Əsas məzmuna keç
STUWIN Kitabxana

Menyu

Görünüş

SualOrtaTək seçim

Çevrilmiş kvadrat tənlik

Kvadrat tənliyi ona eynigüclü olan çevrilmiş kvadrat tənliyə gətirmək: tənliyin hər iki tərəfini baş əmsala bölmək, x² + px + q = 0 şəklində p və q əmsallarını tapmaq və alınan tənliyi geri vurmaqla yoxlamaq. Kvadrat tənliyin əmsallarını tanıyan, mənfi ədədlərə bölməni bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

Dil
Azərbaycan
Dərc olunub

Tənliyə eynigüclü olan çevrilmiş kvadrat tənliyi tapın.

−3x2+12x−6=0-3x^2+12x-6=0
Bir variant seç
İzahı göstər

1 · Əsas fikir

Baş əmsala bölürük

Əsas fikir

ax2 + bx + c = 0 tənliyinin hər iki tərəfini a-ya bölməklə x2 + px + q = 0 tənliyini alırıq; burada p = ba / , q = ca / . Dərslik: «x² + px + q = 0 tənliyinə çevrilmiş kvadrat tənlik deyilir.» Onun baş əmsalı 1-dir.

Tənliyin hər iki tərəfini sıfırdan fərqli eyni ədədə böləndə kökləri dəyişmir: alınan tənlik verilmiş tənliyə eynigüclüdür.

2 · Addım-addım həll

Həll yolu

TapşırıqÇevrilmiş kvadrat tənlik

Tənliyə eynigüclü olan çevrilmiş kvadrat tənliyi tapın.

−3x2 + 12x − 6 = 0

  1. Baş əmsal a = −3-dür. Çevrilmiş tənlik almaq üçün hər həddi −3-ə bölürük.
  2. −3x2 : (−3) = x2, 12x : (−3) = −4x, −6 : (−3) = 2.
  3. Alırıq: x2 − 4x + 2 = 0; burada p = −4, q = 2.
  4. Cavab: x² − 4x + 2 = 0

3 · Yoxlama

Cavabı yoxlayaq

Alınan tənliyi −3-ə vursaq, verilmiş tənlik bərpa olunur: −3 · (x2 − 4x + 2) = −3x2 + 12x − 6 ✓. Baş əmsal 1-dir ✓.

4 · Diqqət

Niyə digər variantlar səhvdir

  • x² + 4x − 2 = 0Hədlər 3-ə bölünüb, sonra isə yalnız x2-in qarşısındakı mənfi işarə atılıb. Bölən baş əmsalın özü, yəni −3 olmalıdır: 12x : (−3) = −4x, −6 : (−3) = 2.
  • −x² + 4x − 2 = 0Bu tənlik verilmiş tənliyə eynigüclüdür (hər iki tərəf 3-ə bölünüb), amma baş əmsalı −1-dir. Çevrilmiş tənlikdə baş əmsal 1 olmalıdır; bunun üçün −3-ə bölünür.
  • x² − 4x − 6 = 0Yalnız x2 və x olan hədlər bölünüb, sərbəst hədd bölünməyib. Hər iki tərəfi bölərkən hər hədd bölünür: −6 : (−3) = 2.
  • x² − 12x + 6 = 0Burada yalnız baş əmsal 1 edilib, qalan hədlərin isə sadəcə işarəsi dəyişdirilib. Bütün hədlər eyni ədədə, −3-ə bölünməlidir.

Məna baxımından yaxın məzmun.

  • SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim

    Tam kvadrat ayırdıqdan sonra alınan tənlik

    Tam kvadrat ayırma üsulunun addımlarını izləmək: kvadrat tənlikdə sərbəst həddi işarəsini dəyişərək sağ tərəfə keçirmək, hər iki tərəfə eyni ədədi əlavə etmək və tənliyi (x + p)² = q şəklində yazmaq. Mənfi əmsallı hədlərlə işləmə və bərabərliyin xassələrini tətbiq etmə bacarığını yoxlayır; 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.11 Tam kvadrat ayırmaqla kvadrat tənliklərin həlli

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Həqiqi köklərin sayı

    Bikvadrat tənliyin həqiqi köklərinin sayını müəyyən etmək: x² = t əvəzləməsindən sonra alınan kvadrat tənliyi həll etmək, hər qiymətin t ≥ 0 şərtini ödəyib-ödəmədiyini yoxlamaq, şərti ödəməyən qiymətləri (əgər varsa) rədd etmək və hər uyğun qiymətdən x-in neçə qiymət aldığını saymaq. Kvadrat tənliyi və kvadrat kökü bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.

    3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Təkrarlanan kvadrat ifadə

    Tənlikdə təkrarlanan x² + px şəklində ifadəni yeni dəyişənlə əvəz etmək: yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək, sonra hər qiymət üçün x-ə görə ayrıca kvadrat tənlik qurub həll etmək və bütün kökləri birləşdirib yoxlamaq. Vuruqlara ayırma və köklər düsturunu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün dördüncü dərəcəli tənliyi kvadrat tənliyə gətirmə məşqi.

    3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Həqiqi kökü olmayan tənlik

    Kvadrat tənliyə gətirilən müxtəlif tənliklərin (x⁴ və x² olan, kökaltında və modul altında məchul olan) həqiqi kökünün olub-olmadığını müəyyən etmək: uyğun əvəzləməni seçmək, yeni dəyişənə görə kvadrat tənliyi həll etmək və onun köklərini yeni dəyişənin mənfi olmaması şərti ilə müqayisə etmək. Kvadrat tənliyi, kvadrat kökü və modulu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün əvəzləmə şərtlərini tətbiq etmə.

    3.15 Kvadrat tənliyə gətirilən tənliklər

  • SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim

    Tənliyi standart şəklə gətirmək

    Kvadrat tənliyi ax² + bx + c = 0 standart şəklinə gətirmək: birhədli və çoxhədlilərin hasilini açmaq, hədləri işarəsini dəyişərək bir tərəfə keçirmək, oxşar hədləri toplamaq və alınan əmsalları yoxlamaq. Çoxhədlilərin vurulmasını bilən 8-ci sinif şagirdi üçün kvadrat tənliyin standart yazılışı üzrə məşq.

    3.9 Kvadrat tənliklər

  • SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim

    Kvadratlar daxil olan tənlik

    İkihədlilərin kvadratları daxil olan tənliyin həlli: cəmin və fərqin kvadratını açmaq, mötərizə qarşısındakı mənfi işarəni bütün hədlərə tətbiq etmək, x² hədlərinin silindiyini görüb xətti tənliyə gəlmək və kökü yoxlamaq. Müxtəsər vurma düsturlarını tənlik həllində istifadə edən 7-ci sinif tapşırığı; tipik işarə səhvləri ayrıca izah olunur.

    2.30 İkihədlilərin kvadrata yüksəldilməsi