Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
30 material
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
İki dəyişənli çoxhədlilərin vurulması: iki dəyişənli ikihədli üçhədliyə vurulur, hər hasildə əmsallar vurulur, a və b hərflərinin üstləri ayrıca toplanır, işarələr təyin edilir, sonra a²b və ab² kimi oxşar hədlər islah edilir. İzahda hasillər cədvəli, iki qiymətlə yoxlama və işarə, islah səhvləri izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; yüksək səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli məsələ: parametr daxil olan üçhədli ikihədliyə vurulur, hasildə x² və x hədlərini verən cütlər seçilir, əmsallar parametrlə ifadə edilir və onların bərabərliyindən parametr tapılır. Yerinə qoyma ilə yoxlama verilir; əmsalı sıfıra bərabər etmək, bir hasili unutmaq və işarə xətası kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; yüksək səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Sahə məsələsi: düzbucaqlının uzunluğu azaldılıb eni artırılanda əvvəlki və yeni sahə ikihədlilərin hasili kimi açılır və fərqi tapılır; nəticənin dəyişəndən asılı olmadığı görünür. Şəkil və konkret ölçülərlə yoxlama verilir; fərqi tərsinə hesablamaq, perimetrlə qarışdırmaq, yalnız künc kvadratını götürmək və orta hasilləri unutmaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Hasilli tənlik: ikihədlilərin iki hasilinin fərqi olan tənlikdə hasillər açılır, çıxılan hasilin işarələri dəyişdirilir, x² hədləri silinir və tənlik xətti tənliyə çevrilib həll edilir. Yerinə qoyma ilə yoxlama verilir; bölmədə işarə, hədd keçirəndə işarə, mötərizə işarəsi və x² qaldığı üçün kök yoxdur fikri izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Sadələşdirmə və qiymət: ikihədlilərin hasili ilə birhədlinin ikihədliyə hasilinin fərqi açılır, kvadrat hədlər silinir və alınan sadə ifadədə dəyişənin onluq kəsr qiyməti yerinə qoyulur. Cədvəl, birbaşa yerinə qoyma ilə yoxlama və işarə xətaları, ikinci hasili toplamaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki hasilin fərqinin sadələşdirilməsi: hər ikihədli hasili ayrıca açılır, qarşısında minus olan hasil mötərizədə saxlanır və onun bütün hədlərinin işarəsi dəyişdirilir, sonra oxşar hədlər islah edilir. İzahda hədlər cədvəli, yerinə qoyma ilə yoxlama və minusu yalnız birinci həddə tətbiq etmək, hasilləri toplamaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlilərin hasilində bir həddin əmsalı: iki üçhədli vurulanda müəyyən dərəcəli həddi verən bütün hasil cütləri seçilir (üstlərin cəmi lazımi dərəcəyə bərabərdir), onların əmsalları toplanır; tam açılış ilə yoxlama verilir. Yalnız bir cütü götürmək, işarə xətası, bir hasili unutmaq və başqa həddin əmsalı ilə qarışdırmaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İkihədlinin üçhədliyə vurulması: ikihədlinin hər həddi üçhədlinin hər həddinə vurulur, altı hasil yazılır, mənfi həddin işarəsi hər hasildə nəzərə alınır və oxşar hədlər islah edilərək çoxhədli standart şəklə gətirilir. İzahda 2 × 3 vurma cədvəli, yerinə qoyma ilə yoxlama, unudulmuş hasil və itmiş minus kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Əmsalları 1-dən fərqli iki ikihədlinin vurulması: hər hədd hər həddə vurulur, əmsallar vurulur, üstlər toplanır, orta hasillərin işarələri ayrıca təyin edilir və oxşar hədlər islah olunur. İzahda hasillər cədvəli, x = 1 ilə yoxlama, orta hasillərin unudulması, işarə xətaları və sabit hədd səhvi izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; əsas səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması: iki ikihədlinin hasilini tapmaq üçün birinci ikihədlinin hər həddi ikincinin hər həddinə vurulur, dörd hasil cəm şəklində yazılır və oxşar hədlər islah edilir. İzahda vurma cədvəli (düzbucaqlı modeli), yerinə qoyma ilə yoxlama və orta hasillərin unudulması, işarə xətası, sabit hədlərin toplanması kimi tipik səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; əsas səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Qrafiklə verilmiş real asılılığın oxunması: gün ərzində temperaturun vaxtdan asılılıq qrafikində qiymətin verilmiş həddən yüksək olduğu vaxt aralığını tapmaq və müddəti hesablamaq. Tapşırıq üfüqi xəttin qrafiklə kəsişmə nöqtələrini tapmağı, anı müddətdən, arqumenti funksiyanın qiymətindən ayırmağı öyrədir; qrafikdən qiymət oxuya bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Funksional asılılığın dəyişənləri: sabit sürətli hərəkətdə yolun vaxtdan asılılığında arqumenti (asılı olmayan dəyişəni) və funksiyanın qiymətini (asılı dəyişəni) ayırmaq, sabit kəmiyyəti dəyişəndən fərqləndirmək və cədvəllə verilmiş funksiyanı ədədlər cütü şəklində düzgün sıra ilə yazmaq. Funksiya anlayışı ilə ilk tanış olan 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
