Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

2x − 5y = 10 qrafikinin OY oxu ilə kəsişməsi

İkidəyişənli xətti tənliyin qrafikinin koordinat oxları ilə kəsişmə nöqtəsini tapmaq: OY oxunda x = 0, OX oxunda y = 0 olduğunu nəzərə alıb digər koordinatı hesablamaq. Tapşırıq mənfi əmsala bölmədə işarə səhvini, OX və OY kəsişmələrini qarışdırmağı və sərbəst əmsalı ordinat saymağı ayırır; koordinat müstəvisini və xətti funksiyanın qrafikini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

2x − 5y = 10 tənliyinin qrafiki OY oxunu hansı nöqtədə kəsir?

Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Qrafik və koordinat oxları

Əsas fikir

ax + by = c → düz xətt

Koordinatları ax + by = c tənliyinin kökü olan nöqtələr düz xətt əmələ gətirir — bu, tənliyin qrafikidir. Nöqtə qrafik üzərindədirsə, onun koordinatları tənliyi doğru bərabərliyə çevirir, və əksinə.

OY oxunun hər nöqtəsində x = 0, OX oxunun hər nöqtəsində y = 0. b ≠ 0 olduqda y = −(a/b)x + c/b, yəni qrafik k = −a/b, l = c/b olan y = kx + l xətti funksiyasının qrafikidir.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

Tapşırıq2x − 5y = 10 qrafikinin OY oxu ilə kəsişməsi

2x − 5y = 10 tənliyinin qrafiki OY oxunu hansı nöqtədə kəsir?

  1. OY oxunun hər nöqtəsində x = 0-dır. Ona görə tənlikdə x = 0 yazırıq.
  2. 2 · 0 − 5y = 10, yəni −5y = 10.
  3. Hər tərəfi −5-ə bölürük: y = −2. Kəsişmə nöqtəsi (0; −2)-dir.
  4. Cavab: OY oxu ilə kəsişmə nöqtəsi: (0; −2)

2x − 5y = 10 tənliyinin qrafiki

2x − 5y = 10 tənliyinin qrafiki: OY oxu ilə kəsişmə (0; −2), OX oxu ilə kəsişmə (5; 0).

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

2 · 0 − 5 · (−2) = 0 + 10 = 10 — (0; −2) tənliyin köküdür və OY oxu üzərindədir. Müqayisə üçün: OX oxu ilə kəsişmə (5; 0)-dır, çünki y = 0 olduqda 2x = 10.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • (0; 2)−5y = 10 bərabərliyindən y = 10 : (−5) = −2 alınır; −5-ə bölərkən işarə itib.
  • (5; 0)Bu, qrafikin OX oxu ilə kəsişmə nöqtəsidir (y = 0 olduqda 2x = 10). OY oxunda isə x = 0 olur.
  • (−2; 0)Koordinatların yeri dəyişdirilib: OY oxundakı nöqtənin birinci koordinatı (absisi) 0-dır.
  • (0; 10)Sərbəst əmsal c = 10 nöqtənin ordinatı deyil: x = 0 olduqda −5y = 10, y = −2.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Qrafiklərin kəsişmə nöqtəsindən sistemin kökünü oxumaq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli: eyni koordinat müstəvisində qurulmuş iki düz xəttin kəsişmə nöqtəsini oxuyub sistemin kökü kimi yazmaq və cütü hər iki tənlikdə yerinə yazaraq yoxlamaq. Tapşırıq cütdə koordinatların yerini dəyişməyi və düz xəttin OX, OY oxları ilə kəsişmə nöqtəsini sistemin kökü saymağı ayırd etməyi öyrədir; xətti funksiyanın qrafikini oxuya bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.41 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    y = −4x + 10 qrafikinin absis oxu ilə kəsişməsi

    Xətti funksiyanın qrafikinin koordinat oxları ilə kəsişmə nöqtələri: absis oxu üçün y = 0 yazıb birməchullu tənlik həll etmək, ordinat oxu üçün x = 0 götürmək, nöqtəni (x; 0) və ya (0; b) şəklində düzgün yazmaq. Tapşırıq iki oxu və koordinatların sırasını qarışdırmamağı öyrədir; xətti tənlik həll edə bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.37 Xətti funksiya

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Oxlarla kəsişmə nöqtələri ilə qurub kökü tapmaq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli: hər tənliyin düz xəttini OX və OY oxları ilə kəsişmə nöqtələri vasitəsilə qurmaq, iki düz xəttin kəsişmə nöqtəsini oxumaq və alınan cütü hər iki tənlikdə yoxlamaq. Tapşırıq oxlarla kəsişmə nöqtəsini sistemin kökü saymaq və koordinatların yerini dəyişmək səhvlərini ayırd etməyi öyrədir; 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.41 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Qrafiklərin kəsişmə nöqtəsini tapmaq və yoxlamaq

    İki xətti funksiyanın qrafiklərinin kəsişmə nöqtəsinin tapılması: eyni koordinat sistemində qurulmuş düz xətlərin kəsişdiyi düyünü oxumaq və nöqtənin koordinatlarını hər iki düstura qoyub yoxlamaq. Tapşırıq koordinatların yerini dəyişməyi və düz xəttin oxlarla kəsişmə nöqtəsini iki qrafikin ortaq nöqtəsi saymağı ayırd etməyi öyrədir; xətti funksiyanın qrafikini oxuya bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.38 Xətti funksiyaların qrafiklərinin qarşılıqlı vəziyyəti

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Üfüqi düz xətti çəkib kökü tapmaq

    İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli: tənliklərdən biri y = b olduqda onun qrafikini OX oxuna paralel üfüqi düz xətt kimi çəkmək və verilmiş düz xətlə kəsişmə nöqtəsini sistemin kökü kimi oxumaq. Tapşırıq y = −2 düz xəttini işarə səhvi ilə çəkməyi, koordinatların yerini dəyişməyi və oxlarla kəsişmə nöqtələrini kök saymağı ayırd etməyi öyrədir; 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.41 İkidəyişənli xətti tənliklər sisteminin qrafik üsulla həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Qrafikə görə xətti funksiyanın düsturunu tapmaq

    Qrafikə görə xətti funksiyanın düsturunun tapılması: koordinat şəbəkəsində düz xəttin ordinat oxunu kəsdiyi nöqtədən sərbəst əmsalı oxumaq, qrafikin başqa nöqtəsini y = kx + b düsturunda yerinə yazıb bucaq əmsalını hesablamaq və nəticəni xəttin enməsi ilə yoxlamaq. Koordinat müstəvisində nöqtələri oxuya bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.

    2.37 Xətti funksiya