Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramda diaqonal ilə tərəf arasındakı bucaqdan istifadə edərək təpədən qarşı tərəfi saxlayan düz xəttə qədər məsafəni tapmaq: paralel düz xətlər arasındakı məsafənin sabit olması, eyni tərəfə çəkilmiş hündürlüklərin bərabərliyi və xüsusi bucaqlı düzbucaqlı üçbucağın xassəsi. Şəkilli çoxaddımlı tapşırıq; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi. Paraleloqramda diaqonalla bərabər bucaqlar əmələ gətirən parça:iki bucağı bərabər olan üçbucağın bərabəryanlı olmasını görmək, üçbucağın perimetrini paraleloqramın tərəfləri ilə ifadə etmək və məchul tərəfi tapmaq. Qarşı tərəflərin konqruyentliyindən istifadə edən çoxaddımlı şəkilli tapşırıq; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Üçbucaq daxilində tərəflərə paralel çəkilmiş parçalar zəncirində paraleloqramları tanımaq: iki cüt qarşı tərəfi paralel olan dördbucaqlının paraleloqram olması, onun qarşı tərəflərinin konqruyentliyi və bir tərəf üzərindəki parçaların uzunluqlarını ardıcıl köçürüb hesablamaq. Çoxaddımlı şəkilli tapşırıq; paraleloqramın xassələrini tətbiq edən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Paraleloqramın bir tərəfinə bitişik iki bucağının tənbölənləri qarşı tərəf üzərində kəsişdikdə yaranan üçbucaqların növünü təyin etmək: tənbölən və daxili çarpaz bucaqlar, qarşı tərəflərin konqruyentliyi, tərəflər arasındakı münasibət və perimetrdən tərəfin tapılması. Çoxaddımlı şəkilli tapşırıq; paraleloqramın xassələrini tətbiq edən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramın bir təpəsindən bu təpədən keçməyən iki tərəfə çəkilmiş hündürlüklər arasındakı bucağı tapmaq: qarşı bucaqların konqruyentliyi, qonşu bucaqların cəmi və dördbucaqlının daxili bucaqlarının cəmindən istifadə etmək. Hündürlüklərin və düz bucaqların yaratdığı dördbucaqlını görmək; bucaq hesablamalı şəkilli tapşırıq, 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramda hündürlük və iti bucaq: kor bucaq təpəsindən endirilmiş hündürlüyün ayırdığı düzbucaqlı üçbucaqda xüsusi bucaqlı düzbucaqlı üçbucağın tərəfləri arasındakı münasibəti tətbiq etmək, tərəfi hissələrin cəmi kimi tapmaq və paraleloqramın perimetrini hesablamaq. Paraleloqramın xassələri ilə Pifaqor teoreminin tətbiqi dərsini birləşdirən çoxaddımlı şəkilli tapşırıq; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Pərgarla qurmanın əsaslandırılması: parçanın uclarından eyni radiuslu qövslər çəkməklə alınan dördbucaqlının növünü təyin etmək, paraleloqram növlərinin diaqonal xassələrini tətbiq etmək, orta perpendikulyarın qurulmasını izah etmək və Pifaqor teoremi ilə məchul parçanı hesablamaq. Çoxaddımlı tapşırıq; düzbucaqlı, romb və kvadratın xassələrini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Parçanı konqruyent hissələrə bölmə qurması: parçanın ucundan iti bucaq altında şüa çəkmək, pərgarla şüa üzərində bərabər parçalar ayırmaq, sonuncu nöqtəni parçanın digər ucu ilə birləşdirmək və qalan nöqtələrdən ona paralel düz xətlər çəkmək. Qurmanın Fales teoreminə əsaslandığını başa düşmək və bölgü nöqtələrinə qədər məsafələri hesablamaq; 8-ci sinif şagirdi üçün həndəsi qurma tapşırığı.