Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
30 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının sahə modeli: düzbucaqlı dörd hissəyə bölünüb, hissələrin sahələri ab, 4a, 3b və 12-dir. Bütün sahə ab + 4a + 3b + 12 qruplaşdırma ilə (a + 3)(b + 4) hasilinə ayrılır; bu ikihədlilər düzbucaqlının tərəfləridir. 7-ci sinif, şəkilli sual, qruplaşdırma üsulunun həndəsi mənası. Tipik səhvlər: sahəni tərəf saymaq, ədədləri səhv hərflə cütləmək.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə tənliyin həlli: 2x(x − 3) + 5(3 − x) = 0 tənliyində əks işarəli mötərizələr eyniləşdirilir, ortaq vuruq çıxarılır və (x − 3)(2x − 5) = 0 alınır. Hasilin sıfıra bərabər olması üçün vuruqlardan heç olmazsa biri sıfır olmalıdır: x = 3 və ya x = 2,5. 7-ci sinif, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəyə bölüb kök itirmək, işarə səhvi, 2x = 5-dən x = 5 yazmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə şərtə görə ifadənin qiymətinin tapılması: dəyişənlərin özləri məlum deyil, yalnız m − n = 4 və m + k = 6 verilib. m² − mn + mk − nk qruplaşdırılaraq (m − n)(m + k) hasilinə çevrilir və qiymət 4 · 6 = 24 alınır. 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: qiymətləri toplamaq və ya çıxmaq, mötərizənin işarəsini qarışdırmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vuruqlara ayırma üsulu ilə ədədi ifadənin qiymətinin hesablanması: ortaq vuruğu olan hasillər qruplaşdırılır, ortaq vuruq mötərizə xaricinə çıxarılır və ortaq mötərizə tapılır. 2,6 · 4,8 + 2,6 · 5,2 − 1,6 · 4,8 − 1,6 · 5,2 = (4,8 + 5,2)(2,6 − 1,6) = 10. 7-ci sinif, onluq kəsrlərlə qruplaşdırma. Tipik səhvlər: mənfi işarəni itirmək, yalnız bir qrupu hesablamaq, son vurmanı unutmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin orta həddi ayırmaqla vuruqlara ayrılması: hasili sərbəst həddə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər iki ədəd tapılır, orta hədd iki birhədliyə ayrılır, qruplaşdırma aparılır və hasil açılaraq yoxlanılır. y² − 9y + 14 = (y − 2)(y − 7). 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, müxtəsər vurma düsturlarından əvvəl. Tipik səhvlər: işarələrin səhv seçilməsi, yalnız hasilə və ya yalnız cəmə baxmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayırmada hədlərin yerinin dəyişdirilməsi: yanaşı duran hədlərin ortaq vuruğu yoxdursa, ortaq vuruğu olan hədlər yan-yana yazılır, sonra qruplaşdırılır. a² − 3b + ab − 3a = (a − 3)(a + b). 7-ci sinif, «çoxhədlinin vuruqlarından biri hansıdır» tipli sual. Yoxlama: vuruq sıfır olanda hasil də sıfırdır. Tipik səhvlər: işarə səhvi (a + 3), hərflərdən uydurma ikihədli.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayrılması: dörd həddin hamısının ortaq vuruğu yoxdur, hədlər cüt-cüt qruplaşdırılır, hər qrupdan ortaq birhədli çıxarılır və alınan ortaq ikihədli mötərizə xaricinə çıxarılır. 7-ci sinif, dörd dəyişənli çoxhədli 6ax − 4ay + 9bx − 6by. Hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: qrupdan çıxaranda işarə səhvi, əmsalların yerinin dəyişməsi, qrupun ortaq vuruğunun yanlış seçilməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq ikihədli vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması, mötərizələr əks işarəli olduqda: 3 − x = −(x − 3), yəni a − b = −(b − a). Əvvəl mötərizələr eyniləşdirilir, işarə əmsala keçir, sonra ortaq ikihədli çıxarılır. 