a > 3 olmaqla a-nın hansı qiymətində müəyyən inteqral sıfıra bərabərdir?
İzahı göstər
İnteqral sıfırdırsa, sahələr bərabərdir
Müəyyən inteqral və sahə · tam həll və yoxlama
1 · Əsas fikir
İnteqral işarəli sahədir
Yadda saxla
İnteqral oxdan yuxarıdakı sahədən aşağıdakı sahəni çıxır. Ona görə inteqralın sıfır olması fiqurun «yox olması» demək deyil: oxdan yuxarıdakı və aşağıdakı sahələr bərabərdir.
∫baf dx = Syuxarı − Saşağı = 0 ⇔ Syuxarı = Saşağı
y = 2x − 6 üçün [1; 5] parçasında bərabər sahəli iki üçbucaq
a = 5 olanda iki üçbucaq bərabərdir: hər birinin katetləri 2 və 4, sahəsi 4.
2 · Həll
Addım-addım
Tapşırıqİnteqral sıfırdırsa, sahələr bərabərdir
a > 3. ∫a1(2x − 6)dx = 0 olarsa, a-nı tapın.
- 2x − 6 = 0 ⇒ x = 3. [1; 3] parçasında qrafik oxdan aşağıda, [3; a] parçasında yuxarıdadır.
- Aşağıdakı üçbucaq: katetləri 3 − 1 = 2 və |f(1)| = |2 − 6| = 4; sahəsi 12 / ·2·4 = 4.
- Yuxarıdakı üçbucaq: katetləri a − 3 və f(a) = 2a − 6 = 2(a − 3); sahəsi 12 / ·(a − 3)·2(a − 3) = (a − 3)².
- ∫a1(2x − 6)dx = (a − 3)² − 4 = 0 ⇒ (a − 3)² = 4 ⇒ a − 3 = 2 (çünki a > 3).
- a = 5. a = 5
Yoxlama: a = 5 olanda yuxarıdakı üçbucağın katetləri 2 və f(5) = 4, sahəsi 4 — aşağıdakı üçbucağa bərabərdir, inteqral 4 − 4 = 0.
3 · Diqqət
Niyə digər variantlar səhvdir
Səhv
a = 3
Qrafik oxu burada kəsir, amma ∫₁³ = −4 ≠ 0.
Düzgün
a = 5
Yuxarıdakı sahə (a − 3)² aşağıdakı 4-ə bərabərdir.
- «3» — Qrafikin oxu kəsdiyi nöqtədir. 1-dən 3-ə qədər inteqral yalnız aşağıdakı üçbucaqdan ibarətdir və −4-ə bərabərdir, sıfıra yox.
- «7» — Yuxarıdakı fiqurun sahəsi a − 3 kimi götürülüb (hündürlük unudulub): a − 3 = 4. Üçbucağın sahəsi ½·(a − 3)·2(a − 3) = (a − 3)²-dir.
- «3 + 2√2» — Yuxarıdakı üçbucağın hündürlüyü 2(a − 3) yox, a − 3 götürülüb: ½(a − 3)² = 4. f(a) = 2a − 6 = 2(a − 3) olduğunu yoxlayın.
- «4» — a = 4 olanda yuxarıdakı üçbucağın sahəsi (4 − 3)² = 1-dir; inteqral 1 − 4 = −3 ≠ 0.
Mənbə: Riyaziyyat 11-ci sinif dərsliyi, «Müəyyən inteqral və sahə» və «Müəyyən inteqralın xassələri» bölmələri.