Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualÇətinTək seçimMətn

İki xətti vuruq və iki parametr

İki parametrli kub çoxhədlinin iki xətti ikihədliyə qalıqsız bölünməsi: şagird vuruqlar haqqında teoremlə hər ikihədli üçün bir tənlik yazır, iki dəyişənli xətti tənliklər sistemini həll edərək parametrləri tapır və tələb olunan ifadəni hesablayır. Cavab sintetik bölmə ilə yoxlanılır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlinin vuruqları haqqında teorem; xətti tənliklər sistemini bilən şagird üçün.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Mətn

Çoxhədli x − 1 və x + 2 ikihədlilərinə qalıqsız bölünür:

P(x)=x3+ax2+bx−6P(x) = x^3 + ax^2 + bx - 6

a − b fərqini tapın.

Bir variant seç
İzahı göstər

Çoxhədlinin vuruqları haqqında teorem · 11-ci sinif

İki xətti vuruq və iki parametr

Əsas fikir

Qalıqsız bölünmə = vuruq olmaq ⇒ P(1) = 0 və P(−2) = 0.

Hər vuruq bir tənlik verir; iki tənlikdən iki parametr tapılır.

Addım-addım həll

  1. P(1) = 1 + a + b − 6 = 0 ⇒ a + b = 5.
  2. P(−2) = −8 + 4a − 2b − 6 = 0 ⇒ 4a − 2b = 14 ⇒ 2a − b = 7.
  3. Tənlikləri toplayırıq: (a + b) + (2a − b) = 5 + 7 ⇒ 3a = 12 ⇒ a = 4, b = 5 − 4 = 1.
  4. a − b = 4 − 1 = 3.

Cavab: 3

Yoxlama

a = 4, b = 1 üçün P(x) = x³ + 4x² + x − 6. P(1) = 1 + 4 + 1 − 6 = 0 ✓, P(−2) = −8 + 16 − 2 − 6 = 0 ✓. Üstəlik P(x) = (x − 1)(x + 2)(x + 3).

Niyə digər cavablar səhvdir

  • −3 — b − a hesablanıb, a − b yox.
  • 5 — Yalnız birinci şərtdən alınan a + b = 5 cavab kimi götürülüb; ikinci vuruq istifadə olunmayıb.
  • 7 — İkinci tənliyin sağ tərəfi (2a − b = 7) cavab sayılıb.
  • −17 — x + 2 vuruğu üçün x = 2 qoyulub: P(2) = 0 ⇒ 2a + b = −1, onda a = −6, b = 11 və a − b = −17. x + 2-nin kökü −2-dir.

Mənbə: Riyaziyyat. Dərslik. 11-ci sinif, «Çoxhədlinin vuruqları haqqında teorem», s. 13–14 (teorem, kök anlayışı və sintetik bölmə). Sual orijinaldır; ədədlər və kontekst bu sual üçün yazılıb.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Parametrin qiyməti: ikihədli vuruq olsun

    Parametrli kub çoxhədli və vuruqlar haqqında teorem: verilmiş xətti ikihədlinin çoxhədlinin vuruğu olması üçün parametrin qiymətini tapmaq. Şagird teoremin şərtini parametrə görə tənlik şəklində yazır, xətti tənliyi həll edir və tapılan qiyməti sintetik bölmə ilə yoxlayır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlilər; xətti tənlik həllini və çoxhədlinin qiymətini bilən şagird üçün.

    6.3 Çoxhədlinin vuruqları haqqında teorem

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Çoxhədlinin bölünməsi · Qalıqsız bölünmə və parametr

    Parametrli çoxhədlinin qalıqsız bölünməsi: əmsallarından biri naməlum olan kub çoxhədlinin xətti ikihədliyə qalıqsız bölünməsi şərtindən parametri tapmaq. Şagird Hörner sxemini parametrlə aparır, qalığı parametrdən asılı ifadə kimi yazır, bölmənin qalıqsız olması şərtindən xətti tənlik qurub həll edir və cavabı yoxlayır. 11-ci sinif riyaziyyatı, DİM tipli tapşırıq; sintetik bölməni və xətti tənliyi bilən şagird üçün.

    6.1 Çoxhədlinin çoxhədliyə bölünməsi

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Su çəninin ölçüləri

    Vuruqlar haqqında teoremin həndəsi tətbiqi: həcmi kub çoxhədli, bir ölçüsü xətti ikihədli ilə verilmiş düzbucaqlı paralelepiped formalı su çəninin digər ölçülərini tapmaq. Şagird həcm düsturundan istifadə edir, sintetik bölmə aparır, alınan kvadrat üçhədlini vuruqlara ayırır və cavabı vurma ilə yoxlayır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlilər; sintetik bölməni və vuruqlara ayırmanı bilən şagird üçün.

    6.3 Çoxhədlinin vuruqları haqqında teorem

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Baş əmsalı 1 olan kub tənliyin ən böyük kökü

    Tam əmsallı kub tənliyin həlli: şagird rasional köklər haqqında teoremin nəticəsi ilə tam kök namizədlərini müəyyən edir, onları ardıcıl yoxlayaraq bir kök tapır, sintetik bölmə ilə tənliyi kvadrat tənliyə gətirir, bütün kökləri tapıb müqayisə edir. Cavab kökləri tənliyə qoymaqla yoxlanılır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlilər; sintetik bölmə və kvadrat tənliyi bilən şagird üçün.

    6.4 Rasional köklərin tapılması

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Qalıq teoremi · Bərabər qalıqlar

    İki müxtəlif ikihədliyə bölmədə alınan qalıqların müqayisəsi: şagird qalıq haqqında teoremlə hər qalığı ayrıca ifadə edir, qalıqların bərabərliyi şərtindən parametrə görə xətti tənlik qurur, onu həll edir və ortaq qalığı hesablayaraq cavabı yoxlayır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlilər; mənfi ədədlərlə hesablamağı və xətti tənliyi bilən şagird üçün.

    6.2 Qalıq haqqında teorem

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Rasional əmsallı tənliyin kökləri

    Kəsr əmsallı kub tənliyin köklərinin tapılması: şagird əvvəlcə tənliyi bərabərgüclü tam əmsallı tənliyə çevirir, sonra rasional köklər haqqında teorem, sintetik bölmə və vuruqlara ayırma ilə bütün kökləri tapır və onları ilkin tənlikdə yoxlayır. 11-ci sinif riyaziyyatı, çoxhədlilər; kəsrlərlə əməlləri və kvadrat tənliyi bilən şagird üçün.

    6.4 Rasional köklərin tapılması