Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
40 material
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Triqonometrik nisbətlərin konstruksiya məsələsində tətbiqi: düzbucaqlı olmayan üçbucağı hündürlüklə iki düzbucaqlı üçbucağa bölmək, hər birində verilmiş bucağa nəzərən katetləri adlandırmaq, uyğun nisbəti xüsusi bucağın qiyməti ilə tətbiq etmək və tapılan uzunluqlardan axtarılan ölçünü almaq. Dam konstruksiyası kontekstində çoxaddımlı tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Eniş və yüksəliş bucaqlarını birlikdə tətbiq etmək: bir binanın damından qarşıdakı binanın dibinə və zirvəsinə baxış xətləri, üfüqi xəttin onu iki düzbucaqlı üçbucağa ayırması, binalar arasındakı məsafəni bir üçbucaqdan tapıb digərində istifadə etmək, tapılan uzunluqlardan axtarılan hündürlüyü almaq. Xüsusi bucaqların triqonometrik qiymətləri. Çoxaddımlı tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Eniş bucaqlarının tətbiqi: yüksək nöqtədən bir düz xətt üzərindəki iki obyektə ölçülən eniş bucaqlarına görə onlar arasındakı məsafəni tapmaq. Eniş bucaqlarını düzbucaqlı üçbucaqlarla əlaqələndirmək, iki düzbucaqlı üçbucağı ayrı-ayrılıqda həll etmək və nəticələri birlikdə işlətmək; xüsusi bucaqların triqonometrik qiymətləri. Çoxaddımlı tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
İki müşahidə nöqtəsindən ölçülən yüksəliş bucaqlarına görə obyektin hündürlüyünü tapmaq: iki düzbucaqlı üçbucağı və onların ortaq elementlərini birlikdə nəzərdən keçirmək, əvvəlki siniflərdən bilinən üçbucaq xassələrini və uyğun triqonometrik nisbəti xüsusi bucaqların qiymətləri ilə tətbiq etmək. Çoxaddımlı tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Maili düz xətt boyunca hərəkət məsələsində triqonometrik nisbətin tətbiqi: maili məsafə, üfüqi məsafə və hündürlük fərqi arasında düzbucaqlı üçbucağı görmək, meyil bucağına nəzərən tərəfləri adlandırmaq, verilmiş təqribi qiymətlərdən uyğun nisbəti seçmək və cavabı tələb olunan dəqiqliyə qədər yuvarlaqlaşdırmaq. Tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Eniş bucağı anlayışı və onun tətbiqi: yüksəkdən aşağıdakı obyektə baxış xətti ilə üfüqi xətt arasındakı bucağı situasiyanın düzbucaqlı üçbucağı ilə əlaqələndirmək, bu üçbucağı qurmaq və verilmiş təqribi qiymətlərdən uyğun triqonometrik nisbəti seçərək üfüqi məsafəni hesablamaq, cavabı yuvarlaqlaşdırmaq. 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kölgə məsələsində triqonometrik nisbətin tətbiqi: şaquli cismin hündürlüyü, onun kölgəsi və Günəş şüası arasında düzbucaqlı üçbucağı görmək, şüanın yerlə bucağına nəzərən katetləri adlandırmaq və verilmiş təqribi qiymətlərdən uyğun nisbəti seçib naməlum uzunluğu hesablamaq. Şüa bucağı ilə kölgənin uzunluğu arasındakı əlaqə. Tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik nisbətlə bucağı tapmaq: real situasiyada (dartılmış ip, yer və şaquli hündürlük) düzbucaqlı üçbucağı qurmaq, verilən iki tərəfin bucağa nəzərən adını müəyyən etmək, uyğun nisbətin qiymətini hesablamaq və bu qiymətə görə bucağın dərəcə ölçüsünü tapmaq. Tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Yüksəliş bucağı anlayışı və onun tətbiqi: müşahidəçidən obyektə çəkilən baxış xətti ilə üfüqi xətt arasındakı bucağı ölçərək obyektin hündürlüyünü hesablamaq. Situasiyada düzbucaqlı üçbucağı qurmaq, bitişik və qarşı katetləri ayırmaq və uyğun triqonometrik nisbəti xüsusi bucağın qiyməti ilə işlətmək. Şəkilli tətbiqi məsələ; 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli: divara söykənmiş nərdivan kimi real situasiyada düzbucaqlı üçbucağı görmək, hipotenuzu və katetləri verilmiş bucağa nəzərən adlandırmaq və uyğun triqonometrik nisbəti seçərək naməlum uzunluğu tapmaq. Xüsusi bucaqların sinus, kosinus və tangens qiymətlərindən istifadə. Şəkilli qısa tətbiqi məsələ; mövzunu yeni öyrənən 8-ci sinif şagirdi üçün.
