Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kvadrat tənliyin kökləri düsturu ilə aparılmış hazır həlldə ilk səhv addımı tapmaq: hər addımı əmsallar, diskriminant və düsturla yoxlamaq, səhvi düzəldib düzgün kökləri hesablamaq və onları tənlikdə yerinə yazıb yoxlamaq. Səhv analizi və özünüyoxlama bacarığını məşq etdirir; köklər düsturunu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Çevrilmiş kvadrat tənliyin köklərini düsturla tapmaq və cavabı dəqiq şəkildə yazmaq: diskriminantı hesablamaq, köklü ifadəni sadələşdirmək və kəsrin surətindəki hər iki həddi məxrəcə bölmək. Köklü ifadələrlə sadələşdirmə və dəqiq cavabın yoxlanmasını məşq etdirir; hesabi kvadrat kökün xassələrini bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Mötərizəli və hər iki tərəfində dəyişən olan tənliyi kvadrat tənliyin standart şəklinə gətirib kökləri düsturu ilə həll etmək: mötərizələri açmaq, hədləri bir tərəfə keçirmək, oxşar hədləri islah etmək, diskriminantı hesablamaq və tapılan kökləri ilkin tənlikdə yoxlamaq. Çoxhədlilərlə işləyə bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kvadrat tənliyin köklərinin sayı ilə diskriminant arasındakı əlaqədən istifadə edərək naməlum əmsalı tapmaq: diskriminantı həmin əmsalla ifadə etmək, verilmiş şərtə uyğun bərabərlik qurmaq və alınan xətti tənliyi həll etmək. Tapılan qiyməti tənlikdə yerinə yazıb şərti yoxlamağı məşq etdirir; diskriminantın hallarını bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Natamam kvadrat tənlikləri kökləri düsturu ilə həll etmək: tənliyi standart şəklə gətirib əmsalları, o cümlədən sıfıra bərabər əmsalı müəyyən etmək, düsturu tətbiq etmək və nəticəni əvvəlki dərsdən tanış vuruqlara ayırma üsulu ilə müqayisə etmək. Bütün kökləri tapıb yerinə yazmaqla yoxlamağı məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat tənliyin kökləri düsturunun ikinci əmsal cüt ədəd olduqda işlədilən sadələşdirilmiş formasını tətbiq etmək: ikinci əmsalın yarısını işarəsi ilə götürmək, sadələşdirilmiş diskriminantı hesablamaq və kökləri bu formadakı məxrəclə tapmaq. Nəticəni ümumi düsturla müqayisə etməyi məşq etdirir; köklər düsturunu bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat tənliyi kökləri düsturu ilə həll edərkən diskriminantın işarəsinə görə halları fərqləndirmək: iki müxtəlif kök, iki bərabər kök və həqiqi kökün olmaması. Diskriminantı hesablayıb uyğun halı tanımağı, kökü düsturla tapmağı və tapılan kökü tənlikdə yerinə yazıb yoxlamağı məşq etdirir; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Tam kvadrat tənliyi kökləri düsturu ilə həll etmək: əmsalları müəyyən etmək, diskriminantı hesablamaq, onun kökünü almaq və düsturdakı işarəyə və məxrəcə diqqət edərək hər iki kökü tapmaq. Düsturun addım-addım tətbiqini və tapılan köklərin tənlikdə yoxlanmasını məşq etdirir; diskriminantı bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Diskriminantın işarəsinə görə kvadrat tənliyin həqiqi köklərinin sayını müəyyən etmək: hər tənlik üçün diskriminantı hesablamaq və onun müsbət, sıfır və ya mənfi olmasından nəticə çıxarmaq. Tam və natamam tənliklər arasından verilmiş şərtə uyğun olanı seçmək bacarığını məşq etdirir; diskriminantı hesablaya bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Kvadrat tənliyin diskriminantını hesablamaq: tənliyi standart şəkildə oxuyub əmsalları işarələri ilə birlikdə müəyyən etmək, diskriminant düsturuna yerinə yazmaq və qüvvət ilə hasildə işarə qaydalarını düzgün tətbiq etmək. Köklər düsturunun birinci addımını məşq etdirir; kvadrat tənlik anlayışını bilən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.13 Kvadrat tənliklərin həlli. Kvadrat tənliyin kökləri düsturu
