Yüklənir…
Cavabla, dərhal yoxla və izahı oxu.
30 material
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının sahə modeli: düzbucaqlı dörd hissəyə bölünüb, hissələrin sahələri ab, 4a, 3b və 12-dir. Bütün sahə ab + 4a + 3b + 12 qruplaşdırma ilə (a + 3)(b + 4) hasilinə ayrılır; bu ikihədlilər düzbucaqlının tərəfləridir. 7-ci sinif, şəkilli sual, qruplaşdırma üsulunun həndəsi mənası. Tipik səhvlər: sahəni tərəf saymaq, ədədləri səhv hərflə cütləmək.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə tənliyin həlli: 2x(x − 3) + 5(3 − x) = 0 tənliyində əks işarəli mötərizələr eyniləşdirilir, ortaq vuruq çıxarılır və (x − 3)(2x − 5) = 0 alınır. Hasilin sıfıra bərabər olması üçün vuruqlardan heç olmazsa biri sıfır olmalıdır: x = 3 və ya x = 2,5. 7-ci sinif, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəyə bölüb kök itirmək, işarə səhvi, 2x = 5-dən x = 5 yazmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vuruqlara ayırma ilə şərtə görə ifadənin qiymətinin tapılması: dəyişənlərin özləri məlum deyil, yalnız m − n = 4 və m + k = 6 verilib. m² − mn + mk − nk qruplaşdırılaraq (m − n)(m + k) hasilinə çevrilir və qiymət 4 · 6 = 24 alınır. 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, çətin səviyyə. Tipik səhvlər: qiymətləri toplamaq və ya çıxmaq, mötərizənin işarəsini qarışdırmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vuruqlara ayırma üsulu ilə ədədi ifadənin qiymətinin hesablanması: ortaq vuruğu olan hasillər qruplaşdırılır, ortaq vuruq mötərizə xaricinə çıxarılır və ortaq mötərizə tapılır. 2,6 · 4,8 + 2,6 · 5,2 − 1,6 · 4,8 − 1,6 · 5,2 = (4,8 + 5,2)(2,6 − 1,6) = 10. 7-ci sinif, onluq kəsrlərlə qruplaşdırma. Tipik səhvlər: mənfi işarəni itirmək, yalnız bir qrupu hesablamaq, son vurmanı unutmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Kvadrat üçhədlinin orta həddi ayırmaqla vuruqlara ayrılması: hasili sərbəst həddə, cəmi orta həddin əmsalına bərabər iki ədəd tapılır, orta hədd iki birhədliyə ayrılır, qruplaşdırma aparılır və hasil açılaraq yoxlanılır. y² − 9y + 14 = (y − 2)(y − 7). 7-ci sinif, qruplaşdırma üsulunun tətbiqi, müxtəsər vurma düsturlarından əvvəl. Tipik səhvlər: işarələrin səhv seçilməsi, yalnız hasilə və ya yalnız cəmə baxmaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayırmada hədlərin yerinin dəyişdirilməsi: yanaşı duran hədlərin ortaq vuruğu yoxdursa, ortaq vuruğu olan hədlər yan-yana yazılır, sonra qruplaşdırılır. a² − 3b + ab − 3a = (a − 3)(a + b). 7-ci sinif, «çoxhədlinin vuruqlarından biri hansıdır» tipli sual. Yoxlama: vuruq sıfır olanda hasil də sıfırdır. Tipik səhvlər: işarə səhvi (a + 3), hərflərdən uydurma ikihədli.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Çoxhədlinin qruplaşdırma üsulu ilə vuruqlara ayrılması: dörd həddin hamısının ortaq vuruğu yoxdur, hədlər cüt-cüt qruplaşdırılır, hər qrupdan ortaq birhədli çıxarılır və alınan ortaq ikihədli mötərizə xaricinə çıxarılır. 7-ci sinif, dörd dəyişənli çoxhədli 6ax − 4ay + 9bx − 6by. Hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: qrupdan çıxaranda işarə səhvi, əmsalların yerinin dəyişməsi, qrupun ortaq vuruğunun yanlış seçilməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Ortaq ikihədli vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması, mötərizələr əks işarəli olduqda: 3 − x = −(x − 3), yəni a − b = −(b − a). Əvvəl mötərizələr eyniləşdirilir, işarə əmsala keçir, sonra ortaq ikihədli çıxarılır. 