Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

Mövzu · DİM · Riyaziyyat · 2.0 7-ci sinif Riyaziyyat

2.39İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

2x − 5y = 10 qrafikinin OY oxu ilə kəsişməsi

İkidəyişənli xətti tənliyin qrafikinin koordinat oxları ilə kəsişmə nöqtəsini tapmaq: OY oxunda x = 0, OX oxunda y = 0 olduğunu nəzərə alıb digər koordinatı hesablamaq. Tapşırıq mənfi əmsala bölmədə işarə səhvini, OX və OY kəsişmələrini qarışdırmağı və sərbəst əmsalı ordinat saymağı ayırır; koordinat müstəvisini və xətti funksiyanın qrafikini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    3x − 2y = 12 tənliyinin kökünü seçmək

    İkidəyişənli xətti tənliyin kökünün yoxlanması: (x; y) ədədlər cütünün birinci ədədini x-in, ikincisini y-in yerinə yazıb tənliyin doğru bərabərliyə çevrilib-çevrilmədiyini hesablamaq. Tapşırıq koordinatların yerini dəyişmək və mənfi ədədlə vurmada işarə səhvi kimi tipik xətaları ayırır; rasional ədədlərlə əməlləri bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    5y = −15 tənliyinin qrafiki

    a = 0 olan ikidəyişənli xətti tənliyin qrafiki: by = c tənliyində y = c : b sabitdir, x istənilən ədəddir, ona görə qrafik OY oxunu (0; c : b) nöqtəsində kəsən və OX oxuna paralel düz xətdir. Tapşırıq bu halı b = 0 halı (OY oxuna paralel), işarə səhvi, düz mütənasiblik və «yeganə kök» təsəvvürü ilə qarışdırmağı ayırır; koordinat müstəvisini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    6x − 3y = 9 tənliyində y-i x ilə ifadə etmək

    İkidəyişənli xətti tənlikdə bir dəyişəni digəri ilə ifadə etmək: x-li həddi bərabərliyin o biri tərəfinə keçirmək və hər tərəfi y-in mənfi əmsalına bölmək; alınan tənlik ilkin tənliklə eynigüclüdür. Tapşırıq mənfi ədədə bölərkən işarə səhvini, bölmənin unudulmasını və yalnız bir həddin bölünməsini ayırır; birdəyişənli tənliyi həll etməyi bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Eyni iki ədəddən ibarət kök

    İkidəyişənli xətti tənliyin əlavə şərti ödəyən kökünü tapmaq: iki ədədi eyni olan kök üçün y = x yazıb birdəyişənli xətti tənlik almaq, həll etmək və cütü tənlikdə yoxlamaq. Tapşırıqda şərti ödəməyən həqiqi kök, işarə səhvi və 2x-in qiymətini x sanmaq kimi xətalar ayrılır; ikidəyişənli tənliyin kökü anlayışını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    İkidəyişənli xətti tənliyi tanımaq

    İkidəyişənli xətti tənliyin tanınması: ax + by = c şəklini, dəyişənlərin əmsallarını və sərbəst əmsalı müəyyən etmək, tənliyin dərəcəsinin 1 olduğunu yoxlamaq. Tapşırıqda tərəfləri yerini dəyişmiş onluq əmsallı tənlik xy hasili, x² və y² olan tənliklərdən ayrılır; mötərizəni açıb hasili görmək də tələb olunur. Birdəyişənli xətti tənliyi və birhədlinin dərəcəsini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Kökə görə a əmsalını tapmaq

    İkidəyişənli xətti tənliyin naməlum əmsalını verilmiş kökə görə tapmaq: (x; y) cütünün koordinatlarını tənlikdə yerinə yazıb a əmsalına görə birdəyişənli xətti tənlik almaq və həll etmək. Tapşırıq y-in mənfi qiymətində işarəni itirmək, koordinatların yerini dəyişmək və həddi nəzərə almamaq səhvlərini ayırır; birdəyişənli xətti tənliyi həll etməyi bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Masaların sayı: tənliyin natural kökü

    Mətnli məsələyə görə ikidəyişənli xətti tənlik qurmaq və natural kökü seçmək: 4 və 6 nəfərlik masaların sayı üçün 4x + 6y = 50 tənliyini yazmaq və variantları yerinə qoyub yoxlamaq. Tapşırıq sayların yerini dəyişmək və yaxın, lakin uyğun olmayan cütləri seçmək səhvlərini ayırır; ikidəyişənli tənliyin kökü anlayışını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Qrafikə görə a əmsalını tapmaq

