Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar cəmi düsturu ilə bölünmənin əsaslandırılması: 58³ + 33³ = (58 + 33)(58² − 58 · 33 + 33²) olduğundan cəmin 91-ə qalıqsız bölündüyünü görmək. Fərqi kublar cəminin vuruğu sanmaq, cüt-təklik və bir toplananın bölünməsinə görə yanlış nəticə çıxarmaq səhvləri müqayisə olunur; bölünmə əlamətlərini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturunun ədədi hesablamada tətbiqi: (71³ − 29³) : 42 + 71 · 29 ifadəsində 42-nin 71 − 29 olduğunu görüb bölmədən sonra 71² + 71 · 29 + 29² almaq və 71 · 29 əlavə edərək (71 + 29)² = 10000 tapmaq. Natamam kvadratın işarəsi, tam kvadratla qarışdırma və hədləri saymaq səhvləri müqayisə olunur; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi düsturu ilə tənliyin həlli: (x − 2)(x² + 2x + 4) − x(x² − 3) = 1 tənliyində hasili x³ − 8 kimi yazmaq, x³ hədlərini silmək və 3x − 8 = 1 xətti tənliyindən x = 3 tapmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, mötərizə önündəki minus, b³ əvəzinə b götürmək və 3-ə bölməyi unutmaq səhvləri müqayisə olunur; xətti tənlikləri bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar fərqi eyniliyində çatışmayan birhədliləri tapmaq: (3a − ■)(9a² + 6ab + ▲) = 27a³ − 8b³ bərabərliyini (3a)³ − (2b)³ = (3a − 2b)(9a² + 6ab + 4b²) ilə müqayisə edib ■ = 2b, ▲ = 4b² tapmaq. Əmsalı kvadrata yüksəltməmək, kubu ifadənin özü ilə qarışdırmaq və natamam kvadratın işarəsi səhvləri ayırd edilir; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kublar cəminin qiymətini cəm və hasilə görə tapmaq: a + b = 5, ab = 4 olduqda a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturunda natamam kvadratı (a + b)² − 3ab = 13 kimi hesablayıb 65 almaq. (a + b)³-u cavab sanmaq, 2ab və ya ab-ni çıxmağı unutmaq və işarə səhvi müqayisə olunur; tam kvadrat düsturlarını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq vuruq və kublar fərqi ilə vuruqlara ayırma: 2x⁴ − 54x ifadəsində 2x-i mötərizə xaricinə çıxarıb x³ − 27 = (x − 3)(x² + 3x + 9) düsturunu tətbiq etmək. Ortaq vuruğu yarımçıq çıxarmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, natamam kvadratın işarəsini və tam kvadratı qarışdırmaq səhvləri müqayisə olunur; ortaq vuruğun çıxarılmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Hədləri əmsallı və qüvvətli birhədlilər olan kublar cəminin vuruqlara ayrılması: 27x³ + 8y⁶ ifadəsini (3x)³ + (2y²)³ kimi yazıb (3x + 2y²)(9x² − 6xy² + 4y⁴) almaq. Orta həddin işarəsi, tam kvadratla qarışdırma, y⁶-nı (y³)³ sanmaq və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri müqayisə olunur; qüvvətin qüvvətini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqinin ikinci vuruğunu tapmaq: 8x³ − 27 = (2x − 3) · A eyniliyində 8x³ − 27-ni (2x)³ − 3³ kimi yazıb A-nı 2x + 3-ün natamam kvadratı 4x² + 6x + 9 kimi tapmaq. Tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsi və əmsalı kvadrata yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; birhədlinin kvadratını və kubunu bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar fərqi düsturunun sağdan sola tətbiqi: (2a − 3)(4a² + 6a + 9) hasilində ikinci vuruğu 2a + 3-ün natamam kvadratı kimi tanıyıb nəticəni 8a³ − 27 kimi yazmaq. Kublar cəmi ilə qarışdırmaq, fərqin kubu ilə qarışdırmaq, əmsalı kuba yüksəltməmək səhvləri ayırd edilir; çoxhədlilərin vurulmasını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kublar cəminin vuruqlara ayrılması: m³ + 125 ifadəsini 125 = 5³ kimi tanıyıb a³ + b³ = (a + b)(a² − ab + b²) düsturu ilə (m + 5)(m² − 5m + 25) şəklində yazmaq. Natamam kvadratı tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsini səhv yazmaq, kublar cəmini cəmin kubu sanmaq səhvləri müqayisə olunur; birhədlinin qüvvətini və ikihədlinin kvadratını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.34 İki ifadənin kubları cəmi və kubları fərqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Əyrinin altındakı sahə funksiyası: [0; x] parçasında mənfi olmayan kəsilməz f funksiyasının qrafikinin əhatə etdiyi sahə S(x) olarsa, S′(x) = f(x) olur. Verilmiş sahə düsturundan funksiyanın qiymətini tapmaq və bu əlaqənin F(b) − F(a) düsturuna necə gətirdiyini başa düşmək. Nazik zolağın sahəsi h·f(x) ilə izah olunur. