Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

Perpendikulyar istiqamətlərdə hərəkət

Pifaqor teoreminin hərəkət məsələsinə tətbiqi: iki obyekt eyni nöqtədən perpendikulyar istiqamətlərdə müxtəlif vaxtlarda və sürətlərlə hərəkət edir; hər birinin getdiyi yolu vaxt və sürətlə hesablamaq, yolları düzbucaqlı üçbucağın katetləri kimi götürmək və aralarındakı məsafəni tapmaq. Hərəkət düsturunu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Saat 09:00-da Aysel parkın girişindən cənuba doğru 6 km/saat sürətlə yeriməyə başladı. Saat 09:30-da Tural eyni yerdən qərbə doğru velosipedlə 12 km/saat sürətlə hərəkətə başladı.

Saat 10:30-da onlar arasındakı məsafə neçə kilometr olacaq?

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Perpendikulyar yollar düzbucaqlı üçbucaq yaradır

Əsas fikir

Düzbucaqlı üçbucaqda hipotenuzun kvadratı katetlərin kvadratları cəminə bərabərdir: c2 = a2 + b2. Katet: a2 = c2 − b2.

Cənub və qərb istiqamətləri bir-birinə perpendikulyardır. Yol: s = v · t.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqPerpendikulyar istiqamətlərdə hərəkət

Saat 09:00-da Aysel parkın girişindən cənuba doğru 6 km/saat sürətlə yeriməyə başladı. Saat 09:30-da Tural eyni yerdən qərbə doğru velosipedlə 12 km/saat sürətlə hərəkətə başladı.

Saat 10:30-da onlar arasındakı məsafə neçə kilometr olacaq?

  1. Aysel 09:00-dan 10:30-a qədər 1,5 saat yeriyib: 6 · 1,5 = 9 km.
  2. Tural 09:30-dan 10:30-a qədər 1 saat gedib: 12 · 1 = 12 km.
  3. Yollar girişdə düz bucaq əmələ gətirir; Aysellə Tural arasındakı məsafə hipotenuzdur.
  4. d2 = 92 + 122 = 81 + 144 = 225, d = kök altında 225 = 15 km.
  5. Cavab: 15

Aysel ilə Turalın yolları

Aysel cənuba 9 km, Tural qərbə 12 km gedib; aralarındakı məsafə — hipotenuz — 15 km-dir.

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

15 · 15 = 225 ✓. Məsafə hər iki yoldan böyük, onların cəmindən (21) kiçikdir ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • 21Yollar toplanıb: 9 + 12. Aysel və Tural perpendikulyar istiqamətlərdə gedir; aralarındakı məsafə düzbucaqlı üçbucağın hipotenuzudur.
  • 3√7Kvadratlar çıxılıb: kök altında 122 − 92. Məsafə hipotenuzdur, kvadratlar toplanmalıdır.
  • 9√5Tural da 1,5 saat getmiş sayılıb (18 km). O, yarım saat gec çıxıb: 1 saat · 12 = 12 km.
  • 6√5Aysel də 1 saat getmiş sayılıb (6 km). O, 09:00-da çıxıb: 1,5 saat · 6 = 9 km.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Perpendikulyar yollarla hərəkət

    Hərəkətə aid mətnli məsələni kvadrat tənlik qurmaqla həll etmək: perpendikulyar istiqamətlərdə gedən iki cismin yollarını sürət və zamanla ifadə etmək, aralarındakı məsafə üçün Pifaqor teoremindən tənlik qurmaq, onu həll etmək və kökləri sürətin müsbət olması şərtinə görə araşdırmaq. Yol, sürət, zaman əlaqəsini və Pifaqor teoremini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.16 Kvadrat tənliklərin tətbiqi ilə məsələ həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Hansı bucaq düz bucaqdır

    Pifaqor teoreminin tərsi ilə tərəfləri verilmiş üçbucağın düzbucaqlı olub-olmadığını müəyyən etmək və düz bucağın hansı təpədə yerləşdiyini tapmaq: ən böyük tərəfi seçmək, kvadratlar bərabərliyini yoxlamaq və hipotenuzu onun qarşısındakı bucaqla əlaqələndirmək. Üçbucaq bərabərsizliyini də nəzərə alan 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.7 Pifaqor teoremi

  • HTML dərsDİM · Riyaziyyat

    Pifaqor teoremi

    8-ci sinif riyaziyyat oxu dərsi: Pifaqor teoremi və onun tərsi. Şagird düzbucaqlı üçbucaqda katet və hipotenuz anlayışlarını, teoremin uzunluq və tərəflər üzərində qurulmuş kvadratların sahələri dilində ifadəsini öyrənir və teoremin sahələrə əsaslanan isbatını izləyir. İki tərəfə görə üçüncü tərəfi tapmağı, cavabı kvadrat kök şəklində saxlamağı, tərs teoremlə üçbucağın düzbucaqlı olub-olmadığını yoxlamağı və düz bucağın yerini müəyyən etməyi, Pifaqor üçlüklərini və onların misillərini tanımağı, tipik səhvləri ayırd etməyi məşq edir. Kvadrat kökü və qısa vurma düsturlarını bilən şagirdlər üçündür.

    3.7 Pifaqor teoremi

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Həllin səhvini tapın

    Pifaqor teoremi ilə düzbucaqlı üçbucağın naməlum tərəfinin tapılmasına aid başqa şagirdin həllini addım-addım yoxlamaq: şəkildəki verilənləri oxumaq, teoremin yazılışını və hesablamaları yoxlamaq, ilk səhvli addımı tapıb düzgün nəticəni almaq. Başqasının mühakiməsini yoxlama və səhv analizi bacarığı; kvadrat kökü bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.7 Pifaqor teoremi

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Kvadratların sahələrinə görə katetlər

    Pifaqor teoreminin sahələrlə ifadəsinə əsaslanan məsələ: hipotenuz və katetlər üzərində qurulmuş kvadratların sahələri haqqında verilənləri iki bərabərlik kimi yazmaq, onları toplamaqla və çıxmaqla katetlərin kvadratlarını tapmaq, sonra hesabi kvadrat kökü almaq. Kvadratın sahəsi ilə tərəfi arasındakı əlaqədən istifadə etmək və nəticəni hər iki şərtlə yoxlamaq; xətti tənliklər sistemini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.7 Pifaqor teoremi

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Hansı üçbucaq düzbucaqlıdır

    Pifaqor teoreminin tərsi ilə tərəfləri verilmiş üçbucağın düzbucaqlı olub-olmadığını yoxlamaq: ən böyük tərəfi hipotenuz namizədi kimi seçmək, iki kiçik tərəfin kvadratları cəmini onun kvadratı ilə müqayisə etmək, natural ədədlər və kvadrat köklərlə verilmiş tərəflərlə işləmək. Pifaqor üçlükləri anlayışı və tərs teoremin tətbiqi; kvadrat kökü bilən 8-ci sinif şagirdi üçün seçim tapşırığı.

    3.7 Pifaqor teoremi