7-ci sinif, çoxhədlinin vuruqlara ayrılması, orta səviyyə. Tipik səhvlər: mötərizəni çevirib işarəni dəyişməmək, əks hasil yazmaq, oxşar olmayan hədləri toplamaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılmasının tərifi: çoxhədli dərəcəsi 1-dən kiçik olmayan çoxhədlilərin hasili şəklində göstərilir. Ədədi vuruğun mötərizə xaricinə çıxarılması (dərəcəsi 0 olan vuruq), hasilin açılması və sağ tərəfin cəm olaraq qalması vuruqlara ayırma deyil. 7-ci sinif, tərifi tanıma sualı: bərabərliklərdən hansının vuruqlara ayrılma olduğunu seçmək. Səhvlər: vurmanı vuruqlara ayırma ilə qarışdırmaq, cəmi hasil saymaq.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması: hədlərin ən böyük ortaq vuruğunun mötərizə xaricinə çıxarılması. Əmsalların ƏBOB-u və hər ortaq hərfin ən kiçik üstü tapılır, sonra hər hədd bu birhədliyə bölünür və nəticə mötərizədə yazılır. 7-ci sinif, iki dəyişənli ikihədlidə ortaq birhədli vuruq, hasili açaraq yoxlama. Tipik səhvlər: mötərizədə işarənin dəyişməsi, hərfin artıq və ya əskik üstünün götürülməsi, həddin tam bölünməməsi.
2.26 Çoxhədlinin vuruqlara ayrılması
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
Vektorlar arasındakı verilmiş bucağa görə parametrin tapılması: şagird bucağın kosinusu düsturunu parametrlə yazır, irrasional tənliyi kvadrata yüksəldərək həll olunan şəklə gətirir, alınan tənliyi həll edir və cavabı yoxlayır. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili, vektorlar arasındakı bucaq; irrasional və kvadrat tənlikləri bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Üçbucağın düzbucaqlı olub-olmadığının skalyar hasillə yoxlanması: fəzada təpələri verilmiş üçbucağın hər təpəsindən çıxan tərəf vektorlarını qurmaq, onların skalyar hasillərini hesablamaq və nəticəyə görə hər bucağın növünü müəyyən etmək. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili, perpendikulyarlıq; vektorun komponentlərini bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Vektorun uzunluğunun skalyar kvadrat vasitəsilə tapılması: uzunluqları və aralarındakı bucağı verilmiş iki vektorun xətti kombinasiyasının uzunluğunu hesablamaq. Şagird uzunluğun kvadratını skalyar hasil kimi yazır, mötərizələri skalyar hasilin xassələri ilə açır, tərif düsturunu tətbiq edir və sonda kvadrat kök alır. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; skalyar hasilin tərifini bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Kubda vektorlar arasındakı bucağın tapılması: şəkildəki kubun təpələrinin koordinatlarını oxumaq, üzlərin diaqonalları boyunca yönəlmiş vektorların komponentlərini qurmaq, skalyar hasil və uzunluqlar vasitəsilə bucağın kosinusunu tapmaq. Nəticə həndəsi mülahizə ilə də yoxlanılır. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili, vektorlar arasındakı bucaq; fəzada koordinatları bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Skalyar hasilin xassələrinin tətbiqi: vektorların uzunluqları və aralarındakı bucaq verildikdə iki vektor ifadəsinin skalyar hasilini mötərizələri açaraq hesablamaq. Şagird paylama və yerdəyişmə xassələrindən, vektorun skalyar kvadratından və tərif düsturundan istifadə edir, nəticəni sadələşdirir. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; çoxhədlilərin vurulmasını bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Skalyar hasilin fizika tətbiqi, qüvvənin işi: sabit qüvvənin təsiri ilə cisim bir nöqtədən digərinə köçürüldükdə görülən işi tapmaq. Şagird yerdəyişmə vektorunu nöqtələrin koordinatlarından qurur, qüvvə ilə yerdəyişmənin skalyar hasilini hesablayır və nəticəni vahidi ilə yazır. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; vektorun komponentlərini və işin fiziki mənasını bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