İki şərtlə verilmiş funksiyanın tətbiqi: kütlədən asılı göndərmə haqqında arqumentin hansı şərti ödədiyini, o cümlədən sərhəd qiymətini müəyyən edib uyğun düsturla qiyməti hesablamaq. Tapşırıq düstur seçimində və sərhəd qiymətində edilən səhvləri ayırmağı öyrədir; düsturla verilmiş funksiyanın qiymətini hesablaya bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Nöqtənin düsturla verilmiş funksiyanın qrafikinə aid olub-olmadığının yoxlanması: absisi düsturda yerinə yazıb funksiyanın qiymətini nöqtənin ordinatı ilə müqayisə etmək. Tapşırıq koordinatların yerini dəyişməmək, düsturun bütün hədlərini nəzərə almaq və mənfi arqumentlə hesablamada işarə səhvlərindən qaçmağı öyrədir; koordinat müstəvisini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qrafiklə verilmiş funksiyanın verilmiş qiyməti aldığı arqumentlərin tapılması: üfüqi xətt çəkib qrafiklə bütün kəsişmə nöqtələrinin absislərini oxumaq. Tapşırıq bir qiymətə bir neçə arqumentin uyğun gələ biləcəyini və f(x) = c ilə f(c)-ni qarışdırmamağı öyrədir; koordinat müstəvisini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qrafiklə verilmiş funksiyanın qiymətlərinin oxunması: verilmiş arqumentdən qrafikə qalxıb nöqtənin ordinatını tapmaq, qonşu şəbəkə xəttini və ya absislə ordinatı qarışdırmamaq, f(a) = b şəklində yazılmış bərabərliklərin doğruluğunu qrafikə görə yoxlamaq. Koordinat müstəvisini bilən və funksiyanın verilmə üsullarını öyrənən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Cədvəllə verilmiş funksiyanın düsturla yazılması: cədvəldəki qanunauyğunluğu tanımaq və düsturu hər sütunda yerinə yazaraq yoxlamaq. Tapşırıq bir-iki sütuna uyğun gələn, amma bütün cədvəli ödəməyən düsturları ayırmağı öyrədir və ədədlər cütü ilə verilmiş funksiyaya da köçürülür; funksiyanın düstur, cədvəl və ədədlər cütü ilə verilmə üsullarını öyrənən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Funksiyanın verilmiş qiymətinə görə arqumentin tapılması: f(x) = c bərabərliyini birməchullu tənlik kimi həll etmək, nəticəni düsturda yerinə yazaraq yoxlamaq. Tapşırıq arqumentlə funksiyanın qiymətini qarışdırmamağı və bir qiymətə bir neçə arqumentin uyğun gələ biləcəyini göstərir; xətti tənlik həll etməyi bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Düsturla verilmiş funksiyanın qiymətinin hesablanması: f(a) yazılışını arqumentin qiyməti kimi oxumaq, mənfi arqumenti mötərizədə düsturda yerinə yazmaq, kvadrata yüksəltmə və vurmada işarələrə diqqət etmək. Tapşırıq kvadrat həddi olan düsturda tipik işarə səhvlərini və əmsalın səhv kvadrata yüksəldilməsini ayırmağı öyrədir; rasional ədədlərlə əməlləri bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Funksiyanın tərifi: hər arqumentə yalnız bir qiymət uyğun gəlməlidir. Ədədlər cütü ilə verilmiş uyğunluqlarda təkrarlanan arqumenti tapmaq, sabit qiymətli və eyni qiyməti müxtəlif arqumentlərə verən uyğunluqların da funksiya olduğunu anlamaq məşq olunur; funksiya mövzusuna yeni başlayan 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.36 Funksiyanın verilməsi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Əyrinin altındakı sahə funksiyası: [0; x] parçasında mənfi olmayan kəsilməz f funksiyasının qrafikinin əhatə etdiyi sahə S(x) olarsa, S′(x) = f(x) olur. Verilmiş sahə düsturundan funksiyanın qiymətini tapmaq və bu əlaqənin F(b) − F(a) düsturuna necə gətirdiyini başa düşmək. Nazik zolağın sahəsi h·f(x) ilə izah olunur. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli əyrixətli trapesiya: y = √x qrafiki, absis oxu və x = a düz xətti ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsi verildikdə a-nı tapmaq. Sahəni a-dan asılı funksiya kimi inteqralla yazmaq, √x-in ibtidai funksiyasını (2/3)x√x tapmaq və a√a = 27 tipli tənliyi həll etmək. Nəticəni yerinə qoyub yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Sərhədləri verilməyən əyrixətli trapesiya: y = 4x − x² parabolası ilə absis oxunun hüdudladığı fiqurun sahəsini tapmaq. İnteqralın sərhədlərini parabolanın absis oxu ilə kəsişmə nöqtələrindən tapmaq, funksiyanın aralarında mənfi olmadığını yoxlamaq və F(b) − F(a) ilə sahəni hesablamaq; nəticəni üçbucaq və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = 1 + sin x əyrisi, absis oxu, x = 0 və x = π düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini sin x-in ibtidai funksiyası −cos x vasitəsilə və F(b) − F(a) ilə tapmaq; cos π = −1 işarəsinə diqqət. Sahəni düzbucaqlı və sinus «təpəsi» hissələrinə ayırıb yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