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Fales teoreminin ümumiləşməsi: paralel düz xətlərin bucağın tərəfləri əvəzinə iki ixtiyari düz xətt üzərində ayırdığı parçalar. Bir düz xətt üzərindəki konqruyent parçalardan digər düz xətt üzərindəki uyğun parçaların konqruyentliyini çıxarmaq, nəticəni geri tətbiq etmək, məchul parçaları tapıb cəmini hesablamaq. Şəkilli tapşırıq; Fales teoremini öyrənən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi: Fales teoremi. Bucağın tərəflərini kəsən paralel düz xətlər bir tərəf üzərində konqruyent parçalar ayırdıqda digər tərəf üzərində ayrılan parçaların da konqruyent olmasından istifadə etmək, parçalar dəyişənli ifadələrlə verildikdə tənlik qurub həll etmək və bir neçə parçadan ibarət uzunluğu tapmaq. Şəkilli çoxaddımlı tapşırıq; paraleloqramın xassələrini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.21 Paraleloqramın xassələrinin tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Tənliyi vuruqlara ayırma ilə həll etmək: 4x³ − 12x² − x + 3 = 0 tənliyində sol tərəfi qruplaşdırıb (x − 3)(4x² − 1), sonra kvadratlar fərqi ilə (x − 3)(2x − 1)(2x + 1) yazmaq və hasilin sıfıra bərabər olması şərtindən üç kök tapmaq. Kökü kvadratla qarışdırmaq, işarə səhvi və kök itirmək səhvləri ayırd edilir; qruplaşdırma və kvadratlar fərqini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kublar fərqi və tam kvadrat düsturlarının birgə tətbiqi: x³ − y³ = 7(x − y), x ≠ y və xy = 2 şərtindən x² + xy + y² = 7, x² + y² = 5 və (x + y)² = 9 alıb müsbət x, y üçün x + y = 3 tapmaq. Aralıq nəticələri (9, 5, 7, 1) cavab sanmaq səhvləri ayırd edilir; kublar fərqi və ikihədlinin kvadratını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Müxtəsər vurma düsturlarının bölünməyə tətbiqi: N = 5⁶ − 1 ədədini kvadratlar fərqi ilə (5³ − 1)(5³ + 1) = 124 · 126, sonra kublar fərqi və cəmi ilə 4 · 31 · 6 · 21 şəklində yazıb bölənlərini tapmaq və bölən olmayan ədədi müəyyən etmək. 5² + 1-i səhvən vuruq saymaq tələsi izah olunur; qüvvətləri və bölünməni bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İfadəni müxtəsər vurma düsturları ilə sadələşdirib qiymətini tapmaq: (a + 2)(a² − 2a + 4) − (a − 1)³ − 3a² ifadəsində kublar cəmini və fərqin kubunu açıb 9 − 3a almaq, sonra a = −1,5 qoymaq. Mənfi ədədi qoyanda işarə səhvi, kublar cəmini fərqlə qarışdırmaq, fərqin kubunu a³ − 1 sanmaq və mötərizə önündə minus səhvləri ayırd edilir; 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Qruplaşdırma və kublar fərqi ilə vuruqlara ayırma: x⁴ + x³ − 8x − 8 ifadəsini x³(x + 1) − 8(x + 1) kimi qruplaşdırıb (x + 1)(x³ − 8), sonra (x + 1)(x − 2)(x² + 2x + 4) almaq. Natamam kvadratın işarəsi, tam kvadratla qarışdırma, qruplaşdırmada mənfi işarə və kublar cəmi ilə qarışdırma səhvləri ayırd edilir; qruplaşdırma üsulunu və kublar fərqini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma ilə iki düsturun birgə tətbiqi: x² + 10x + 25 − 9y² ifadəsində ilk üç həddi (x + 5)² kimi qruplaşdırıb kvadratlar fərqi ilə (x + 5 − 3y)(x + 5 + 3y) almaq. Əmsalın kvadrat kökünü səhv götürmək, səhv qruplaşdırma, fərqi kvadrat sanmaq və tam kvadratın işarəsi səhvləri ayırd edilir; tam kvadrat üçhədlini və kvadratlar fərqini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Müxtəsər vurma düsturunun seçilməsi: x⁶ − 64 ifadəsini əvvəl kvadratlar fərqi kimi (x³ − 8)(x³ + 8) yazıb, sonra kublar fərqi və kublar cəmi ilə dörd vuruğa ayırmaq. Natamam kvadratı tam kvadratla qarışdırmaq, orta həddin işarəsini