Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
30 material
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Verilmiş şərtlərə görə rasional cəbri kəsri tanımaq: kəsrin sıfıra bərabər olması üçün surətin sıfır, məxrəcin sıfırdan fərqli olması, mənasız olması üçün isə məxrəcin sıfır olması şərtini hər variantda yoxlamaq, qiymətləri surətdə və məxrəcdə ayrıca yerinə yazmaq. Rasional ifadənin mənasını və sıfırını öyrənən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Rasional cəbri kəsrin sıfıra bərabər olma şərtini tətbiq etmək: kəsrin qiyməti yalnız surət sıfır, məxrəc isə sıfırdan fərqli olduqda sıfırdır. Surəti sıfıra bərabərləşdirib tənliyi həll etmək, sonra hər kökdə məxrəcin sıfırdan fərqli olub-olmadığını yoxlamaq. Kvadrat tənlikləri həll edə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Məsələnin şərtinə görə rasional ifadə qurmaq: yol, sürət və vaxt arasındakı əlaqədən (vaxt = yol : sürət) istifadə edərək vaxtı dəyişən sürətlə ifadə etmək, sürətin dəyişməsini şərtə uyğun yazmaq və qurulan ifadəni konkret qiymətdə yoxlamaq. Hərəkət məsələlərini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün rasional ifadələrin tətbiqi.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki dəyişənli rasional ifadənin dəyişənlərin verilmiş qiymətlərində ədədi qiymətini tapmaq: hər dəyişənin qiymətini mötərizə ilə yerinə yazmaq, surəti və məxrəci ayrıca hesablamaq, məxrəcin sıfırdan fərqli olduğunu yoxlamaq və işarə qaydalarına riayət edərək bölməni yerinə yetirmək. Tam ədədlərlə əməlləri bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Rasional cəbri kəsrin dəyişənin verilmiş qiymətində ədədi qiymətini hesablamaq: qiyməti surətdə və məxrəcdə mötərizə ilə yerinə yazmaq, qüvvəti və işarələri düzgün hesablamaq, əvvəlcə məxrəcin sıfırdan fərqli olduğunu yoxlamaq və surəti məxrəcə bölmək. Rasional ədədlərlə əməlləri bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Məxrəci kvadrat üçhədli olan rasional ifadədə dəyişənin ala bilmədiyi qiymətləri tapmaq: məxrəci sıfıra bərabərləşdirib kvadrat tənliyi vuruqlara ayırma, Viyet teoremi və ya köklər düsturu ilə həll etmək, kökləri məxrəcdə yerinə yazıb yoxlamaq və surəti sıfır edən qiyməti qadağan qiymətlərə qatmamaq. Kvadrat tənlikləri həll edə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Məxrəci ikinci dərəcəli olan rasional kəsrin mənasız olduğu qiymətləri tapmaq: məxrəci sıfıra bərabərləşdirmək, alınan tənliyi vuruqlara ayırma və ya kvadrat kök vasitəsilə həll etmək, bütün kökləri nəzərə almaq və surəti sıfır edən qiymətləri məxrəci sıfır edən qiymətlərdən ayırmaq. Qısa vurma düsturlarını və natamam kvadrat tənlikləri bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Rasional cəbri kəsrdə dəyişənin mümkün qiymətlərini (DMQ) tapmaq: məxrəc vuruqların hasili şəklində verildikdə hasilin sıfır olması şərtindən istifadə edib hər vuruğu ayrıca sıfıra bərabərləşdirmək, xətti tənlikləri həll etmək və DMQ-nu dərslikdəki kimi «x ≠ …» şəklində yazmaq. Xətti tənlikləri bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Rasional cəbri kəsrin mənasız olduğu qiyməti tapmaq: «sıfıra bölmək olmaz» qaydasına əsasən kəsrin məxrəcini sıfıra bərabərləşdirmək, alınan xətti tənliyi həll etmək və surəti sıfır edən qiyməti məxrəci sıfır edən qiymətdən fərqləndirmək. Xətti tənlik həll edə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün rasional ifadələr mövzusunda əsas məşq.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Rasional ifadələr: çoxhədli və rasional cəbri kəsr anlayışlarını fərqləndirmək. Rasional ifadənin tərifini, çoxhədlinin də rasional ifadə olmasını və dəyişənlərin mümkün qiymətləri anlayışını tətbiq edərək verilmiş ifadələri növünə görə təsnif etmək, kəsr xəttinin və məxrəcin rolunu araşdırmaq. Çoxhədliləri bilən 8-ci sinif şagirdi üçün anlayış tapşırığı.