7-ci sinif, çoxhədlinin vuruqlara ayrılması, orta səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəni çevirib işarəni dəyişməmək, əks hasil yazmaq, oxşar olmayan hədləri toplamaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının tərifi: çoxhədli dərəcəsi 1-dən kiçik olmayan çoxhədlilərin hasili şəklində göstərilir. Ədədi vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması (dərəcəsi 0 olan vuruq), hasilin açılması və sağ tərəfin cəm olaraq qalması vuruqlara ayırma deyil. 7-ci sinif, tərifi tanıma sualı: bərabərliklərdən hansının vuruqlara ayrılma olduğunu seçmək. Səhvlər: vurmanı vuruqlara ayırma ilə qarışdırmaq, cəmi hasil saymaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması: hədlərin ən böyük ortaq vuruğunun mötərizə xaricinə çıxarılması. Əmsalların ƏBOB-u və hər ortaq hərfin ən kiçik üstü tapılır, sonra hər hədd bu birhədliyə bölünür və nəticə mötərizədə yazılır. 7-ci sinif, iki dəyişənli ikihədlidə ortaq birhədli vuruq, hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: mötərizədə işarənin dəyişməsi, hərfin artıq və ya əskik üstünün götürülməsi, həddin tam bölünməməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Mərkəzi simmetriyaya aid yüksək səviyyəli tapşırıq: düzbucaqlının tərəfi üzərindəki nöqtəyə düzbucaqlının simmetriya mərkəzinə nəzərən simmetrik nöqtə qarşı tərəfdə yerləşir. Simmetrik parçaların bərabərliyindən istifadə edib düzbucaqlının içindəki dördbucaqlının sahəsi düzbucaqlının sahəsindən iki düzbucaqlı üçbucağın sahəsini çıxmaqla tapılır. 7-ci sinif həndəsə, sahə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Mərkəzi simmetrik fiqurlara aid yüksək səviyyəli tapşırıq: düz xəttin, şüanın, parçanın, paraleloqramın və bərabərtərəfli üçbucağın simmetriya mərkəzi haqqında beş fikir tərifə görə yoxlanılır. Düz xəttin sonsuz sayda simmetriya mərkəzinin olması, şüanın mərkəzinin olmaması və simmetriya oxu ilə simmetriya mərkəzinin fərqi araşdırılır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Mərkəzi simmetriyanı koordinat müstəvisinə tətbiq edən çətin tapşırıq: nöqtənin başqa bir nöqtəyə nəzərən simmetrik nöqtəsinin koordinatları tapılır. Addım hər iki koordinat üzrə təkrarlanır və cavab orta nöqtə ilə yoxlanılır; koordinat başlanğıcına nəzərən simmetriya, orta nöqtənin özü və yalnız addımın yazılması kimi səhvlər ayırd edilir. 7-ci sinif, koordinat müstəvisi və həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Mərkəzi simmetriyaya aid çətin tapşırıq: damalı vərəqdə bir-birinə simmetrik iki parça verilir, simmetriya mərkəzi göstərilmir. Mərkəz uyğun uc nöqtələri birləşdirən parçaların ortası kimi tapılır, sonra parça üzərindəki nöqtənin simmetrik nöqtəsi müəyyən edilir. Uyğun ucları qarışdırmaq və ox simmetriyası ilə səhv salmaq yoxlanılır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Paraleloqramın simmetriya mərkəzinə aid orta səviyyəli tapşırıq: diaqonalların kəsişmə nöqtəsinə nəzərən bir üçbucaq qarşı üçbucağa keçir. Mərkəzi simmetriyada məsafənin saxlanmasından istifadə edərək üçbucağın perimetri tapılır; bütöv diaqonalı yarısı ilə qarışdırmaq kimi səhvlər yoxlanılır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Simmetrik nöqtənin tərifinə aid orta səviyyəli tapşırıq: bir düz xətt üzərində iki nöqtə və onların arasındakı nöqtə verilir, məsafələr bərabər deyil. Nöqtələrin simmetrik olması üçün birini nə qədər sürüşdürmək lazım olduğu hesablanır; ortada olmağın kifayət etmədiyi, məsafələrin bərabərliyinin vacib olduğu göstərilir. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Mərkəzi simmetriyanı koordinat düz xəttinə tətbiq edən orta səviyyəli tapşırıq: mənfi koordinatlı nöqtəyə başqa bir nöqtəyə nəzərən simmetrik olan nöqtənin koordinatı tapılır. Bir nöqtədən o birinə olan addımın təkrarlanması, orta nöqtə ilə simmetrik nöqtənin fərqi və koordinat başlanğıcına nəzərən simmetriya ilə qarışdırma yoxlanılır. 7-ci sinif, rasional ədədlər və həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Mərkəzi simmetriyanın xassəsinə aid başlanğıc səviyyəli tapşırıq: nöqtəyə nəzərən simmetriyada məsafə saxlanılır, fiqur özünə konqruyent fiqura çevrilir. Tərəfləri məlum üçbucağa simmetrik üçbucağın perimetri tapılır; uzunluqların ikiqat artması və ya simmetriya mərkəzinin yerindən asılı olması kimi səhv təsəvvürlər yoxlanılır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Mərkəzi simmetrik fiqur anlayışına aid başlanğıc səviyyəli tapşırıq: kvadrat, paraleloqram, bərabəryanlı üçbucaq, çevrə və düzgün altıbucaqlı arasından simmetriya mərkəzi olmayan fiquru tanımaq. Simmetriya mərkəzinin tərifi tətbiq olunur və simmetriya oxu ilə simmetriya mərkəzinin fərqi aydınlaşdırılır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Mərkəzi simmetriyaya aid başlanğıc səviyyəli tapşırıq: damalı vərəqdə verilmiş nöqtəyə başqa bir nöqtəyə nəzərən simmetrik olan nöqtəni seçmək. Simmetrik nöqtənin tərifi — nöqtələrin bir düz xətt üzərində olması və simmetriya mərkəzinin parçanın ortası olması — damaları sayaraq yoxlanılır; ox simmetriyası ilə qarışdırmağın qarşısı alınır. 7-ci sinif həndəsə.
2.15 Mərkəzi simmetriya
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Müəyyən inteqral və sahə tətbiqi: sürəti işarəsini dəyişən cismin sürət qrafiki altındakı sahələrlə yerdəyişməni (işarəli inteqral) və ümumi yolu (sahələrin cəmi) fərqləndirmək. Xətti sürət funksiyası üçün üçbucaqların sahələri ilə hesablama. 11-ci sinif, çətin səviyyə.
6.55 Müəyyən inteqral və sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Müəyyən inteqral və sahə: yuxarı sərhədi parametr olan inteqralın sıfıra bərabər olması şərtindən parametri tapmaq. İnteqralın sıfır olmasının oxdan yuxarıdakı və aşağıdakı sahələrin bərabərliyi demək olduğu, üçbucaqların sahələrinin parametrlə ifadəsi öyrədilir. 11-ci sinif, çətin səviyyə.
6.55 Müəyyən inteqral və sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Müəyyən inteqral və sahə: kökaltı ifadəli funksiyanın qrafikini çevrə qövsü kimi tanıyıb müəyyən inteqralı dairə hissəsinin sahəsi ilə hesablamaq. Qrafik oxdan aşağıda olduqda inteqralın sahənin əksinə bərabər olduğu öyrədilir. 11-ci sinif, orta səviyyə.
6.55 Müəyyən inteqral və sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Müəyyən inteqral və sahə: modullu funksiyanın (bucaq şəkilli qrafik) müəyyən inteqralını qrafikin oxu kəsdiyi nöqtələri tapıb üçbucaqların işarəli sahələri ilə hesablamaq. Qrafikin köçürülməsi, oxdan aşağıdakı və yuxarıdakı hissələrin işarəsi öyrədilir. 11-ci sinif, orta səviyyə.
6.55 Müəyyən inteqral və sahə