və həddi unutmaq, fərqi tam kvadrat sanmaq səhvləri ayırd edilir; kvadratlar fərqi, kublar cəmi və fərqi düsturlarını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlini sonadək vuruqlara ayırmaq: 3x⁵ − 48x ifadəsində ortaq vuruğu 3x çıxarmaq və kvadratlar fərqi düsturunu iki dəfə tətbiq edərək 3x(x − 2)(x + 2)(x² + 4) almaq. Ortaq vuruğu yarımçıq çıxarmaq, x⁴ − 16-nı x² − 16 sanmaq, kvadratlar fərqini tam kvadratla qarışdırmaq səhvləri ayırd edilir; ortaq vuruq və kvadratlar fərqini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki müxtəsər vurma düsturunun ardıcıl tətbiqi: (y + 3)(y² − 3y + 9)(y³ − 27) hasilində əvvəl kublar cəmini tanıyıb y³ + 27 almaq, sonra kvadratlar fərqi ilə y⁶ − 729 yazmaq. İşarə səhvi, qüvvətin qüvvətində üstləri səhv hesablamaq, nəticəni tam kvadrat sanmaq səhvləri ayırd edilir; kublar cəmi və kvadratlar fərqi düsturlarını bilən 7-ci sinif şagirdi üçün.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kvadratlar fərqi düsturunun ardıcıl tətbiqi: (m − 2)(m + 2)(m² + 4)(m⁴ + 16) hasilini addım-addım m² − 4, m⁴ − 16 və m⁸ − 256 şəklinə gətirmək. İşarə səhvi, ikinci ifadəni kvadrata yüksəltməmək və qüvvətin qüvvətində üstləri toplamaq səhvləri ayırd edilir; kvadratlar fərqini bilən 7-ci sinif şagirdi üçün müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi.
2.35 Müxtəsər vurma düsturlarının tətbiqi
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
7-ci sinif həndəsə sualı: üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti (TBT) ilə çoxaddımlı bucaq məsələsi. Üçbucağın medianı öz uzunluğu qədər uzadılır; median tərəfi iki bərabər hissəyə bölür, qarşılıqlı bucaqlar bərabərdir, ona görə iki üçbucaq konqruyentdir. Şagird uyğun bucağı köçürür, üçbucağın bucaqlarının cəmi ilə qalan bucağı tapır və bucaqları toplayır. Median, qarşılıqlı bucaqlar, 180° qaydası.
2.46 Üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
7-ci sinif həndəsə sualı: üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlamətinin (TBT) şərtini anlamaq. Ortaq tərəfi və ortaq bucağı olan, daha bir tərəfi bərabər olan iki üçbucaq nümunəsində üçüncü tərəflər fərqlidir. Şagird bərabər bucağın bərabər tərəflərin arasında olmadığını görür və bu halda üçbucaqların konqruyent olmaya biləcəyini başa düşür. Bacarıq: «aradakı bucaq» şərtinin vacibliyi, əks nümunə.
2.46 Üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
7-ci sinif həndəsə sualı: üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti (TBT) düzbucaqlıda. Düzbucaqlının bir tərəfinin orta nöqtəsi qarşı təpələrlə birləşdirilir; bərabər parçalar, düzbucaqlının bərabər qarşı tərəfləri və düz bucaqlar iki üçbucağın konqruyentliyini verir. Şagird buradan bərabər parçaları müəyyən edir və alınan üçbucağın perimetrini hesablayır. Düzbucaqlının xassələri və perimetr.
2.46 Üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
7-ci sinif həndəsə sualı: üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlamətinin həyatda tətbiqi — birbaşa ölçülə bilməyən məsafəni (gölün enini) quruda ölçmək. Kəsişən iki parça ilə iki üçbucaq qurulur; bərabər tərəflər və qarşılıqlı bucaqlar TBT-ni verir. Ölçülər müxtəlif vahidlərdədir (mm, sm, m, km), şagird onları metrə çevirib bərabərlikləri yoxlayır və uyğun tərəfi tapır.
2.46 Üçbucaqların konqruyentliyinin birinci əlaməti
