişdən sonra qalan pul

    Pul qalığına aid araşdırma məsələsi: qalan pulun hissəsi və ilkin məbləğin faizi ilə ifadə olunan şərtdən alış-verişdən sonra qalan pulu tapmaq. Ədədin faizini hesablamaq, kəsr əmsallı birməchullu xətti tənlik qurub həll etmək və cavabı şərtə qoyaraq yoxlamaq; 7-ci sinif, situasiya və araşdırma məsələləri.

    2.54 Araşdırma məsələləri