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının sahə modeli: düzbucaqlı dörd hissəyə bölünüb, hissələrin sahələri ab, 4a, 3b və 12-dir. Bütün sahə ab + 4a + 3b + 12 qruplaşdırma ilə (a + 3)(b + 4) hasilinə ayrılır; bu ikihədlilər düzbucaqlının tərəfləridir. 7-ci sinif, şəkilli sual, qruplaşdırma üsulunun həndəsi mənası. Tipik səhvlər: sahəni tərəf saymaq, ədədləri səhv hərflə cütləmək.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə tənliyin həlli: 2x(x − 3) + 5(3 − x) = 0 tənliyində əks işarəli mötərizələr eyniləşdirilir, ortaq vuruq çıxarılır və (x − 3)(2x − 5) = 0 alınır. Hasilin sıfıra bərabər olması üçün vuruqlardan heç olmazsa biri sıfır olmalıdır: x = 3 və ya x = 2,5. 7-ci sinif, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəyə bölüb kök itirmək, işarə səhvi, 2x = 5-dən x = 5 yazmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə şərtə görə ifadənin qiymətinin tapılması: dəyişənlərin özləri məlum deyil, yalnız m − n = 4 və m + k = 6 verilib. m² − mn + mk − nk qruplaşdırılaraq (m − n)(m + k) hasilinə çevrilir və qiymət 4 · 6 = 24 alınır. 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: qiymətləri toplamaq və ya çıxmaq, mötərizənin işarəsini qarışdırmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vuruqlara ayırma üsulu ilə ədədi ifadənin qiymətinin hesablanması: ortaq vuruğu olan hasillər qruplaşdırılır, ortaq vuruq mötərizə xaricinə çıxarılır və ortaq mötərizə tapılır. 2,6 · 4,8 + 2,6 · 5,2 − 1,6 · 4,8 − 1,6 · 5,2 = (4,8 + 5,2)(2,6 − 1,6) = 10. 7-ci sinif, onluq kəsrlərlə qruplaşdırma. Tipik səhvlər: mənfi işarəni itirmək, yalnız bir qrupu hesablamaq, son vurmanı unutmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin orta həddi ayırmaqla vuruqlara ayrılması: hasili sərbəst həddə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər iki ədəd tapılır, orta hədd iki birhədliyə ayrılır, qruplaşdırma aparılır və hasil açılaraq yoxlanılır. y² − 9y + 14 = (y − 2)(y − 7). 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, müxtəsər vurma düsturlarından əvvəl. Tipik səhvlər: işarələrin səhv seçilməsi, yalnız hasilə və ya yalnız cəmə baxmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayırmada hədlərin yerinin dəyişdirilməsi: yanaşı duran hədlərin ortaq vuruğu yoxdursa, ortaq vuruğu olan hədlər yan-yana yazılır, sonra qruplaşdırılır. a² − 3b + ab − 3a = (a − 3)(a + b). 7-ci sinif, «çoxhədlinin vuruqlarından biri hansıdır» tipli sual. Yoxlama: vuruq sıfır olanda hasil də sıfırdır. Tipik səhvlər: işarə səhvi (a + 3), hərflərdən uydurma ikihədli.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayrılması: dörd həddin hamısının ortaq vuruğu yoxdur, hədlər cüt-cüt qruplaşdırılır, hər qrupdan ortaq birhədli çıxarılır və alınan ortaq ikihədli mötərizə xaricinə çıxarılır. 