3.25 Rasional ifadələr
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
İki dəyişənli çoxhədlilərin vurulması: iki dəyişənli ikihədli üçhədliyə vurulur, hər hasildə əmsallar vurulur, a və b hərflərinin üstləri ayrıca toplanır, işarələr təyin edilir, sonra a²b və ab² kimi oxşar hədlər islah edilir. İzahda hasillər cədvəli, iki qiymətlə yoxlama və işarə, islah səhvləri izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; yüksək səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli məsələ: parametr daxil olan üçhədli ikihədliyə vurulur, hasildə x² və x hədlərini verən cütlər seçilir, əmsallar parametrlə ifadə edilir və onların bərabərliyindən parametr tapılır. Yerinə qoyma ilə yoxlama verilir; əmsalı sıfıra bərabər etmək, bir hasili unutmaq və işarə xətası kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; yüksək səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Sahə məsələsi: düzbucaqlının uzunluğu azaldılıb eni artırılanda əvvəlki və yeni sahə ikihədlilərin hasili kimi açılır və fərqi tapılır; nəticənin dəyişəndən asılı olmadığı görünür. Şəkil və konkret ölçülərlə yoxlama verilir; fərqi tərsinə hesablamaq, perimetrlə qarışdırmaq, yalnız künc kvadratını götürmək və orta hasilləri unutmaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Hasilli tənlik: ikihədlilərin iki hasilinin fərqi olan tənlikdə hasillər açılır, çıxılan hasilin işarələri dəyişdirilir, x² hədləri silinir və tənlik xətti tənliyə çevrilib həll edilir. Yerinə qoyma ilə yoxlama verilir; bölmədə işarə, hədd keçirəndə işarə, mötərizə işarəsi və x² qaldığı üçün kök yoxdur fikri izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Sadələşdirmə və qiymət: ikihədlilərin hasili ilə birhədlinin ikihədliyə hasilinin fərqi açılır, kvadrat hədlər silinir və alınan sadə ifadədə dəyişənin onluq kəsr qiyməti yerinə qoyulur. Cədvəl, birbaşa yerinə qoyma ilə yoxlama və işarə xətaları, ikinci hasili toplamaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki hasilin fərqinin sadələşdirilməsi: hər ikihədli hasili ayrıca açılır, qarşısında minus olan hasil mötərizədə saxlanır və onun bütün hədlərinin işarəsi dəyişdirilir, sonra oxşar hədlər islah edilir. İzahda hədlər cədvəli, yerinə qoyma ilə yoxlama və minusu yalnız birinci həddə tətbiq etmək, hasilləri toplamaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlilərin hasilində bir həddin əmsalı: iki üçhədli vurulanda müəyyən dərəcəli həddi verən bütün hasil cütləri seçilir (üstlərin cəmi lazımi dərəcəyə bərabərdir), onların əmsalları toplanır; tam açılış ilə yoxlama verilir. Yalnız bir cütü götürmək, işarə xətası, bir hasili unutmaq və başqa həddin əmsalı ilə qarışdırmaq kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İkihədlinin üçhədliyə vurulması: ikihədlinin hər həddi üçhədlinin hər həddinə vurulur, altı hasil yazılır, mənfi həddin işarəsi hər hasildə nəzərə alınır və oxşar hədlər islah edilərək çoxhədli standart şəklə gətirilir. İzahda 2 × 3 vurma cədvəli, yerinə qoyma ilə yoxlama, unudulmuş hasil və itmiş minus kimi səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; orta səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Əmsalları 1-dən fərqli iki ikihədlinin vurulması: hər hədd hər həddə vurulur, əmsallar vurulur, üstlər toplanır, orta hasillərin işarələri ayrıca təyin edilir və oxşar hədlər islah olunur. İzahda hasillər cədvəli, x = 1 ilə yoxlama, orta hasillərin unudulması, işarə xətaları və sabit hədd səhvi izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; əsas səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması: iki ikihədlinin hasilini tapmaq üçün birinci ikihədlinin hər həddi ikincinin hər həddinə vurulur, dörd hasil cəm şəklində yazılır və oxşar hədlər islah edilir. İzahda vurma cədvəli (düzbucaqlı modeli), yerinə qoyma ilə yoxlama və orta hasillərin unudulması, işarə xətası, sabit hədlərin toplanması kimi tipik səhvlər izah olunur. 7-ci sinif, çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması; əsas səviyyə.
2.25 Çoxhədlinin çoxhədliyə vurulması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Əyrinin altındakı sahə funksiyası: [0; x] parçasında mənfi olmayan kəsilməz f funksiyasının qrafikinin əhatə etdiyi sahə S(x) olarsa, S′(x) = f(x) olur. Verilmiş sahə düsturundan funksiyanın qiymətini tapmaq və bu əlaqənin F(b) − F(a) düsturuna necə gətirdiyini başa düşmək. Nazik zolağın sahəsi h·f(x) ilə izah olunur. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli əyrixətli trapesiya: y = √x qrafiki, absis oxu və x = a düz xətti ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsi verildikdə a-nı tapmaq. Sahəni a-dan asılı funksiya kimi inteqralla yazmaq, √x-in ibtidai funksiyasını (2/3)x√x tapmaq və a√a = 27 tipli tənliyi həll etmək. Nəticəni yerinə qoyub yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Sərhədləri verilməyən əyrixətli trapesiya: y = 4x − x² parabolası ilə absis oxunun hüdudladığı fiqurun sahəsini tapmaq. İnteqralın sərhədlərini parabolanın absis oxu ilə kəsişmə nöqtələrindən tapmaq, funksiyanın aralarında mənfi olmadığını yoxlamaq və F(b) − F(a) ilə sahəni hesablamaq; nəticəni üçbucaq və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = 1 + sin x əyrisi, absis oxu, x = 0 və x = π düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini sin x-in ibtidai funksiyası −cos x vasitəsilə və F(b) − F(a) ilə tapmaq; cos π = −1 işarəsinə diqqət. Sahəni düzbucaqlı və sinus «təpəsi» hissələrinə ayırıb yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