İki vektor arasındakı bucağın tapılması: şagird komponentləri ilə verilmiş vektorların skalyar hasilini və uzunluqlarını hesablayır, bucağın kosinusu düsturunu tətbiq edir, kəsri sadələşdirir və kosinusun qiymətinə görə bucağı müəyyən edir. Skalyar hasilin işarəsi ilə bucağın növü arasındakı əlaqə müzakirə olunur. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; triqonometrik funksiyaların xüsusi qiymətlərini bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Vektorların perpendikulyarlığı və parametrin tapılması: komponentlərindən biri parametrdən asılı olan iki vektorun perpendikulyar olması üçün parametrin qiymətini tapmaq. Şagird perpendikulyarlıq şərtini skalyar hasil vasitəsilə ifadə edir, alınan xətti tənliyi həll edir və cavabı yoxlayır. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili, perpendikulyarlıq şərti; xətti tənlikləri bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Skalyar hasilin tərifinin tətbiqi: vektorların uzunluqları və aralarındakı bucaq verildikdə skalyar hasili tapmaq. Şagird tərif düsturunu tətbiq edir, xüsusi bucaqların kosinusunu düzgün seçir və nəticənin işarəsini bucağın növü ilə əlaqələndirir; vektorun özü ilə skalyar hasili də müzakirə olunur. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; triqonometrik funksiyaların xüsusi qiymətlərini bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatAsanTək seçim
Fəzada iki vektorun skalyar hasilinin koordinatlarla hesablanması: şagird komponentləri ilə verilmiş vektorların skalyar hasilini koordinat düsturu ilə tapır, mənfi komponentlərin işarəsinə diqqət edir və nəticənin nə olduğunu düzgün yazır. Ort vektorlarla yazılmış vektorlar üçün də eyni üsul tətbiq olunur. 11-ci sinif, iki vektorun skalyar hasili; vektorun komponentlərini bilən şagird üçün.
6.11 İki vektorun skalyar hasili
SualDİM · RiyaziyyatEkspertTək seçim
İki düz mütənasib asılılığın qrafiklərini müqayisə etmək (DİM üslubunda çoxaddımlı məsələ): hər qrafikdən mütənasiblik əmsalını (saatlıq əməkhaqqını) tapmaq, eyni iş vaxtında qazanc fərqinin də vaxtla düz mütənasib olduğunu görmək və iş saatlarını, sonra qazancı hesablamaq. 6-cı sinif riyaziyyat, düz mütənasib asılılığın qrafiki.
1.10 Düz mütənasib asılılıq
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Düz mütənasib asılılığa aid çoxaddımlı mətnli məsələ (DİM üslubu): avtomobilin benzin sərfinin gedilən yoldan düz mütənasib asılılığından səfərə lazım olan benzini tənasüblə tapmaq, sonra onun dəyərini hesablamaq. 6-cı sinif riyaziyyat, düz mütənasib asılılığın tətbiqi; onluq kəsrlərlə əməllər.
1.10 Düz mütənasib asılılıq
SualDİM · RiyaziyyatOrtaTək seçim
Düz mütənasib asılılığın qrafikini real vəziyyətdə oxumaq: nasosun hovuza vurduğu suyun həcminin vaxtdan asılılıq qrafikindən mütənasiblik əmsalını (1 saatda vurulan su) tapmaq və verilən həcm üçün lazım olan vaxtı hesablamaq. 6-cı sinif riyaziyyat, düz mütənasib asılılığın qrafiki və tətbiqi.
1.10 Düz mütənasib asılılıq
SualDİM · RiyaziyyatÇətinTək seçim
Düz mütənasib kəmiyyətlərin cədvəlini tamamlamaq: məlum sütundan mütənasiblik əmsalını tapıb çatışmayan məbləği və kütləni hesablamaq, nəticələrlə çoxaddımlı hesablama aparmaq. 6-cı sinif riyaziyyat, düz mütənasib asılılıq; onluq kəsrlərlə vurma və bölmə, alış-veriş konteksti.
1.10 Düz mütənasib asılılıq