7-ci sinif, dörd dəyişənli çoxhədli 6ax − 4ay + 9bx − 6by. Hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: qrupdan çıxaranda işarə səhvi, əmsalların yerinin dəyişməsi, qrupun ortaq vuruğunun yanlış seçilməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq ikihədli vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması, mötərizələr əks işarəli olduqda: 3 − x = −(x − 3), yəni a − b = −(b − a). Əvvəl mötərizələr eyniləşdirilir, işarə əmsala keçir, sonra ortaq ikihədli çıxarılır. 7-ci sinif, çoxhədlinin vuruqlara ayrılması, orta səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəni çevirib işarəni dəyişməmək, əks hasil yazmaq, oxşar olmayan hədləri toplamaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının tərifi: çoxhədli dərəcəsi 1-dən kiçik olmayan çoxhədlilərin hasili şəklində göstərilir. Ədədi vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması (dərəcəsi 0 olan vuruq), hasilin açılması və sağ tərəfin cəm olaraq qalması vuruqlara ayırma deyil. 7-ci sinif, tərifi tanıma sualı: bərabərliklərdən hansının vuruqlara ayrılma olduğunu seçmək. Səhvlər: vurmanı vuruqlara ayırma ilə qarışdırmaq, cəmi hasil saymaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması: hədlərin ən böyük ortaq vuruğunun mötərizə xaricinə çıxarılması. Əmsalların ƏBOB-u və hər ortaq hərfin ən kiçik üstü tapılır, sonra hər hədd bu birhədliyə bölünür və nəticə mötərizədə yazılır. 7-ci sinif, iki dəyişənli ikihədlidə ortaq birhədli vuruq, hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: mötərizədə işarənin dəyişməsi, hərfin artıq və ya əskik üstünün götürülməsi, həddin tam bölünməməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Cüt dərəcəli çoxhədli funksiyanın qiymətlər çoxluğunun tapılması: şagird vuruqlar şəklində verilmiş funksiyanı açır, uyğun əvəzləmə ilə tam kvadrat ayırır, funksiyanın ən kiçik qiymətini və onun alındığı nöqtələri tapır və baş əmsala görə qiymətlər çoxluğunu yazır. Funksiyanın sıfırlarının tapılması da məşq olunur. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya; tam kvadrat ayırmağı bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Qrafiklərə görə iki funksiyanın hasili üçün bərabərsizliyin həlli: şagird çoxhədlinin və düz xəttin qrafiklərindən hər funksiyanın sıfırlarını və işarəsini intervallar üzrə oxuyur, hasilin işarəsini müəyyən edir, verilmiş parçada şərti ödəyən tam ədədləri seçib cəmini hesablayır. Toxunma nöqtəsi ətrafında işarənin davranışı araşdırılır. 11-ci sinif, çoxhədli funksiyanın qrafiki; intervallar üsulunu bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədli funksiya ilə modelləşdirmə: kartonun künclərindən kvadratlar kəsilərək düzəldilən qapaqsız qutunun həcmini kəsilən kvadratın tərəfindən asılı funksiya kimi yazmaq və həcmin verilmiş qiymət aldığı tam ölçünü tapmaq. Şagird modelin mənalı oblastını müəyyən edir, kub tənliyi rasional köklər və sintetik bölmə ilə həll edir. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya; həcm düsturunu və rasional köklər teoremini bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Qrafikə görə üçdərəcəli çoxhədlinin düsturunun tapılması: şagird qrafikdən sıfırları və onların təkrarlanma xarakterini oxuyur, çoxhədlini naməlum baş əmsalla vuruqlar şəklində yazır, qrafikin ordinat oxu ilə kəsişməsindən baş əmsalı tapır və düsturu başqa nöqtə ilə yoxlayır. 11-ci sinif, çoxhədli funksiya, təkrarlanan sıfırlar; vuruqlar haqqında teoremi bilən şagird üçün.
6.7 Çoxhədli funksiya
