Mövzu · DİM · Riyaziyyat · 6.0 11-ci sinif Riyaziyyat
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki qrup birləşəndə ümumi ədədi ortanı qrupların cəmləri vasitəsilə tapmaq: (n₁·x̄₁ + n₂·x̄₂)/(n₁ + n₂). 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; ortaların sadə ortasını çəkili orta ilə qarışdırmamaq, ümumi sayı düzgün götürmək. Kontekst: sinfə yeni şagirdlər gələndə orta balın dəyişməsi; çəkili orta anlayışına giriş.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kiçik məlumat üçün meyilləri, dispersiyanı σ² = Σ(x − x̄)²/n və standart meyli σ = √σ² kimi hesablamaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; meyillərin cəminin sıfır olması, dispersiya ilə standart meyli, n ilə n − 1 bölənini və orta mütləq meyli qarışdırmamaq.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ədədi ortası məlum olan məlumatda naməlum qiyməti tapmaq: cəm = ədədi orta · qiymətlərin sayı. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; x̄ = Σx/n düsturunu tərsinə işlətmək, qiymətlərin sayını düzgün götürmək və cəmlə qiyməti qarışdırmamaq. Kontekst: altı günün hava temperaturu; orta çətinlikli, bir naməlumlu sadə tənliyə gətirən tapşırıq.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Tezlik cədvəli ilə verilmiş (qruplaşmış) məlumatın ədədi ortasını x̄ = Σx·f/n düsturu ilə tapmaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; hər qiyməti tezliyinə vurmaq, ümumi tezliyə bölmək, qiymətlərin və ya tezliklərin sadə ortasını ədədi orta saymamaq. Kontekst: 20 ailədə uşaqların sayı; dərslikdəki qruplaşmış məlumat nümunəsinin davamı, orta çətinlik.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ən böyük qiymət daha böyük kənaraçıxma ilə əvəz olunanda ədədi orta, median, moda, ən böyük fərq və standart meylin dəyişib-dəyişmədiyini müəyyən etmək. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; kənaraçıxmaların ədədi ortaya təsiri və medianın daha etibarlı olması. Kontekst: doqquz işçinin maaşında səhv yazılmış böyük qiymət; mərkəzə meyilli ölçülərin seçimi.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Cüt sayda qiyməti olan məlumatın medianını tapmaq: qiymətləri artan sırada düzmək və ortadakı iki qiymətin ədədi ortasını almaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər mövzusu; medianın məlumatı aşağı və yuxarı yarımhissələrə ayırması, sıralanmamış siyahının ortası, tək orta qiymət və ən böyük fərqlə qarışdırılmanın qarşısını almaq.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Məlumatın bütün qiymətləri eyni ədədə vurulanda və ya onlara eyni ədəd əlavə ediləndə ədədi ortanın və standart meylin necə dəyişdiyini əsaslandırmaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; meyillərin dəyişməsi, sabit əlavənin yayılmaya təsir etməməsi, vurmanın standart meyli eyni dəfə dəyişməsi. Kontekst: işçilərin maaşlarının faizlə artırılması və mükafat; dərslikdəki «hər qiyməti 10-a vurun» tapşırığının ümumiləşməsi.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Ən çox təkrarlanan qiymət kimi modanı tapmaq və məlumatın birdən çox modası ola biləcəyini tanımaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; tezlikləri saymaq, iki modalı məlumatı bir modalı, medianla və «modası yoxdur» halı ilə qarışdırmamaq; ailədəki uşaqların sayı kimi diskret ədədi məlumatda və sevimli rəng kimi kateqorial məlumatda moda.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Ədədi ortaları eyni olan iki məlumat sırasının stabilliyini standart meyli hesablayaraq müqayisə etmək. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; kiçik standart meylin qiymətlərin ədədi ortanın ətrafında sıxlaşması deməkdir, ədədi orta yayılmanı göstərmir, dispersiya ilə standart meyli qarışdırmamaq. Kontekst: iki atıcının beş seriyadakı xalları, dərslikdəki futbolçuların stabilliyi tapşırığına bənzər.
6.60 Statistik göstəricilər
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Histoqramla verilmiş qruplaşmış məlumatın ədədi ortasını və standart meylini σ = √(Σ(x − x̄)²·f/n) düsturu ilə hesablamaq. 11-ci sinif riyaziyyat, statistik göstəricilər; histoqramdan tezlikləri oxumaq, meyil kvadratlarını tezliyə vurmaq, ümumi tezliyə bölmək və dispersiyadan kök almaq. Kontekst: on şagirdin testdə düzgün cavablarının simmetrik histoqramı; qruplaşmış məlumat üçün dərslik alqoritmi.
6.60 Statistik göstəricilər
HTML dərsDİM · Riyaziyyat
11-ci sinif üçün statistik göstəricilər mövzusunda oxu dərsi: ədədi orta, median, moda və ən böyük fərqin nə vaxt daha uyğun olduğu qısa xatırlanır, sonra eyni ortalı histoqramlar üzərində səpələnmə anlayışı, meyil, meyillərin cəminin sıfır olması, dispersiya və standart meyil izah olunur. Şagird standart meyili cədvəllə və qruplaşmış tezlik cədvəlində hesablamağı, dispersiya ilə standart meyili fərqləndirməyi və iki məlumatın stabilliyini σ ilə müqayisə etməyi öyrənir. Ədədi orta və tezlik cədvəlini bilən şagirdlər üçündür.
6.60 Statistik göstəricilər
Audio dərsDİM · Riyaziyyat9:35
11-ci sinif riyaziyyatı üçün dinləmə dərsi: statistik göstəricilər sözlə izah olunur — mərkəzi göstərən ədədi orta, median və moda, hansı halda hansının seçildiyi (kənaraçıxmalar, kateqoriyalı məlumat), və səpələnməni ölçən ən böyük fərq, meyil, dispersiya və standart meyil. Dərs meyillərin cəminin niyə sıfır olduğunu, kvadratların və kvadrat kökün niyə götürüldüyünü, standart meylin necə şərh edildiyini həftəlik maaşlar, eyni ortalı üç histoqram, sinifdə dərs buraxmalar və iki futbolçunun stabilliyi kimi nümunələrlə göstərir.
6.60 Statistik göstəricilər
Video dərsDİM · Riyaziyyat3:17
Video dərs: 11-ci sinif riyaziyyatında statistik göstəricilər. On işçinin həftəlik maaşı nümunəsində ədədi orta tarazlıq nöqtəsi kimi, median, moda və ən böyük fərq göstərilir; sonra meyil (x − x̄), meyillərin cəminin sıfır olması, kvadratlar, dispersiya σ² = Σ(x − x̄)²/n və standart meyil σ addım-addım hesablanır və σ-nın yayılmanı necə ölçdüyü izah olunur. Eyni ədədi ortası olan üç histoqram fərqli standart meyli müqayisə edir. Orta, median və modanı bilən şagirdlər üçündür.
6.60 Statistik göstəricilər
