Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
29 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının sahə modeli: düzbucaqlı dörd hissəyə bölünüb, hissələrin sahələri ab, 4a, 3b və 12-dir. Bütün sahə ab + 4a + 3b + 12 qruplaşdırma ilə (a + 3)(b + 4) hasilinə ayrılır; bu ikihədlilər düzbucaqlının tərəfləridir. 7-ci sinif, şəkilli sual, qruplaşdırma üsulunun həndəsi mənası. Tipik səhvlər: sahəni tərəf saymaq, ədədləri səhv hərflə cütləmək.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə tənliyin həlli: 2x(x − 3) + 5(3 − x) = 0 tənliyində əks işarəli mötərizələr eyniləşdirilir, ortaq vuruq çıxarılır və (x − 3)(2x − 5) = 0 alınır. Hasilin sıfıra bərabər olması üçün vuruqlardan heç olmazsa biri sıfır olmalıdır: x = 3 və ya x = 2,5. 7-ci sinif, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəyə bölüb kök itirmək, işarə səhvi, 2x = 5-dən x = 5 yazmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə şərtə görə ifadənin qiymətinin tapılması: dəyişənlərin özləri məlum deyil, yalnız m − n = 4 və m + k = 6 verilib. m² − mn + mk − nk qruplaşdırılaraq (m − n)(m + k) hasilinə çevrilir və qiymət 4 · 6 = 24 alınır. 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: qiymətləri toplamaq və ya çıxmaq, mötərizənin işarəsini qarışdırmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vuruqlara ayırma üsulu ilə ədədi ifadənin qiymətinin hesablanması: ortaq vuruğu olan hasillər qruplaşdırılır, ortaq vuruq mötərizə xaricinə çıxarılır və ortaq mötərizə tapılır. 2,6 · 4,8 + 2,6 · 5,2 − 1,6 · 4,8 − 1,6 · 5,2 = (4,8 + 5,2)(2,6 − 1,6) = 10. 7-ci sinif, onluq kəsrlərlə qruplaşdırma. Tipik səhvlər: mənfi işarəni itirmək, yalnız bir qrupu hesablamaq, son vurmanı unutmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin orta həddi ayırmaqla vuruqlara ayrılması: hasili sərbəst həddə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər iki ədəd tapılır, orta hədd iki birhədliyə ayrılır, qruplaşdırma aparılır və hasil açılaraq yoxlanılır. y² − 9y + 14 = (y − 2)(y − 7). 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, müxtəsər vurma düsturlarından əvvəl. Tipik səhvlər: işarələrin səhv seçilməsi, yalnız hasilə və ya yalnız cəmə baxmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayırmada hədlərin yerinin dəyişdirilməsi: yanaşı duran hədlərin ortaq vuruğu yoxdursa, ortaq vuruğu olan hədlər yan-yana yazılır, sonra qruplaşdırılır. a² − 3b + ab − 3a = (a − 3)(a + b). 7-ci sinif, «çoxhədlinin vuruqlarından biri hansıdır» tipli sual. Yoxlama: vuruq sıfır olanda hasil də sıfırdır. Tipik səhvlər: işarə səhvi (a + 3), hərflərdən uydurma ikihədli.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayrılması: dörd həddin hamısının ortaq vuruğu yoxdur, hədlər cüt-cüt qruplaşdırılır, hər qrupdan ortaq birhədli çıxarılır və alınan ortaq ikihədli mötərizə xaricinə çıxarılır. 7-ci sinif, dörd dəyişənli çoxhədli 6ax − 4ay + 9bx − 6by. Hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: qrupdan çıxaranda işarə səhvi, əmsalların yerinin dəyişməsi, qrupun ortaq vuruğunun yanlış seçilməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq ikihədli vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması, mötərizələr əks işarəli olduqda: 3 − x = −(x − 3), yəni a − b = −(b − a). Əvvəl mötərizələr eyniləşdirilir, işarə əmsala keçir, sonra ortaq ikihədli çıxarılır. 7-ci sinif, çoxhədlinin vuruqlara ayrılması, orta səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəni çevirib işarəni dəyişməmək, əks hasil yazmaq, oxşar olmayan hədləri toplamaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının tərifi: çoxhədli dərəcəsi 1-dən kiçik olmayan çoxhədlilərin hasili şəklində göstərilir. Ədədi vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması (dərəcəsi 0 olan vuruq), hasilin açılması və sağ tərəfin cəm olaraq qalması vuruqlara ayırma deyil. 7-ci sinif, tərifi tanıma sualı: bərabərliklərdən hansının vuruqlara ayrılma olduğunu seçmək. Səhvlər: vurmanı vuruqlara ayırma ilə qarışdırmaq, cəmi hasil saymaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması: hədlərin ən böyük ortaq vuruğunun mötərizə xaricinə çıxarılması. Əmsalların ƏBOB-u və hər ortaq hərfin ən kiçik üstü tapılır, sonra hər hədd bu birhədliyə bölünür və nəticə mötərizədə yazılır. 7-ci sinif, iki dəyişənli ikihədlidə ortaq birhədli vuruq, hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: mötərizədə işarənin dəyişməsi, hərfin artıq və ya əskik üstünün götürülməsi, həddin tam bölünməməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Tətbiqi məsələ: anbarda asılmış üç siqnal qurğusundan bərabər uzaqlıqda olan döşəmə nöqtəsinin tapılması. Şagird döşəmənin koordinat müstəvisi olmasından axtarılan nöqtənin bir koordinatını müəyyən edir, məsafələrin kvadratlarını bərabərləşdirərək xətti tənliklər sistemi qurur, onu həll edir və məsafəni hesablayır. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar; xətti tənliklər sistemini və məsafə düsturunu bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Fəzada üçbucağın medianının uzunluğu: şagird medianın aid olduğu tərəfin orta nöqtəsini tapır, sonra təpədən bu nöqtəyə qədər məsafəni məsafə düsturu ilə hesablayır və kökü sadələşdirir. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar, orta nöqtə və məsafə; median anlayışını və məsafə düsturunu bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parçanı verilmiş nisbətdə bölən nöqtənin koordinatları: şagird bölmə düsturunu hər koordinat üçün tətbiq edir, nisbətin hansı uca aid olduğuna diqqət edir və nəticəni vektorlar vasitəsilə yoxlayır. Üçbucağın ağırlıq mərkəzinin koordinatları da məşq olunur. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar, parçanın bölünməsi; orta nöqtə düsturunu bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Nöqtədən koordinat oxuna qədər məsafənin tapılması: şagird nöqtədən oxa endirilmiş perpendikulyarın oturacağını müəyyən edir və məsafəni hesablayır; nöqtədən oxlara, koordinat müstəvilərinə və başlanğıca qədər məsafələri bir-birindən fərqləndirir. Fəza şəkli məsələni aydınlaşdırmağa kömək edir. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar; Pifaqor teoremini və məsafə düsturunu bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Koordinat oxu üzərində iki nöqtədən bərabər uzaqlıqda olan nöqtənin tapılması: şagird axtarılan nöqtənin koordinatlarını oxun xüsusiyyətinə görə bir naməlumla yazır, məsafələrin bərabərliyini kvadratlar vasitəsilə tənliyə çevirir, xətti tənliyi həll edir və cavabı yoxlayır. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar, məsafə; xətti tənliyi bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Parçanın orta nöqtəsinin koordinatları: şagird orta nöqtə düsturunu tərs istiqamətdə tətbiq edərək parçanın bir ucu və orta nöqtəsinə görə digər ucunun koordinatlarını tapır və cavabı düz düsturla yoxlayır. 11-ci sinif, fəzada koordinatlar, orta nöqtə düsturu; mənfi ədədlərlə hesablamağı bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Fəzada iki nöqtə arasındakı məsafənin tapılması: şagird məsafə düsturunu tətbiq edir, koordinat fərqlərini işarələrinə diqqət edərək hesablayır, kvadratların cəmindən kök alır və cavabı sadələşdirir. Nöqtədən koordinat başlanğıcına qədər məsafə də məşq olunur. 11-ci sinif, fəzada Dekart koordinatları, məsafə; Pifaqor teoremini bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Şəkildən fəzada nöqtənin koordinatlarının oxunması: üzləri koordinat müstəvilərinə paralel olan düzbucaqlı paralelepipedin təpələrinin koordinatlarını tillərin uzunluqlarına görə müəyyən etmək. Şagird hər təpənin hansı oxa və ya koordinat müstəvisinə aid olduğunu şəkildən əsaslandırır. 11-ci sinif, fəzada nöqtənin koordinatları; müstəvidə koordinatları və fəza fiqurlarını bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Fəzada nöqtənin koordinatlarının sözlə verilmiş şərtlərə görə tapılması: şagird nöqtənin hansı koordinat müstəvisində yerləşdiyini, müstəviyə qədər məsafəni və koordinatın işarəsini koordinatlarla əlaqələndirir və nöqtənin koordinatlarını yazır. Oxlar və müstəvilər üzərindəki nöqtələrin xüsusiyyətləri müzakirə olunur. 11-ci sinif, fəzada nöqtənin koordinatları: absis, ordinat, applikat; müstəvidə koordinatları bilən şagird üçün.
6.9 Fəzada Dekart koordinat sistemi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Çətin tapşırıq: mənfi vuruqlu mötərizəni paylama xassəsi ilə açıb tərəflərin eyni hərfli toplananlarını müqayisə etməklə bərabərlikdəki naməlum əmsalları tapmaq; mənfi vuruğun işarələri əksinə dəyişdirdiyini tətbiq etmək. 6-cı sinif riyaziyyatı, riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması və əmsal anlayışı.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Çətin mətnli məsələ: satış gəliri və xərclər üçün dəyişənli ifadə yazmaq, xərclərin cəmini mötərizə ilə çıxıb mötərizəni açmaq, ortaq vuruğu mötərizə xaricinə çıxarmaq və onluq kəsr qiymətlərində qazancı iki üsulla hesablamaq. 6-cı sinif riyaziyyatı; onluq kəsrlərlə əməlləri və vurmanın paylama xassəsini bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Orta çətinlikli mətnli məsələ: üçbucağın perimetri və iki tərəfi məlum olduqda üçüncü tərəf üçün mötərizəli ifadə yazmaq və onun qiymətini iki üsulla — mötərizə daxilini hesablamaqla və mənfi işarəli mötərizəni açmaqla — tapmaq. 6-cı sinif riyaziyyatı; perimetr anlayışını və dəyişəni olan ifadələri bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Orta çətinlikli tapşırıq: mənfi vuruqlu mötərizəli ədədi ifadənin qiymətini iki üsulla — mötərizə daxilini əvvəlcə hesablamaqla və paylama xassəsi ilə mötərizəni açmaqla — tapmaq və nəticələri müqayisə etmək. 6-cı sinif riyaziyyatı; tam ədədlərin vurulmasında işarə qaydasını bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Orta çətinlikli tapşırıq: mötərizəli bərabərliklərin dəyişənlərin istənilən qiymətində doğru olub-olmadığını mötərizəni açmaqla yoxlamaq; vuruğun hər toplanana vurulmasını və mənfi vuruqda bütün işarələrin dəyişməsini tətbiq etmək. 6-cı sinif riyaziyyatı, riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