3.53 Triqonometrik nisbətlərin tətbiqi ilə məsələ həlli
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının sahə modeli: düzbucaqlı dörd hissəyə bölünüb, hissələrin sahələri ab, 4a, 3b və 12-dir. Bütün sahə ab + 4a + 3b + 12 qruplaşdırma ilə (a + 3)(b + 4) hasilinə ayrılır; bu ikihədlilər düzbucaqlının tərəfləridir. 7-ci sinif, şəkilli sual, qruplaşdırma üsulunun həndəsi mənası. Tipik səhvlər: sahəni tərəf saymaq, ədədləri səhv hərflə cütləmək.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə tənliyin həlli: 2x(x − 3) + 5(3 − x) = 0 tənliyində əks işarəli mötərizələr eyniləşdirilir, ortaq vuruq çıxarılır və (x − 3)(2x − 5) = 0 alınır. Hasilin sıfıra bərabər olması üçün vuruqlardan heç olmazsa biri sıfır olmalıdır: x = 3 və ya x = 2,5. 7-ci sinif, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəyə bölüb kök itirmək, işarə səhvi, 2x = 5-dən x = 5 yazmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə şərtə görə ifadənin qiymətinin tapılması: dəyişənlərin özləri məlum deyil, yalnız m − n = 4 və m + k = 6 verilib. m² − mn + mk − nk qruplaşdırılaraq (m − n)(m + k) hasilinə çevrilir və qiymət 4 · 6 = 24 alınır. 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: qiymətləri toplamaq və ya çıxmaq, mötərizənin işarəsini qarışdırmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vuruqlara ayırma üsulu ilə ədədi ifadənin qiymətinin hesablanması: ortaq vuruğu olan hasillər qruplaşdırılır, ortaq vuruq mötərizə xaricinə çıxarılır və ortaq mötərizə tapılır. 2,6 · 4,8 + 2,6 · 5,2 − 1,6 · 4,8 − 1,6 · 5,2 = (4,8 + 5,2)(2,6 − 1,6) = 10. 7-ci sinif, onluq kəsrlərlə qruplaşdırma. Tipik səhvlər: mənfi işarəni itirmək, yalnız bir qrupu hesablamaq, son vurmanı unutmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin orta həddi ayırmaqla vuruqlara ayrılması: hasili sərbəst həddə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər iki ədəd tapılır, orta hədd iki birhədliyə ayrılır, qruplaşdırma aparılır və hasil açılaraq yoxlanılır. y² − 9y + 14 = (y − 2)(y − 7). 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, müxtəsər vurma düsturlarından əvvəl. Tipik səhvlər: işarələrin səhv seçilməsi, yalnız hasilə və ya yalnız cəmə baxmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayırmada hədlərin yerinin dəyişdirilməsi: yanaşı duran hədlərin ortaq vuruğu yoxdursa, ortaq vuruğu olan hədlər yan-yana yazılır, sonra qruplaşdırılır. a² − 3b + ab − 3a = (a − 3)(a + b). 7-ci sinif, «çoxhədlinin vuruqlarından biri hansıdır» tipli sual. Yoxlama: vuruq sıfır olanda hasil də sıfırdır. Tipik səhvlər: işarə səhvi (a + 3), hərflərdən uydurma ikihədli.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayrılması: dörd həddin hamısının ortaq vuruğu yoxdur, hədlər cüt-cüt qruplaşdırılır, hər qrupdan ortaq birhədli çıxarılır və alınan ortaq ikihədli mötərizə xaricinə çıxarılır. 