    Qrafikə görə ikidəyişənli xətti tənliyin naməlum əmsalını tapmaq: koordinat müstəvisindəki düz xəttin nöqtəsini oxuyub koordinatlarını ax − 3y = 6 tənliyində yerinə yazmaq və a-ya görə tənliyi həll etmək. Tapşırıq x = 0 olan nöqtənin əmsalı təyin etmədiyini göstərir və bucaq əmsalını, sərbəst əmsalı a saymaq kimi səhvləri ayırır; xətti funksiyanın qrafikini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Qrafikə görə ikidəyişənli xətti tənliyi seçmək

    Qrafikə görə ikidəyişənli xətti tənliyi tanımaq: koordinat müstəvisindəki düz xəttin oxlarla kəsişmə nöqtələrini oxumaq və hansı ax + by = c tənliyinin hər iki nöqtədə doğru bərabərliyə çevrildiyini yoxlamaq. Tapşırıq kəsişmələri yerini dəyişən, işarəsi fərqli, yalnız bir nöqtədən keçən və paralel xətlərin tənliklərini ayırır; xətti funksiyanın qrafikini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

HTML dərslər1

Hamısına bax
  • HTML dərsDİM · Riyaziyyat

    İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

    7-ci sinif üçün ikidəyişənli xətti tənlik ax + by = c və onun qrafiki mövzusunda oxu dərsi: əmsallar və sərbəst əmsal, kökün (x; y) ədədlər cütü olması və köklərin sonsuz sayda olması, cütün kök olub-olmadığını yoxlamaq, bir dəyişəni digəri ilə ifadə etmək və eynigüclü tənlik, kökə görə naməlum əmsalı tapmaq. Qrafikin düz xətt olduğu y = kx + l ilə izah olunur, xətt oxlarla kəsişmə nöqtələri ilə qurulur, a = 0, b = 0 və c = 0 xüsusi halları və natural köklü mətnli məsələ göstərilir. Xətti funksiyanı və koordinat müstəvisini bilən şagirdlər üçündür.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

Audio dərslər1

Hamısına bax
  • Audio dərsDİM · Riyaziyyat12:56

    İkidəyişənli xətti tənlik: düz qırx qəpik və bir düz xətt

    7-ci sinif riyaziyyat dinləmə dərsi: ikidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki. İki naməlum saylı vəziyyəti tənliklə yazmaq, dəyişənlərin əmsalları və sərbəst əmsal, işarənin əmsala aid olması, hasil və ya kvadrat olan tənliklərin xətti olmaması. Tənliyin kökü qiymətlər cütüdür, cütdə sıra vacibdir; bir dəyişəni digəri ilə ifadə edərək istənilən sayda kök tapmaq, köklərin sonsuz sayda olması, tətbiqi məsələdə yalnız mənfi olmayan tam köklərin seçilməsi. Köklərin nöqtələri düz xətt əmələ gətirir — tənliyin qrafiki; iki nöqtə kifayətdir; xətti funksiya ilə əlaqə, bucaq əmsalının işarəsi, oxlarla kəsişmə nöqtələri, oxlara paralel xətlər və koordinat başlanğıcından keçən xətt kimi xüsusi hallar. Qırx qəpiki üç və beş qəpiklik sikkələrlə ödəmə hekayəsi ilə.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafikiaz-AZ

Video dərslər1

Hamısına bax
  • Video dərsDİM · Riyaziyyat4:32

    İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki

    Azərbaycan dilində 7-ci sinif riyaziyyat videosu: ikidəyişənli xətti tənlik ax + by = c, dəyişənlərin əmsalları və sərbəst əmsal, tənliyin kökünün (x; y) ədədlər cütü olması və sıranın vacibliyi, bir dəyişəni digəri ilə ifadə edərək sonsuz sayda kök tapmaq. Divar yanında hasarlanmış bağ nümunəsi ilə köklərin koordinat müstəvisində bir düz xəttə düzüldüyü, tənliyin qrafikinin y = kx + l xətti funksiyasının qrafiki olduğu, a = 0 və b = 0 hallarında oxlara paralel xətlər və qrafikin oxlarla kəsişmə nöqtələri ilə qurulması izah olunur. Xətti funksiyanı bilən şagirdlər üçün.

    2.39 İkidəyişənli xətti tənlik və onun qrafiki