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli əyrixətli trapesiya: y = √x qrafiki, absis oxu və x = a düz xətti ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsi verildikdə a-nı tapmaq. Sahəni a-dan asılı funksiya kimi inteqralla yazmaq, √x-in ibtidai funksiyasını (2/3)x√x tapmaq və a√a = 27 tipli tənliyi həll etmək. Nəticəni yerinə qoyub yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Sərhədləri verilməyən əyrixətli trapesiya: y = 4x − x² parabolası ilə absis oxunun hüdudladığı fiqurun sahəsini tapmaq. İnteqralın sərhədlərini parabolanın absis oxu ilə kəsişmə nöqtələrindən tapmaq, funksiyanın aralarında mənfi olmadığını yoxlamaq və F(b) − F(a) ilə sahəni hesablamaq; nəticəni üçbucaq və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = 1 + sin x əyrisi, absis oxu, x = 0 və x = π düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini sin x-in ibtidai funksiyası −cos x vasitəsilə və F(b) − F(a) ilə tapmaq; cos π = −1 işarəsinə diqqət. Sahəni düzbucaqlı və sinus «təpəsi» hissələrinə ayırıb yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Üstlü funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = eˣ + 1 əyrisi, absis oxu və x = 0, x = ln 2 düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini ibtidai funksiya və F(b) − F(a) ilə tapmaq, e⁰ = 1 və e^(ln 2) = 2 qiymətlərindən istifadə etmək. Nəticəni düzbucaqlılarla qiymətləndirmək. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin qrafiki, absis oxu və iki şaquli düz xətlə hüdudlanmış əyrixətli trapesiyanın dəqiq sahəsini Nyuton-Leybnis düsturu ilə tapmaq: funksiyanın parçada mənfi olmadığını tam kvadrat ayırmaqla yoxlamaq, ibtidai funksiyanı yazmaq və F(b) − F(a) fərqini hesablamaq. Nəticəni trapesiya və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Əyrinin əhatə etdiyi sahəni düzbucaqlıların sahələri cəmi ilə təqribi hesablamaq: [a; b] parçasını n bərabər hissəyə bölmək, Δx = (b − a)/n uzunluğunu tapmaq, hündürlüyü hissələrin sağ ucundakı funksiya qiyməti olan düzbucaqlılar qurmaq və inteqral cəmini hesablamaq. Artan funksiyada sağ və sol uc cəmlərinin dəqiq sahə ilə müqayisəsi. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Əyrixətli trapesiyanın tərifi və şərtləri: y = f(x) qrafiki, absis oxu, x = a və x = b düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqur üçün f funksiyası [a; b] parçasında kəsilməz olmalı və mənfi qiymət almamalıdır. Kök, hiperbola, sinus, üstlü və kvadrat funksiyaların verilmiş parçalarda bu şərtləri ödəyib-ödəmədiyini yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Qüvvət funksiyasının qrafiki altında qalan sahəni hesablamaq: y = x³ əyrisi, absis oxu və şaquli düz xətlə hüdudlanmış ştrixlənmiş əyrixətli trapesiyanın sahəsini ibtidai funksiya tapmaqla və F(b) − F(a) fərqi ilə tapmaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə; ibtidai funksiyanı törəmə ilə və hündürlüklə qarışdırmamaq, nəticəni düzbucaqlı və üçbucaqla yoxlamaq.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Əyrixətli trapesiyanın sahəsini müəyyən inteqralla ifadə etmək: y = f(x) qrafiki, absis oxu və iki şaquli düz xətlə hüdudlanmış ştrixlənmiş fiqurun şəklinə görə inteqrallama sərhədlərini absis oxunda oxumaq və düzgün sahə düsturunu seçmək. 11-ci sinif inteqral bölməsinin «Əyrinin əhatə etdiyi sahə» mövzusu; funksiyanın qiymətlərini (hündürlükləri) inteqralın sərhədləri ilə qarışdırmamağı öyrədir.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Çətin tapşırıq: mənfi vuruqlu mötərizəni paylama xassəsi ilə açıb tərəflərin eyni hərfli toplananlarını müqayisə etməklə bərabərlikdəki naməlum əmsalları tapmaq; mənfi vuruğun işarələri əksinə dəyişdirdiyini tətbiq etmək. 6-cı sinif riyaziyyatı, riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması və əmsal anlayışı.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Çətin mətnli məsələ: satış gəliri və xərclər üçün dəyişənli ifadə yazmaq, xərclərin cəmini mötərizə ilə çıxıb mötərizəni açmaq, ortaq vuruğu mötərizə xaricinə çıxarmaq və onluq kəsr qiymətlərində qazancı iki üsulla hesablamaq. 6-cı sinif riyaziyyatı; onluq kəsrlərlə əməlləri və vurmanın paylama xassəsini bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Orta çətinlikli mətnli məsələ: üçbucağın perimetri və iki tərəfi məlum olduqda üçüncü tərəf üçün mötərizəli ifadə yazmaq və onun qiymətini iki üsulla — mötərizə daxilini hesablamaqla və mənfi işarəli mötərizəni açmaqla — tapmaq. 6-cı sinif riyaziyyatı; perimetr anlayışını və dəyişəni olan ifadələri bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Orta çətinlikli tapşırıq: mənfi vuruqlu mötərizəli ədədi ifadənin qiymətini iki üsulla — mötərizə daxilini əvvəlcə hesablamaqla və paylama xassəsi ilə mötərizəni açmaqla — tapmaq və nəticələri müqayisə etmək. 6-cı sinif riyaziyyatı; tam ədədlərin vurulmasında işarə qaydasını bilən şagird üçün.
1.28 Riyazi ifadələrdə mötərizələrin açılması