7-ci sinif, dörd dəyişənli çoxhədli 6ax − 4ay + 9bx − 6by. Hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: qrupdan çıxaranda işarə səhvi, əmsalların yerinin dəyişməsi, qrupun ortaq vuruğunun yanlış seçilməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq ikihədli vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması, mötərizələr əks işarəli olduqda: 3 − x = −(x − 3), yəni a − b = −(b − a). Əvvəl mötərizələr eyniləşdirilir, işarə əmsala keçir, sonra ortaq ikihədli çıxarılır. 7-ci sinif, çoxhədlinin vuruqlara ayrılması, orta səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəni çevirib işarəni dəyişməmək, əks hasil yazmaq, oxşar olmayan hədləri toplamaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının tərifi: çoxhədli dərəcəsi 1-dən kiçik olmayan çoxhədlilərin hasili şəklində göstərilir. Ədədi vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması (dərəcəsi 0 olan vuruq), hasilin açılması və sağ tərəfin cəm olaraq qalması vuruqlara ayırma deyil. 7-ci sinif, tərifi tanıma sualı: bərabərliklərdən hansının vuruqlara ayrılma olduğunu seçmək. Səhvlər: vurmanı vuruqlara ayırma ilə qarışdırmaq, cəmi hasil saymaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması: hədlərin ən böyük ortaq vuruğunun mötərizə xaricinə çıxarılması. Əmsalların ƏBOB-u və hər ortaq hərfin ən kiçik üstü tapılır, sonra hər hədd bu birhədliyə bölünür və nəticə mötərizədə yazılır. 7-ci sinif, iki dəyişənli ikihədlidə ortaq birhədli vuruq, hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: mötərizədə işarənin dəyişməsi, hərfin artıq və ya əskik üstünün götürülməsi, həddin tam bölünməməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Əyrinin altındakı sahə funksiyası: [0; x] parçasında mənfi olmayan kəsilməz f funksiyasının qrafikinin əhatə etdiyi sahə S(x) olarsa, S′(x) = f(x) olur. Verilmiş sahə düsturundan funksiyanın qiymətini tapmaq və bu əlaqənin F(b) − F(a) düsturuna necə gətirdiyini başa düşmək. Nazik zolağın sahəsi h·f(x) ilə izah olunur. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Parametrli əyrixətli trapesiya: y = √x qrafiki, absis oxu və x = a düz xətti ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsi verildikdə a-nı tapmaq. Sahəni a-dan asılı funksiya kimi inteqralla yazmaq, √x-in ibtidai funksiyasını (2/3)x√x tapmaq və a√a = 27 tipli tənliyi həll etmək. Nəticəni yerinə qoyub yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Sərhədləri verilməyən əyrixətli trapesiya: y = 4x − x² parabolası ilə absis oxunun hüdudladığı fiqurun sahəsini tapmaq. İnteqralın sərhədlərini parabolanın absis oxu ilə kəsişmə nöqtələrindən tapmaq, funksiyanın aralarında mənfi olmadığını yoxlamaq və F(b) − F(a) ilə sahəni hesablamaq; nəticəni üçbucaq və düzbucaqlı ilə yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Triqonometrik funksiyanın qrafiki altında qalan əyrixətli trapesiyanın sahəsi: y = 1 + sin x əyrisi, absis oxu, x = 0 və x = π düz xətləri ilə hüdudlanmış fiqurun sahəsini sin x-in ibtidai funksiyası −cos x vasitəsilə və F(b) − F(a) ilə tapmaq; cos π = −1 işarəsinə diqqət. Sahəni düzbucaqlı və sinus «təpəsi» hissələrinə ayırıb yoxlamaq. 11-ci sinif, əyrinin əhatə etdiyi sahə.
6.54 Əyrinin əhatə etdiyi sahə
